Bộ trưởng Bessent: Trung Quốc muốn “kéo tất cả xuống cùng”

Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent cáo buộc Trung Quốc cố tình làm tổn hại nền kinh tế toàn cầu sau khi Bắc Kinh áp đặt các biện pháp kiểm soát xuất khẩu quy mô lớn đối với đất hiếm và khoáng sản chiến lược, Financial Times đưa tin.

Trong cuộc phỏng vấn được công bố hôm thứ Hai (13/10), ông Bessent cho rằng thời điểm Trung Quốc đưa ra lệnh hạn chế — chỉ vài tuần trước khi Tổng thống Donald Trump dự kiến gặp Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình tại Hàn Quốc — phản ánh tình trạng khó khăn nghiêm trọng của nền kinh tế Bắc Kinh.

“Đây là dấu hiệu cho thấy nền kinh tế của họ đang rất yếu, và họ muốn kéo tất cả các nước khác xuống cùng,” ông Bessent nói với tờ báo.

“Có lẽ họ đang áp dụng một kiểu mô hình kinh doanh kiểu Lenin, trong đó làm hại khách hàng lại được cho là ý hay — nhưng họ là nhà cung cấp lớn nhất thế giới. Nếu họ muốn làm chậm nền kinh tế toàn cầu, chính họ sẽ là bên chịu thiệt hại nặng nhất.”

Bessent nói với Financial Times rằng nền kinh tế Trung Quốc thực chất “đang ở giữa một cuộc suy thoái hoặc khủng hoảng”, và nước này “đang cố gắng thoát khỏi tình trạng đó bằng cách đẩy mạnh xuất khẩu” — một chiến lược mà ông cảnh báo sẽ phản tác dụng trên phạm vi quốc tế.

Financial Times cho biết, phát biểu của ông Bessent được đưa ra chỉ vài ngày sau khi Trung Quốc công bố lệnh hạn chế sâu rộng đối với xuất khẩu đất hiếm và khoáng sản chiến lược, khiến Tổng thống Trump đe dọa sẽ áp thuế bổ sung 100% đối với hàng nhập khẩu Trung Quốc kể từ ngày 1/11.

Theo FT, các quan chức Mỹ bị bất ngờ trước động thái mà họ cho là “thiếu cân xứng” của Bắc Kinh.

Một quan chức cấp cao nói với tờ báo rằng nhà đàm phán Trung Quốc Lý Thành Cảng (Li Chenggang) đã “báo trước” nhiều chiến thuật hiện nay của Bắc Kinh ngay từ tháng 8 — đe dọa Mỹ sẽ phải “hứng chịu địa ngục” nếu các cuộc đàm phán thương mại không theo ý Trung Quốc.

Ông Bessent cũng cho rằng có khả năng ông Tập Cận Bình không biết trước về quyết định liên quan đến đất hiếm, do nội bộ các bộ ngành Bắc Kinh đang đấu đá nhau. Một quan chức Mỹ cấp cao được FT dẫn lời cho biết các bộ Thương mại và An ninh Quốc gia — hai phe cứng rắn — đang dẫn dắt chính sách, trong khi Bộ Tài chính Trung Quốc dường như bị gạt ra bên lề.

Financial Times đưa tin Washington đang soạn thảo các biện pháp đối phó có thể, bao gồm yêu cầu cấp phép xuất khẩu mới đối với phần mềm bán cho các công ty Trung Quốc — động thái có thể giáng mạnh vào lĩnh vực công nghệ của nước này.

Các quan chức chính quyền Trump cho biết họ đang ưu tiên xử lý vấn đề này trước thềm các cuộc họp G7 và Ngân hàng Thế giới – Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) tại Washington trong tuần này.

Một quan chức Mỹ nói với FT rằng chính quyền vẫn tin tưởng các mức thuế mới sẽ không gây xáo trộn thị trường, cho biết chiến lược thương mại của ông Trump đã giúp giảm thâm hụt thương mại của Mỹ với Trung Quốc 25% trong năm nay.

“Chúng ta cũng đang có nhiều đòn bẩy hơn nhờ sự đoàn kết giữa các nền dân chủ phương Tây và châu Á,” vị quan chức nói.