Hình ảnh vệ tinh do một hãng tin quốc tế thu thập cho thấy, trong bối cảnh căng thẳng tại Biển Đông tiếp tục gia tăng, Trung Quốc đang sử dụng tàu thuyền và các rào chắn để siết chặt kiểm soát lối vào bãi cạn Scarborough.(Ảnh minh họa: Shutterstock)
Bãi cạn này là một trong những khu vực có tranh chấp chủ quyền gay gắt nhất châu Á, nơi Trung Quốc và Philippines đối đầu kéo dài, làm dấy lên lo ngại về nguy cơ xung đột vũ trang.
Người phát ngôn Lực lượng Bảo vệ bờ biển Philippines, ông Jay Tarriela, ngày thứ Tư xác nhận Trung Quốc đã lắp đặt một rào chắn nổi dài khoảng 352 mét tại cửa vào bãi cạn Scarborough trong các ngày 10 và 11/4.
“Bên trong khu vực bãi cạn ghi nhận có sáu tàu dân quân biển Trung Quốc, bên ngoài có thêm ba tàu khác, dường như nhằm ngăn chặn lối vào BDM (tên Philippines gọi bãi cạn Scarborough)”, ông cho biết.
Dữ liệu từ nhà cung cấp ảnh vệ tinh cho thấy trong hai ngày 10 và 11/4, các tàu cá Trung Quốc neo đậu tại cửa vào; hình ảnh ngày 11/4 thể hiện rõ một rào chắn chắn ngang lối đi. Ngoài ra, phía bên ngoài còn xuất hiện một tàu tuần tra, được cho là của hải quân hoặc hải cảnh Trung Quốc.
Bộ Quốc phòng Trung Quốc chưa đưa ra phản hồi trước đề nghị bình luận.
Tranh chấp chủ quyền và đối đầu quân sự
Bãi cạn Scarborough từ lâu là ngư trường giàu tài nguyên, nằm hoàn toàn trong vùng đặc quyền kinh tế của Philippines, song Bắc Kinh vẫn tuyên bố chủ quyền.
Năm ngoái, Trung Quốc phê duyệt việc thành lập khu bảo tồn thiên nhiên cấp quốc gia tại khu vực này, động thái bị giới chức an ninh Philippines chỉ trích là “rõ ràng là cái cớ để chiếm đóng”.
Người phát ngôn Hải quân Philippines Roy Trinidad cho biết từ ngày 5 đến 12/4, lực lượng này đã phát hiện tổng cộng 10 tàu hải cảnh Trung Quốc tại khu vực bãi cạn.
Trước áp lực gia tăng từ phía Trung Quốc, Tổng thống Philippines Ferdinand Marcos Jr. đã thúc đẩy chiến lược xích lại gần Washington. Tháng 1 năm nay, Philippines và Mỹ đã tiến hành hoạt động tuần tra chung tại bãi cạn Scarborough, đánh dấu lần thứ 11 hai đồng minh hiệp ước thực hiện hoạt động này.
Các nhà ngoại giao nhận định, trong bối cảnh Mỹ có thể đang bị phân tán bởi xung đột với Iran và vấn đề eo biển Hormuz, cộng đồng quốc tế đang theo dõi chặt chẽ liệu Bắc Kinh có tận dụng cơ hội để gia tăng hành động hay không.
Trong tháng này, hàng nghìn binh sĩ Mỹ và Philippines sẽ tham gia cuộc tập trận quy mô lớn trên lãnh thổ Philippines, bao gồm khu vực tỉnh Zambales, nơi có bờ biển cách bãi cạn Scarborough khoảng 120 hải lý.
Trung Quốc bị cáo buộc đầu độc tại Trường Sa
Mỗi năm, lượng hàng hóa trị giá hơn 3.000 tỷ đô la đi qua Biển Đông – tuyến hàng hải có ý nghĩa chiến lược toàn cầu. Ngoài bãi cạn Scarborough, bãi Cỏ Mây cũng là điểm nóng xung đột.
Ngày thứ Hai (13/4), Philippines cáo buộc “ngư dân” Trung Quốc đã thả chất độc xyanua xuống vùng biển thuộc quần đảo Trường Sa, đe dọa lực lượng đồn trú của Philippines cũng như hệ sinh thái biển.
Theo một hãng tin quốc tế, Hội đồng An ninh Quốc gia Philippines cho rằng hành vi đầu độc này đã bắt đầu từ năm ngoái. Tướng Roy Trinidad cho biết quân đội Philippines đã tịch thu tổng cộng 10 chai xyanua từ các xuồng nhỏ thuộc tàu mẹ của lực lượng hải quân Trung Quốc vào các thời điểm tháng 2, 7 và 10/2025.
Tháng trước, lực lượng Philippines tiếp tục phát hiện các thủy thủ Trung Quốc bị nghi thả chất độc gần khu vực rạn san hô, với kết quả kiểm tra cho phản ứng dương tính. Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Trung Quốc bác bỏ cáo buộc, gọi đây là “chiêu trò chính trị”.
Năm 2016, Tòa Trọng tài Thường trực tại La Hay đã ra phán quyết có lợi cho Philippines trong tranh chấp Biển Đông, song Trung Quốc từ chối công nhận kết quả này.
