Trong thế giới các loại mật ong thượng hạng, bên cạnh cái tên Manuka nổi tiếng từ New Zealand, còn có một “viên ngọc quý” khác đến từ nước Úc: mật ong Jarrah. Loại mật ong màu hổ phách sẫm này được người dân bản địa ví như “vàng lỏng” thiên nhiên bởi sự quý hiếm và những công dụng sức khỏe tuyệt vời. Mật ong Jarrah được thu hoạch từ hoa cây Jarrah (tên khoa học Eucalyptus marginata) mọc trong các cánh rừng nguyên sinh tại vùng Tây Úc – nơi duy nhất trên thế giới có loài cây này sinh trưởng.

***

Mật ong Jarrah đặc biệt khan hiếm do chu kỳ trổ hoa của cây Jarrah thất thường và ngắn ngủi. Trung bình phải vài năm cây mới có một mùa hoa đáng kể (khoảng 2–4 năm một lần), mỗi mùa chỉ kéo dài vài tuần, và không phải tất cả cây Jarrah đều cho hoa mỗi đợt nở. Thêm vào đó, các yếu tố môi trường như cháy rừng hay lượng mưa suy giảm cũng khiến sản lượng mật ong Jarrah rất thấp. Chính vì vậy, loại mật ong này từ lâu đã được giới sành mật trên thế giới săn đón. Nhờ những đặc tính độc đáo về thành phần và hoạt tính, nhiều ý kiến cho rằng mật ong Jarrah thậm chí có giá trị sức khỏe vượt trội so với cả mật ong Manuka danh tiếng.

Thực tế, các nghiên cứu khoa học gần đây đã minh chứng sức mạnh ấn tượng của mật ong Jarrah: một nghiên cứu đăng trên tạp chí Food Chemistry cho thấy mật ong Jarrah có hoạt tính kháng khuẩn rất mạnh, ức chế hiệu quả các vi khuẩn gây bệnh như E. coli và Staphylococcus aureus. Điểm đặc biệt làm nên khả năng này là thành phần hóa học của Jarrah – mật ong có hàm lượng hydrogen peroxide tự nhiên cao và chỉ số đường (độ hoạt động nước) thấp, tạo nên sức kháng khuẩn vượt trội kéo dài.

Nguồn gốc và sự quý hiếm của mật ong Jarrah

Cây Jarrah là một loài bạch đàn khổng lồ, sống chủ yếu ở góc tây nam của bang Western Australia (Tây Úc). Nhiều cây Jarrah có tuổi thọ hàng trăm năm, cao tới 30–40 mét, vươn mình trên những vùng đất nhiều quặng sắt đặc trưng của khu vực. Khu vực rừng Jarrah được chính quyền Úc bảo tồn nghiêm ngặt, tránh xa tác động đô thị hóa. Nhờ các biện pháp kiểm soát kiểm dịch chặt chẽ, rừng Jarrah hầu như không có các dịch bệnh hay sinh vật hại xâm nhập; người nuôi ong tại đây không phải sử dụng thuốc trừ sâu cho đàn ong như ở nhiều nơi khác. Điều này góp phần tạo nên nguồn mật ong thuần khiết, tự nhiên nhất.

Loài cây Jarrah mọc hoang dã này chỉ phân bố ở Tây Úc, và đặc tính sinh học của nó là rất ít khi ra hoa. Thông thường, phải sau một chu kỳ dài (khoảng 2 năm hoặc hơn) cây Jarrah mới nở hoa một lần, và thậm chí những đợt nở rộ lớn thường theo chu kỳ 4 năm mới có. Hoa Jarrah màu trắng kem, nở rộ trên tán cây cao, tỏa hương thơm nhẹ thu hút ong mật. Tuy nhiên, mỗi mùa hoa chỉ kéo dài vài tuần lễ ngắn ngủi, khiến sản lượng mật ong Jarrah vô cùng hạn chế. Thêm vào đó, nếu cây chịu ảnh hưởng từ cháy rừng, phải mất nhiều năm sau mới có thể ra hoa trở lại. Những yếu tố này lý giải vì sao việc thu hoạch mật ong Jarrah trong tự nhiên chỉ diễn ra một lần mỗi hai năm và sản lượng rất ít ỏi.

Cùng với sự khan hiếm tự nhiên, nhu cầu thị trường dành cho mật ong Jarrah ngày càng tăng nhờ các phát hiện khoa học về công dụng của nó. Điều này càng khiến loại mật ong “ẩn mình” giữa rừng sâu Tây Úc này trở nên đắt giá. Mật ong Jarrah thường được bán theo chỉ số hoạt tính sinh học TA (sẽ đề cập chi tiết bên dưới) – chỉ số càng cao thì giá càng đắt. Trên thị trường quốc tế, ví dụ, mật ong Jarrah loại TA 20+ có giá khoảng 10–11 USD cho mỗi 100g, còn loại TA 30+ lên tới 15–16 USD cho 100g. Mức giá này cao gấp nhiều lần so với mật ong thông thường, phản ánh độ quý hiếm và giá trị của sản phẩm. Sở dĩ giá cao như vậy cũng dễ hiểu vì cây Jarrah chỉ cho mật cách năm, và danh tiếng của mật ong này được củng cố bởi nhiều nghiên cứu khoa học khẳng định lợi ích vượt trội.

Đặc điểm và chất lượng độc đáo của mật ong Jarrah

Mật ong Jarrah có những đặc điểm cảm quan và thành phần hóa học rất riêng biệt. Về màu sắc và hương vị: Mật ong này thường có màu hổ phách sẫm (nâu đỏ), chất mật sánh đặc. Hương của mật ong Jarrah được miêu tả dịu nhẹ như mùi mạch nha, với vị ngọt thanh không gắt và có chút cảm giác hơi khé cổ khi nếm. Nhiều người thưởng thức nhận xét mật ong Jarrah có hậu vị caramel đặc trưng, không ngọt gắt như các loại mật ong hoa khác do hàm lượng đường glucose thấp. Chính tỷ lệ đường fructose cao vượt trội so với glucose đã tạo nên vị ngọt thanh và đặc tính thú vị của mật ong Jarrah: mật ong hầu như không bị kết tinh khi để lâu, luôn giữ trạng thái lỏng sánh hấp dẫn. Đây vừa là ưu điểm trong trải nghiệm sử dụng, vừa là dấu hiệu để nhận biết mật ong Jarrah thật (loại mật ong Jarrah có hoạt tính cao sẽ rất lâu kết tinh).

Về thành phần dinh dưỡng và hoạt tính sinh học: Điểm làm nên giá trị của mật ong Jarrah chính là hàm lượng các chất có hoạt tính sinh học cao trong nó. Trước hết, mật ong Jarrah giàu enzym glucose oxidase, khi tiếp xúc sẽ tạo ra hydrogen peroxide – một chất sát khuẩn tự nhiên mạnh. Thông thường, mọi loại mật ong thô đều có tính kháng khuẩn ở mức độ nhất định nhờ hydrogen peroxide. Nhưng ở mật ong Jarrah, hàm lượng chất này đặc biệt cao, khiến khả năng kháng khuẩn tự nhiên của Jarrah mạnh hơn hẳn các mật ong khác. Để đánh giá mức độ “mạnh” này, giới chuyên môn dùng chỉ số TA (Total Activity) – chỉ số hoạt tính tổng hợp đo bằng tương đương phenol. Mật ong Jarrah cao cấp thường đạt TA 20+ đến 30+; riêng loại xuất sắc nhất có thể đạt TA50+. Để dễ hình dung, chỉ số TA50+ nghĩa là mật ong có khả năng diệt khuẩn tương đương với dung dịch phenol 50% trong phòng thí nghiệm – một mức độ sát khuẩn cực kỳ ấn tượng đối với sản phẩm hoàn toàn tự nhiên. Thực tế, Jarrah TA50+ được coi là một trong những loại mật ong có hoạt tính kháng khuẩn mạnh nhất thế giới hiện nay.

Bên cạnh đặc tính kháng khuẩn, mật ong Jarrah còn chứa hàm lượng chất chống oxy hóa rất dồi dào. Các nghiên cứu cho thấy Jarrah có nhiều hợp chất polyphenol quý (như flavonoid, axit gallic, axit chlorogenic…) giúp trung hòa gốc tự do trong cơ thể. Nhờ đó, mật ong Jarrah có tác dụng chống lão hóa tế bào, hỗ trợ tái tạo mô và được kỳ vọng có thể giảm nguy cơ một số bệnh mãn tính (ví dụ bệnh tim mạch, ung thư) khi dùng lâu dài ở mức độ phù hợp. Thậm chí, một số đánh giá so sánh cho rằng về khả năng kháng khuẩn và chống oxy hóa, Jarrah vượt trội hơn đáng kể so với mật ong Manuka – vốn đã nổi tiếng về những phương diện này.

Một đặc tính độc đáo khác của mật ong Jarrah là chỉ số đường huyết (GI) thấp. Như đã đề cập, do tỷ lệ fructose cao, mật ong Jarrah có GI thấp hơn hầu hết các loại mật ong thông thường. Điều này đồng nghĩa năng lượng từ mật ong Jarrah được hấp thu chậm hơn, không làm tăng đường
huyết đột ngột. Nhờ vậy, đối với những người cần kiểm soát đường huyết (như người tiểu đường), mật ong Jarrah được xem là lựa chọn hiếm hoi trong thế giới mật ong tự nhiên có thể sử dụng ở mức độ vừa phải (tuy nhiên luôn cần tham khảo ý kiến bác sĩ). Chỉ số GI thấp cùng đặc tính prebiotic (lợi khuẩn đường ruột) còn giúp mật ong Jarrah hỗ trợ tốt cho hệ tiêu hóa so với các loại mật ong nhiều đường glucose khác.

Công dụng nổi bật của mật ong Jarrah đối với sức khỏe

Không phải ngẫu nhiên mà mật ong Jarrah được người Úc gọi là “mật ong chữa lành” (healing honey). Tương tự như mật ong Manuka, mật ong Jarrah đã và đang được nghiên cứu, ứng dụng trong cả lĩnh vực y tế và chăm sóc sức khỏe nhờ vào những công dụng vượt trội của nó. Dưới đây là những lợi ích nổi bật mà mật ong Jarrah mang lại:

Kháng khuẩn, kháng nấm – hỗ trợ chữa lành vết thương: Với khả năng tiêu diệt vi khuẩn mạnh mẽ, mật ong Jarrah có thể dùng bôi ngoài da để sát trùng vết thương, vết bỏng nhẹ, giúp vết thương mau lành hơn. Nghiên cứu cho thấy mật ong Jarrah có thể ức chế nhiều chủng vi khuẩn khác nhau, kể cả vi khuẩn tụ cầu vàng (S. aureus) nổi tiếng kháng thuốc. Ngoài ra, Jarrah còn có tính kháng nấm, được ghi nhận hiệu quả trong việc ức chế nấm da gây bệnh như Trichophyton (tác nhân bệnh “nấm chân”) và nấm men Candida thường gây viêm nhiễm ở người. Nhờ đó, mật ong Jarrah có tiềm năng hỗ trợ điều trị các bệnh nhiễm trùng ngoài da và nấm da liễu một cách tự nhiên.

Giảm ho, đau họng và bảo vệ sức khỏe hô hấp: Từ lâu, mật ong nguyên chất đã được sử dụng như phương thuốc thiên nhiên làm dịu cổ họng và giảm ho. Mật ong Jarrah với đặc tính kháng khuẩn cao đặc biệt hữu ích trong việc giảm các triệu chứng viêm họng, khàn tiếng. Nó có thể tiêu diệt vi khuẩn gây nhiễm trùng vùng họng miệng, nhờ đó giảm hôi miệng, loét miệng và viêm họng do vi khuẩn. Thậm chí Tổ chức Y tế Thế giới (WHO) cũng khuyến nghị dùng mật ong như một liều thuốc giảm ho tự nhiên cho người lớn và trẻ em trên 1 tuổi. Sử dụng một thìa mật ong Jarrah pha nước ấm chanh hoặc ngậm trực tiếp có thể làm dịu cổ họng đau rát một cách rõ rệt.

Hỗ trợ tiêu hóa, bảo vệ dạ dày và cân bằng đường ruột: Mật ong Jarrah đóng vai trò như một prebiotic tự nhiên, cung cấp oligosaccharide và các carbohydrate phức hỗ trợ lợi khuẩn đường ruột phát triển. Sử dụng mật ong này giúp cân bằng hệ vi sinh vật đường ruột, cải thiện tiêu hóa và có thể ngăn ngừa các rối loạn đường ruột. Đặc biệt, nghiên cứu cho thấy mật ong Jarrah có khả năng ức chế vi khuẩn Helicobacter pylori – tác nhân gây viêm loét dạ dày tá tràng và ung thư dạ dày. Nhờ tạo một lớp màng bảo vệ và giảm hoạt động của H. pylori trong dạ dày, mật ong Jarrah góp phần hỗ trợ làm dịu các triệu chứng đau dạ dày, viêm loét dạ dày. Nhiều người cũng sử dụng mật ong Jarrah như một phương thức tự nhiên để cải thiện tình trạng rối loạn tiêu hóa và nhuận tràng nhẹ.

Giàu chất chống oxy hóa – tăng cường miễn dịch, chống lão hóa: Hàm lượng cao chất chống oxy hóa trong mật ong Jarrah (các flavonoid và acid phenolic) giúp bảo vệ tế bào cơ thể trước sự tấn công của các gốc tự do. Nhờ đó, việc sử dụng mật ong Jarrah đều đặn với liều lượng hợp lý có thể hỗ trợ tăng cường hệ miễn dịch, giúp cơ thể chống lại các tác nhân gây bệnh tốt hơn. Đồng thời, các chất chống oxy hóa này còn mang lại tác dụng chống lão hóa, làm chậm quá trình suy giảm của tế bào và hỗ trợ tái tạo mô. Một số nghiên cứu còn liên hệ việc dùng mật ong giàu chất chống oxy hóa như Jarrah với khả năng giảm nguy cơ ung thư, đặc biệt ung thư đường tiêu hóa, do mật ong giúp giảm viêm và cải thiện môi trường vi sinh đường ruột. Có thể nói, mỗi muỗng mật ong Jarrah không chỉ đơn thuần cung cấp năng lượng, mà còn như một liều “dưỡng chất” giúp bồi bổ cơ thể và duy trì sự trẻ trung từ bên trong.

Chỉ số đường huyết thấp – lựa chọn cho người ăn kiêng: Khác với hầu hết các loại mật ong khác, mật ong Jarrah có chỉ số GI khá thấp nhờ thành phần đường fructose trội hơn. Điều này giúp cho mật ong Jarrah giải phóng năng lượng một cách từ từ, không gây tăng đường huyết đột ngột. Với người cần ăn kiêng đường hoặc lo ngại về tiểu đường, mật ong Jarrah được coi là lựa chọn “ngọt ngào” hiếm hoi có thể sử dụng được (trong chừng mực cho phép) để thay thế đường tinh luyện. Thưởng thức một chút mật ong Jarrah vào buổi sáng có thể vừa cung cấp năng lượng nhanh, lại không làm cơ thể “sốc đường” như khi dùng các loại đường khác – nhờ vậy tránh được cảm giác mệt mỏi sau đó. Tất nhiên, người có bệnh lý tiểu đường vẫn cần thận trọng và nên tư vấn bác sĩ trước khi dùng bất kỳ loại mật ong nào.

Nhờ những công dụng đa dạng kể trên, mật ong Jarrah đang ngày càng được coi trọng như một loại “dược liệu” tự nhiên quý giá. Từ việc chăm sóc sức khỏe hằng ngày (uống một thìa mật ong mỗi sáng để tăng đề kháng), đến các ứng dụng chuyên biệt như làm mặt nạ dưỡng da, dưỡng tóc (do tính kháng khuẩn giúp ngừa mụn và dưỡng ẩm da), mật ong Jarrah đều có thể phát huy hiệu quả. Có thể nói, Jarrah chính là sự kết hợp hài hòa giữa hương vị ẩm thực và giá trị trị liệu: vừa thơm ngon bổ dưỡng, vừa hỗ trợ tích cực cho sức khỏe con người.

Mật ong Jarrah trên thị trường Việt Nam

Trước đây, mật ong Jarrah gần như chỉ phổ biến tại Úc và một số thị trường cao cấp trên thế giới. Tuy nhiên, trong những năm gần đây, người tiêu dùng Việt Nam đã bắt đầu biết tới và tìm mua loại mật ong “thượng hạng” này. Nhờ nhu cầu tăng cùng sự chủ động của các doanh nghiệp, mật ong Jarrah hiện đã được nhập khẩu chính ngạch về Việt Nam, giúp người dùng trong nước có cơ hội thưởng thức và sử dụng sản phẩm một cách thuận tiện, đảm bảo nguồn gốc.

Hiện nay, một số đơn vị uy tín đã và đang phân phối mật ong Jarrah tại Việt Nam dưới dạng sản phẩm xách tay hoặc nhập khẩu chính hãng. Công ty TNHH Sell Best Việt Nam là một ví dụ tiêu biểu – đây là đơn vị tự hào là nhà nhập khẩu độc quyền các sản phẩm mật ong từ rừng Jarrah Tây Úc thuộc thương hiệu Forest Fresh Honey. Forest Fresh Honey là một hãng mật ong gia đình lâu đời tại Tây Úc, chuyên về các loại mật ong đơn hoa quý hiếm với hoạt tính sinh học cao. Thương hiệu này đã cho ra đời dòng sản phẩm Jarrah Platinum TA50+ – tức mật ong Jarrah có chỉ số hoạt tính TA50+ cực kỳ cao, được kiểm nghiệm độc lập và chứng nhận đạt chuẩn chất lượng tại Úc. Những hũ mật ong Jarrah TA50+ từ Forest Fresh hiện đã có mặt trên thị trường Việt Nam (thông qua Sell Best), mang đến cho người tiêu dùng cơ hội tiếp cận mật ong Jarrah chuẩn chất lượng quốc tế một cách dễ dàng. Mật ong được đóng gói trong lọ thủy tinh cao cấp, có kèm theo thông tin chứng nhận TA50+ và nguồn gốc xuất xứ rõ ràng, giúp khách hàng hoàn toàn an tâm về chất lượng. Theo giới thiệu từ nhà sản xuất, mỗi giọt mật ong Jarrah TA50+ đều được tuyển chọn và kiểm định nghiêm ngặt, đảm bảo mật ong thuần khiết 100% và giữ trọn vẹn các dưỡng chất thiên nhiên.

Dù có mức giá không hề thấp (mật ong Jarrah nhập khẩu chính hãng thường có giá vài triệu đồng cho một lọ 500g tùy theo chỉ số TA), tầng lớp người tiêu dùng Việt có khả năng tài chính tốt vẫn sẵn sàng đầu tư để sử dụng loại mật ong này. Bởi lẽ, họ ý thức rằng đây không chỉ là một loại thực phẩm thông thường, mà còn là một phương thức chăm sóc sức khỏe cao cấp. Với mật ong Jarrah, người dùng không chỉ thưởng thức hương vị mật ong thiên nhiên độc đáo, mà còn nhận được những giá trị dinh dưỡng và trị liệu xứng đáng với số tiền bỏ ra.

Tóm lại, mật ong Jarrah – món quà “vàng lỏng” từ những cánh rừng nguyên sinh Tây Úc – đang mở ra một trải nghiệm mới cho người yêu thích sản phẩm tự nhiên tại Việt Nam. Sự kết hợp giữa hương vị thơm ngon khác lạ và những công dụng sức khỏe ưu việt khiến mật ong Jarrah trở thành lựa chọn đầy hấp dẫn đối với những ai coi trọng sức khỏe và chất lượng sống. Nhờ sự nỗ lực của các nhà nhập khẩu uy tín, giờ đây người Việt đã có thể dễ dàng sở hữu cho mình một hũ mật ong Jarrah nguyên chất, thỏa mãn đam mê trải nghiệm tinh hoa bất tử từ thiên nhiên và góp phần chăm sóc sức khỏe bản thân cũng như gia đình một cách bền vững.

***

Mật ong Jarrah – “Vàng lỏng” quý hiếm từ thiên nhiên Tây Úc