Bão tuyết quét qua Đông Bắc Mỹ: Hơn 10.000 chuyến bay bị hủy, New York tê liệt

Một xoáy thuận bom (Bomb Cyclone) có cường độ rất mạnh đã chính thức quét qua vùng Đông Bắc nước Mỹ vào thứ Hai (23/2), mang theo bão tuyết tàn phá và gió giật gần cấp bão cho dải đô thị đông dân từ Washington D.C. tới New England. Tính đến thời điểm hiện tại, hơn 40 triệu người trên khắp nước Mỹ nằm trong vùng cảnh báo bão tuyết, các siêu đô thị như New York, Philadelphia và Boston gần như tê liệt hoàn toàn.

Theo dữ liệu của Cơ quan Thời tiết Quốc gia Mỹ (NWS), hệ thống này đã hoàn tất quá trình “bùng nổ áp thấp” (bombogenesis), khi áp suất trung tâm giảm hơn 24 mbar trong vòng 24 giờ và hiện đã tụt xuống khoảng 972 mbar. Sự biến động áp suất dữ dội khiến độ dốc áp suất tăng vọt, tạo ra gió giật cực mạnh kết hợp với mưa tuyết dày đặc.

Ảnh vệ tinh cho thấy tâm bão đã hình thành cấu trúc “dạng dấu phẩy” điển hình. Hiện tượng này xuất hiện khi khối không khí lạnh mạnh tràn qua vùng nước biển tương đối ấm, kích hoạt các dải mây đồ sộ. Nhưng dưới mặt đất, điều đó lại biến thành thời tiết chết người: tại mũi Montauk Point ở cực đông Long Island, New York, ghi nhận gió giật tới 84 dặm/giờ (135 km/giờ), ngang ngưỡng bão cấp 1 theo thang Saffir–Simpson; gió lớn kết hợp tuyết ướt nặng tạo thành “cặp đôi sát thủ” đối với cây cối và hạ tầng điện lực.

New York cấm xe lưu thông, hơn 10.000 chuyến bay bị hủy

Là khu vực chịu ảnh hưởng nặng nề nhất của đợt thời tiết cực đoan này, Công viên Trung tâm (Central Park) ở New York đến 7 giờ sáng thứ Hai đã ghi nhận lớp tuyết dày hơn 15 inch (38 cm), là trận tuyết lớn nhất do một cơn bão đơn lẻ mang lại trong hơn 5 năm qua. Thị trưởng New York Zohran Mamdani tuyên bố tình trạng khẩn cấp trên toàn thành phố và áp lệnh cấm giao thông nghiêm ngặt, cấm mọi phương tiện không khẩn cấp lưu thông trước trưa thứ Hai để phục vụ công tác dọn tuyết.

“Đây là kỳ ‘nghỉ tuyết’ truyền thống đầu tiên mà trẻ em New York có được kể từ năm 2019,” ông Mamdani nói trong một cuộc họp báo, đồng thời kêu gọi người dân ở yên trong nhà. Ông chỉ thị toàn bộ hệ thống trường công lập đóng cửa, không tổ chức học trực tuyến.

Sở Vệ sinh New York (DSNY) đã huy động khoảng 2.300 xe ủi tuyết và khẩn cấp tuyển thêm lực lượng “lao động dọn tuyết thời vụ” gấp ba lần bình thường để làm sạch vỉa hè, trụ cứu hỏa và điểm dừng xe buýt.

Hệ thống giao thông bị tê liệt toàn diện. Theo dữ liệu mới nhất của trang theo dõi FlightAware, từ Chủ nhật đến thứ Ba, tổng số chuyến bay bị hủy trên toàn nước Mỹ đã vượt quá 10.000. Riêng trong ngày thứ Hai đã có hơn 5.300 chuyến bị hủy do thời tiết cực đoan, trong đó các sân bay tại New York, New Jersey và Boston chịu ảnh hưởng nặng nề nhất.

Trên mặt đất, công ty vận tải công cộng New Jersey (NJ TRANSIT) đã đình chỉ toàn bộ dịch vụ xe buýt, tàu điện nhẹ và tàu hỏa; Cơ quan Quản lý Giao thông Công cộng Rhode Island (RIPTA) ở khu vực New England cũng đồng loạt dừng hoạt động. Do cường độ tuyết rơi có lúc lên tới khoảng 3 inch/giờ khiến tầm nhìn gần như bằng không, nhiều tuyến đường rơi vào tình trạng “trắng xóa”, nhà chức trách cảnh báo việc đi lại gần như bất khả thi.

400.000 hộ mất điện, chuỗi cung ứng gián đoạn

Tuyết ướt nặng kết hợp với gió giật mạnh đã gây thiệt hại nghiêm trọng cho hạ tầng ở các bang Đông Bắc. Theo trang giám sát PowerOutage.us, vào sáng thứ Hai có gần 400.000 khách hàng bị mất điện. Riêng New Jersey bị ảnh hưởng nặng nhất với hơn 116.000 hộ mất điện, trong khi Delaware và Massachusetts mỗi bang có khoảng 70.000 hộ chìm trong bóng tối.

Tại Philadelphia, tuyết nặng làm nhiều cây và đường dây điện bị đổ, chính quyền thành phố đã ban bố tình trạng khẩn cấp, đồng thời chuyển toàn bộ hoạt động giảng dạy sang hình thức trực tuyến. Dịch vụ Bưu chính Mỹ (USPS) cảnh báo thời tiết khắc nghiệt sẽ gây gián đoạn nghiêm trọng đối với việc xử lý và phát thư tín tại khu vực Đông Bắc.

Nhiều địa danh nổi tiếng như Bảo tàng Nghệ thuật Hiện đại New York (MoMA) và Nghĩa trang Quốc gia Arlington thuộc bang Virginia, vùng thủ đô Washington đều thông báo đóng cửa, các buổi diễn trên Broadway cũng tạm dừng.

Dù chính phủ liên bang đang ở trong trạng thái “đóng cửa một phần”, nhưng Cơ quan Quản lý Tình trạng Khẩn cấp Liên bang (FEMA) khẳng định các nhiệm vụ cốt lõi liên quan đến bảo vệ tính mạng và tài sản của người dân vẫn tiếp tục được triển khai mà không gián đoạn.

Quan chức địa phương đồng loạt ban hành lệnh khẩn. Thống đốc New Jersey Mikie Sherrill cảnh báo người dân “phải nghiêm túc đối mặt với cơn bão này”, trong khi Thống đốc Massachusetts Maura Healey yêu cầu toàn bộ nhân viên bang không thuộc diện thiết yếu làm việc tại nhà. Bang Connecticut cấm xe tải thương mại lưu thông trên một số tuyến cao tốc bị hạn chế từ tối Chủ nhật.

Đợt bão tuyết lần này đã phá vỡ hoặc lặp lại nhiều kỷ lục địa phương: tại Freehold (New Jersey), tổng tuyết dày lên tới 22,2 inch, cao nhất khu vực; Islip (New York) ghi nhận 22,5 inch; Newark (New Jersey) đạt 18,3 inch, là trận bão tuyết lớn nhất kể từ năm 2016.

Cơ quan khí tượng dự báo khi tâm bão tiếp tục di chuyển lên phía đông bắc, tuyết rơi tại khu vực New York và Philadelphia sẽ dần giảm từ chiều thứ Hai, nhưng ở New England – đặc biệt là Boston – gió mạnh và tuyết có thể kéo dài đến tối cùng ngày. Dự kiến đến thứ Tư, nhiệt độ sẽ tăng lên khoảng 43°F (khoảng 6°C), bắt đầu quá trình tan tuyết; tuy nhiên, trước thời điểm đó, người dân vùng Đông Bắc vẫn phải đối mặt với nguy cơ băng đóng trơn trượt và thời gian phục hồi điện kéo dài.