Ăn cam mỗi ngày có thể cải thiện mỡ máu ở người gan nhiễm mỡ?

Không phải thực phẩm chức năng hay chế độ ăn phức tạp, một nghiên cứu trên tập san Dinh dưỡng cho thấy việc ăn cam hàng ngày có thể ảnh hưởng tích cực đến kiểm soát mỡ máu ở người gan nhiễm mỡ.

Bệnh gan nhiễm mỡ do rối loạn chuyển hóa

Gan nhiễm mỡ là tình trạng tích tụ mỡ trong gan không do rượu, thường gặp ở người thừa cân, béo phì hoặc có đái tháo đường type 2. Bệnh không chỉ ảnh hưởng đến chức năng gan mà còn liên quan mật thiết đến rối loạn lipid máu và nguy cơ tim mạch. Trong đó, sự mất cân bằng giữa LDL (cholesterol “xấu”) và HDL (cholesterol “tốt”) đóng vai trò quan trọng.

Chế độ ăn được xem là yếu tố then chốt trong kiểm soát bệnh. Những thực phẩm giàu chất béo bão hòa có thể làm nặng thêm tình trạng viêm và rối loạn chuyển hóa, trong khi thực phẩm giàu chất xơ, vitamin và các hợp chất chống oxy hóa lại có thể mang lại lợi ích. Cam, một loại trái cây quen thuộc, là nguồn cung cấp vitamin C và polyphenol – các chất có liên quan đến việc điều hòa chuyển hóa lipid và giảm viêm.

Trong nghiên cứu nói trên, những người mắc MASLD được bổ sung khoảng 400g cam “Navelina” mỗi ngày trong vòng 4 tuần. Sau thời gian này, các chỉ số lipid máu được theo dõi và so sánh với nhóm không ăn cam.

Kết quả cho thấy một số thay đổi đáng chú ý. Cholesterol toàn phần và LDL có xu hướng giảm nhẹ, trong khi HDL có xu hướng tăng lên. Dù các thay đổi này chưa đạt mức ý nghĩa thống kê, điểm đáng chú ý là chúng đều diễn ra theo cùng một hướng có lợi cho sức khỏe tim mạch.

Bên cạnh đó, các nhà nghiên cứu cũng ghi nhận sự thay đổi trong thành phần acid béo. Một số chỉ dấu liên quan đến viêm, đặc biệt là các acid béo thuộc nhóm gây viêm, có xu hướng giảm. Đồng thời, các acid béo có lợi như omega-3 lại có mối liên hệ với mức HDL cao hơn.

Những kết quả này gợi ý rằng việc ăn cam có thể ảnh hưởng đến “hồ sơ lipid” của cơ thể – tức là cách các loại chất béo được phân bố và chuyển hóa trong máu. Đây là một yếu tố quan trọng trong tiến triển của gan nhiễm mỡ cũng như các bệnh tim mạch.

Tuy nhiên, các nhà nghiên cứu nhấn mạnh rằng những thay đổi này còn khá khiêm tốn và chưa đủ để khẳng định hiệu quả rõ ràng. Nghiên cứu chỉ kéo dài trong 4 tuần và số lượng người tham gia còn hạn chế, do đó chưa thể đánh giá được tác động lâu dài.

Một điểm đáng chú ý khác là cơ chế tác động vẫn chưa được làm rõ hoàn toàn. Polyphenol trong cam được cho là yếu tố tiềm năng, nhờ khả năng chống oxy hóa và điều hòa phản ứng viêm. Ngoài ra, chất xơ và vitamin trong cam cũng có thể góp phần cải thiện chuyển hóa glucose và lipid. Tuy vậy, nghiên cứu chưa đo trực tiếp mức hấp thu hay hoạt động sinh học của các hợp chất này.

Trên thực tế, những thay đổi về dinh dưỡng thường không tạo ra hiệu quả nhanh chóng như thuốc. Thay vào đó, chúng tác động dần dần, thông qua việc điều chỉnh môi trường chuyển hóa của cơ thể. Vì vậy, việc bổ sung một loại thực phẩm như cam có thể mang lại lợi ích nhỏ, nhưng cần được đặt trong tổng thể chế độ ăn và lối sống.

Lưu ý khi ăn cam

Ngoài ra, việc tiêu thụ cam cũng cần ở mức hợp lý. Dù là thực phẩm tự nhiên, cam vẫn chứa đường, nên nếu sử dụng quá nhiều có thể không phù hợp với một số người, đặc biệt là những người có rối loạn đường huyết.

Từ góc độ thực hành, kết quả nghiên cứu cho thấy việc thêm cam vào chế độ ăn có thể là một lựa chọn phù hợp cho người gan nhiễm mỡ, đặc biệt khi thay thế các thực phẩm kém lành mạnh khác. Tuy nhiên, điều này không thay thế được các biện pháp quan trọng hơn như giảm cân, tăng vận động và kiểm soát tổng thể chế độ ăn.

Thanh Long t/h