2 công nhân được cứu sống sau 9 ngày mắc kẹt trong thảm họa Nepal

Chín ngày sau vụ sập băng hà và lũ quét dữ dội tại khu vực biên giới Nepal – Tây Tạng, lực lượng cứu hộ hôm thứ Sáu (4/9) đã cứu sống hai người mắc kẹt sâu trong đường hầm nối với Nhà máy Thủy điện Trishuli 3A ở huyện Rasuwa, Nepal. Hai người được xác định là đốc công cơ khí Sanjay Sah, 30 tuổi và giám sát cơ khí Kabir Maharjan, 45 tuổi.

Thảm họa đã khiến hơn 1.300 người thiệt mạng và hơn 5.600 người mất tích. Chuyên gia đường hầm quốc tế Arnold Dix nhận định việc tìm được người sống sót sau 9 ngày, giữa những điều kiện cứu hộ khắc nghiệt, là “một phép màu trong những phép màu”.

Tìm lối vào bị chôn vùi

Theo ông Dix, thách thức đầu tiên là “tìm lối vào đã biến mất”. Sạt lở núi và dòng bùn đá đã làm thay đổi hoàn toàn địa hình địa phương, còn cửa hầm vốn ở sườn đồi bị tuyết lở và đất đá vùi lấp hoàn toàn.

Nhóm cứu hộ do ông Dix tư vấn đã sử dụng bản đồ địa hình cũ, dữ liệu vệ tinh sau thảm họa, ảnh trực thăng và các dấu mốc trên mặt đất như cột điện để xác định chính xác vị trí cửa hầm.

Sau khi tìm được lối vào, tình hình bên trong còn khó khăn hơn: đường hầm đầy các tảng đá lớn hơn cả ô tô, bùn đất và nước ngập. Lực lượng cứu hộ phải dùng thuốc nổ mở đường trong trường hợp đặc biệt, với liều lượng do quân đội kiểm soát chặt chẽ nhằm tránh sập thêm hoặc làm người bị kẹt bị thương; đồng thời dùng máy xúc đào rãnh và máy bơm để thoát nước.

Mở lối cứu hộ

Sau khi vượt qua các khối đá và nước đọng, đội cứu hộ bám sát phần trần của đường hầm cũ, đào thủ công một lối đi an toàn cực hẹp phía trên lớp vật liệu sạt lở, chỉ đủ cho một người đi qua, rồi từng bước tiến sâu vào trong.

Sáng thứ Sáu, các nhân viên cứu hộ dường như nghe thấy tiếng người nói. Họ gọi lớn qua đống đổ nát: “Đừng lo, chúng tôi đến cứu các anh đây.” Từ phía bên kia vọng lại một câu trả lời yếu ớt: “Được”. Không lâu sau, hai công nhân được đưa ra an toàn.

Cả hai lập tức được trực thăng chuyển khẩn cấp tới bệnh viện quân đội ở Kathmandu. Sah được cho là trong tình trạng ổn định, trong khi Maharjan đang được điều trị tích cực.

Tiếp tục tìm hơn 40 người

Hiện vẫn còn hơn 40 công nhân mất tích trong nhà máy thủy điện. Đội cứu hộ đang tiến về khu vực được gọi là “Goldilocks zone” — phần cao nhất của nhà máy điện ngầm, gần vị trí vào trạm và trần công trình — nơi được xem là có điều kiện phù hợp nhất để người còn sống sót có thể trú ẩn.

Dù đội cứu hộ vẫn phải đối mặt với nguy cơ nước ngập trong hầm và lũ quét tái diễn bên ngoài, việc tìm thấy hai người sống sót đã tạo thêm hy vọng cho hoạt động tìm kiếm.

Thiệt hại nghiêm trọng

Trận lũ quét chết người không chỉ tàn phá lưu vực sông Trishuli mà còn gây thiệt hại nặng nề cho cơ sở hạ tầng địa phương. Ngoài hơn 1.300 người chết và hơn 5.600 người mất tích, 11 nhà máy thủy điện đang vận hành — trong đó có Trishuli 3A — và 15 dự án thủy điện đang xây dựng dọc lưu vực đã bị hư hại nghiêm trọng hoặc buộc phải ngừng hoạt động.

Theo ước tính sơ bộ của chính quyền Nepal và Liên Hợp Quốc, hơn 84.000 người bị ảnh hưởng, 7.500 căn nhà bị sập và tổng thiệt hại kinh tế có thể lên tới 2,56 tỷ USD. Hơn 10.000 người đã được sơ tán khỏi vùng thảm họa, nhưng việc dọn dẹp khoảng 2,2 triệu tấn bùn đất, đá tảng dọc sông và tìm kiếm những người còn mất tích vẫn là nhiệm vụ cực kỳ khó khăn.