Khảo sát Liên Hiệp Quốc về AI phục vụ tốt cho xã hội: Nghèo tin giàu nghi

Một nghiên cứu của Liên Hiệp Quốc cho thấy có sự phân hóa sâu sắc trên toàn cầu về thái độ đối với trí tuệ nhân tạo (AI), trong đó niềm tin mạnh mẽ nhất được ghi nhận tại các quốc gia có mức thu nhập thấp, trong khi thái độ hoài nghi lại phổ biến hơn tại những quốc gia giàu có.

Hơn 6 trên 10 người tại các quốc gia đang phát triển bày tỏ lòng tin rằng các hệ thống trí tuệ nhân tạo đang phục vụ cho lợi ích chung của xã hội, theo một cuộc khảo sát được Chương trình Phát triển của Liên Hiệp Quốc (UNDP) thực hiện tại 21 quốc gia và được Bloomberg News ghi nhận. Tại hai phần ba số quốc gia được khảo sát, hơn một nửa số người tham gia bày tỏ một mức độ tin tưởng nào đó rằng trí tuệ nhân tạo đang được thiết kế với mục đích tốt.

Trung Quốc, với những tiến bộ đều đặn về trí tuệ nhân tạo đang đặt ra thách thức đối với vị thế dẫn đầu của Hoa Kỳ, có đến 83% người được khảo sát nói rằng họ tin tưởng vào công nghệ này.

Tương tự như Trung Quốc, phần lớn các quốc gia đang phát triển có mức độ tin tưởng đối với trí tuệ nhân tạo đều đạt mức “cao” dựa trên Chỉ số Phát triển Con người (HDI) của Liên Hiệp Quốc, bao gồm cả Kyrgyzstan và Ai Cập. Tuy nhiên, danh sách này cũng bao gồm những quốc gia có chỉ số HDI “trung bình” và “thấp” như Ấn Độ, Nigeria và Pakistan.

Trong khi đó, tại các quốc gia có thu nhập cao hơn và đạt chỉ số HDI ở mức “rất cao”, phần lớn dân chúng lại ít tin tưởng vào trí tuệ nhân tạo và các cơ quan tổ chức đứng sau công nghệ này.

Các quốc gia trong nhóm này bao gồm Hoa Kỳ – quốc gia hiện đang dẫn đầu thế giới về lĩnh vực trí tuệ nhân tạo – cùng với Đức, Úc và Hy Lạp. Một trường hợp ngoại lệ đáng chú ý là Nhật Bản, nơi có đến 65% dân chúng cho biết họ tin tưởng vào trí tuệ nhân tạo.

Cuộc nghiên cứu của UNDP không đưa ra lời giải thích cụ thể về nguyên nhân dẫn đến sự khác biệt trong mức độ tin tưởng giữa các quốc gia có trình độ phát triển khác nhau. Tuy nhiên, ông Heriberto Tapia – cố vấn nghiên cứu và quan hệ hợp tác chiến lược của tổ chức – cho rằng chính những cảm nhận của người dân đã là dữ liệu hữu ích, tự thân nó đã mang giá trị.

“Nếu một công ty cho ra đời một công nghệ mới, nhưng người dân không tin tưởng vào nó, thì [rốt cuộc] mọi người sẽ không sử dụng nó nữa”, ông Tapia phát biểu.

Các nhà nghiên cứu cũng chất vấn những người tham gia khảo sát về mức độ tin tưởng vào khả năng của chính phủ trong việc ứng dụng trí tuệ nhân tạo nhằm cải thiện đời sống cho người dân. Nhìn chung, kết quả cũng phản ánh xu hướng tương tự: người dân tại các quốc gia đang phát triển tỏ ra tin tưởng hơn so với các quốc gia đã phát triển.

Tổng thể, UNDP phát hiện ra rằng người dân tại các nước đang phát triển đặt kỳ vọng cao hơn vào trí tuệ nhân tạo. Một phần trong nghiên cứu được công bố vào tháng Năm năm nay cho thấy phần lớn người dân tại các quốc gia đang phát triển kỳ vọng rằng trí tuệ nhân tạo sẽ nâng cao năng suất lao động trong năm tới.