Ông Trump cảnh báo các nước: Đừng giở trò, nếu không thuế quan sẽ còn tăng cao hơn nữa

Hôm thứ Hai (23/2), Tổng thống Mỹ Donald Trump cảnh báo các quốc gia không nên “lật kèo” đối với các thỏa thuận thương mại vừa đạt được với Mỹ sau khi Tối cao Pháp viện bác bỏ các biện pháp thuế quan khẩn cấp của ông. Nếu không, ông sẽ căn cứ vào các luật thương mại khác để áp đặt mức thuế cao hơn đối với những nước liên quan.

Trong một loạt bài đăng trên mạng xã hội cùng ngày, ông Trump cho biết trong bối cảnh kinh tế toàn cầu chịu áp lực vì sự bất định xung quanh các bước đi thuế quan tiếp theo của ông, khiến thị trường chứng khoán sụt giảm, ông cũng có thể áp dụng phí cấp phép đối với các đối tác thương mại.

Ông Trump viết trên nền tảng Truth Social: “Bất kỳ quốc gia nào muốn lợi dụng phán quyết lố bịch này của Tối cao Pháp viện để ‘giở trò’, đặc biệt là những nước đã ‘chiếm lợi của Mỹ’ trong nhiều năm, thậm chí nhiều thập kỷ, sẽ phải đối mặt với mức thuế cao hơn, thậm chí tệ hơn so với mức họ vừa mới đồng ý. Ai muốn thử thì tự gánh hậu quả!”

Ông Trump cho biết, dù tòa án phán quyết rằng các mức thuế ông áp đặt theo Đạo luật Quyền lực Kinh tế Khẩn cấp Quốc tế (IEEPA) là vô hiệu, nhưng phán quyết đồng thời khẳng định ông vẫn có thể áp thuế theo các thẩm quyền pháp lý khác, “và sẽ thực hiện theo cách mạnh mẽ hơn, trực tiếp hơn và có tính chắc chắn pháp lý hơn so với cách ban đầu”.

Ông cũng ám chỉ Mỹ có thể áp đặt các khoản phí cấp phép mới đối với đối tác thương mại, song không nêu chi tiết cụ thể.

Theo Reuters, tại Brussels, Nghị viện châu Âu hôm thứ Hai quyết định hoãn bỏ phiếu về thỏa thuận thương mại giữa Liên minh châu Âu và Mỹ. Trước đó, ông Trump tuyên bố áp mức thuế tạm thời mới 15% đối với hàng hóa nhập khẩu từ tất cả các quốc gia.

Theo thỏa thuận này, hàng hóa EU vào Mỹ sẽ chịu thuế 15%, nhưng hàng trăm mặt hàng gồm thực phẩm, linh kiện máy bay, khoáng sản quan trọng, nguyên liệu dược phẩm và các sản phẩm khác sẽ được miễn trừ. Đồng thời, EU sẽ xóa bỏ thuế quan đối với nhiều mặt hàng nhập khẩu từ Mỹ, bao gồm các sản phẩm công nghiệp.

Theo NBC News, Chủ tịch Ủy ban Thương mại của Nghị viện châu Âu Bernd Lange cho biết: “Không ai biết điều gì sẽ xảy ra tiếp theo… cũng không rõ liệu có biện pháp bổ sung nào được đưa ra hay Mỹ sẽ thực sự bảo đảm các cam kết của mình trong thỏa thuận ra sao”.

Ngoài ra, nhiều hãng truyền thông đưa tin các nhà đàm phán thương mại Ấn Độ đã hủy chuyến đi dự kiến tới Washington để tiến hành đàm phán về một thỏa thuận thương mại đang chờ xử lý. Bộ Thương mại Ấn Độ chưa phản hồi đề nghị bình luận.

Hôm thứ Sáu tuần trước, ông Trump viện dẫn Điều 122 của Đạo luật Thương mại năm 1974 để công bố mức thuế tạm thời 10%; đến thứ Bảy, ông nâng mức thuế lên 15%, mức tối đa mà đạo luật này cho phép.

Mức thuế mới sẽ chính thức có hiệu lực từ 0:01 sáng thứ Ba (giờ miền Đông nước Mỹ). Trong khi đó, Cơ quan Hải quan và Bảo vệ Biên giới Mỹ cho biết sẽ ngừng thu các mức thuế theo IEEPA đã bị phán quyết là trái pháp luật vào cùng thời điểm, tức hơn 3 ngày sau khi Tối cao Pháp viện ra phán quyết.

Đại diện Thương mại Mỹ: Thua kiện về thuế quan không ảnh hưởng các thỏa thuận hiện có, chưa nước nào hủy cam kết

Đại diện Thương mại Mỹ Jamieson Greer hôm thứ Hai cho biết, mặc dù phán quyết của Tối cao Pháp viện đã bác bỏ nhiều biện pháp thuế quan của tổng thống, các thỏa thuận giữa Mỹ với EU, Trung Quốc và các đối tác thương mại khác vẫn có hiệu lực, và hiện chưa có quốc gia nào bày tỏ ý định hủy bỏ.

Trong cuộc trả lời phỏng vấn chương trình “Face the Nation” của CBS, ông Greer nói: “Chúng tôi kỳ vọng các đối tác sẽ tuân thủ thỏa thuận. Cho đến nay, chưa có bên nào nói với tôi rằng ‘thỏa thuận vô hiệu’. Họ chỉ muốn quan sát diễn biến tiếp theo”.

Ông cho biết thêm, các quốc gia đã đạt thỏa thuận với Mỹ trước khi Tối cao Pháp viện ra phán quyết không đàm phán dựa trên giả định về kết quả của vụ kiện. “Dù (chính quyền) thắng hay thua, chúng tôi vốn đã có kế hoạch duy trì các biện pháp thuế quan.”

“Vì vậy, ngay cả khi Tối cao Pháp viện bác bỏ các mức thuế theo một thẩm quyền pháp lý nhất định, thì các mức thuế áp dụng vì lý do an ninh quốc gia vẫn có hiệu lực,” ông Greer nói thêm. “Ngoài ra, theo cái gọi là Điều 301, các mức thuế áp dụng đối với hành vi thương mại không công bằng cũng vẫn còn hiệu lực.”

Hôm 22/2, Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent trong cuộc phỏng vấn với CNN đã né tránh câu hỏi liên quan đến việc hoàn thuế sau phán quyết của Tối cao Pháp viện.

Khi được hỏi liệu chính phủ có hoàn trả khoảng 134 tỷ USD tiền thu thuế từ các mức thuế khẩn cấp hay không, ông Bessent trả lời: “Đó không phải là vấn đề then chốt. Trước hết, hãy làm rõ rằng Tối cao Pháp viện đã diễn giải rất hẹp về quyền hạn của tổng thống theo điều khoản thuế quan IEEPA. Chúng tôi vẫn còn các cơ sở pháp lý khác về thuế quan đang có hiệu lực, chẳng hạn như thuế theo Điều 232 và Điều 301.”

Tối cao Pháp viện không đưa ra phán quyết về việc xử lý nguồn thu thuế khổng lồ này. Dự kiến các vụ kiện tụng kéo dài sẽ tiếp tục diễn ra trong thời gian tới.