Đài Loan công bố chiến lược dân số mới, trẻ từ 0–18 tuổi được hỗ trợ hằng tháng

Tổng thống Đài Loan Lại Thanh Đức ngày 27/5 đã tổ chức họp báo sau cuộc họp cấp cao về an ninh quốc gia, công bố “Chiến lược mới về chính sách dân số Đài Loan – Chương hỗ trợ gia đình”, đưa ra 18 biện pháp nhằm ứng phó thách thức do tình trạng ít con và biến đổi cơ cấu dân số.

“Chiến lược mới về chính sách dân số Đài Loan”

Đội ngũ Phủ tổng thống và Viện hành chính cho biết, chiến lược mới sẽ lấy “3 giai đoạn lớn, 4 chiến lược lớn, 5 phương diện lớn” làm trục chính, tăng cường hỗ trợ toàn diện từ sinh con, chăm sóc và gửi trẻ đến việc học của thanh niên và chăm sóc gia đình. Trong đó, nội dung được quan tâm nhất là “trợ cấp phát triển từ 0 đến 18 tuổi”, theo đó mỗi trẻ em có thể nhận 5.000 Đài tệ mỗi tháng. Trẻ từ 0 đến 6 tuổi sẽ được phát tiền mặt trực tiếp, còn từ 6 đến 18 tuổi, chính phủ sẽ hỗ trợ trích lập và đầu tư một phần khoản tiền này, đồng thời bảo đảm mức lãi suất tiền gửi có kỳ hạn, nhằm giảm bớt áp lực nuôi dạy dài hạn cho gia đình.

Về hỗ trợ sinh đẻ, chính phủ sẽ mở rộng trợ cấp thụ tinh nhân tạo, đối với người dưới 45 tuổi, mức trợ cấp cho ba lần đầu sẽ tăng lên 130.000–150.000 Đài tệ; tiền trợ cấp sinh con thì không phân biệt loại hình bảo hiểm, mỗi lần sinh sẽ được nâng lên 100.000 Đài tệ. Đồng thời, trợ cấp nuôi và gửi trẻ từ 0 đến 2 tuổi cũng sẽ được nâng lên theo thứ tự sinh; mức hỗ trợ với hình thức tự chăm sóc tại nhà, gửi trẻ công lập và gửi trẻ bán công đều sẽ được tăng tương ứng.

Ở bậc giáo dục mầm non, chính phủ tiếp tục thúc đẩy chính sách giáo dục – chăm sóc trẻ với chi phí hợp lý: học phí ở nhà trẻ công lập tối đa chỉ 1.000 Đài tệ/tháng, nhà trẻ phi lợi nhuận và nhà trẻ bán công lần lượt giảm còn 2.000 và 3.000 Đài tệ; những trẻ chưa gửi đến các cơ sở trông giữ có thể nhận trợ cấp nuôi con từ 5.000 đến 7.000 Đài tệ mỗi tháng.

Các biện pháp về y tế và chăm sóc cũng được mở rộng đồng thời, bao gồm miễn phí hoàn toàn 22 hạng mục sàng lọc cho trẻ sơ sinh, tăng số lần trợ cấp khám sức khỏe dự phòng cho trẻ em lên 9 lần, kéo dài độ tuổi được chăm sóc bởi bác sĩ nhi khoa chỉ định từ 3 lên 6 tuổi, đồng thời tăng cường dịch vụ can thiệp sớm cho trẻ.

Ngoài ra, chính phủ cũng đưa ra ưu đãi thuế đối với dịch vụ trông giữ trẻ tại doanh nghiệp: nếu doanh nghiệp cung cấp dịch vụ giữ trẻ, các khoản chi liên quan có thể được tính khấu trừ gấp đôi, lên tới 200% khỏi thu nhập chịu thuế; các cơ sở trông trẻ mới thành lập tối đa có thể được trợ cấp 5 triệu Đài tệ.

Nhằm đáp ứng nhu cầu của thanh niên và gia đình, chính sách còn bao gồm việc giảm 1% lãi suất vay học phí, kéo dài thời hạn trả nợ thêm 1 năm, đồng thời tiếp tục thúc đẩy các biện pháp như miễn học phí bậc trung học phổ thông, trợ cấp học phí – lệ phí cho trường tư và hỗ trợ chỗ ở ký túc xá.

Bộ Lao động đưa ra “sáu biện pháp lớn” bao gồm các phương diện nghỉ cưới, nghỉ sinh, nghỉ thai sản cho chồng, nghỉ chăm con, giờ làm linh hoạt và trông trẻ tại doanh nghiệp, nhằm xây dựng môi trường làm việc thân thiện với việc nuôi dạy con cái.

Đài Loan thúc đẩy môi trường làm việc thân thiện với việc nuôi con

Để tạo dựng một môi trường làm việc thân thiện hơn với việc nuôi dạy con, Bộ Lao động đang hoạch định thúc đẩy sáu biện pháp cải cách lớn, bao phủ các mảng nghỉ cưới, nghỉ sinh, nghỉ cho cha chăm con, nghỉ chăm con không lương, giờ làm linh hoạt và trông trẻ tại doanh nghiệp, kỳ vọng thông qua nới lỏng chế độ và các gói hỗ trợ khuyến khích sẽ giúp giảm áp lực nuôi con cho các gia đình, đồng thời giúp doanh nghiệp giảm bớt gánh nặng điều phối nhân sự. Các dự thảo sửa đổi liên quan hiện đã được trình lên Viện hành chính xem xét.

Về chế độ nghỉ phép, Bộ Lao động dự kiến nâng số ngày nghỉ cưới hiện hành của người lao động từ 8 ngày lên 14 ngày, tương tự như chế độ của công chức và quân nhân; thời gian nghỉ sinh sẽ tăng từ 8 tuần lên 12 tuần, giúp sản phụ có thêm thời gian để hồi phục thể chất và tinh thần. Chế độ 7 ngày nghỉ khám thai và nghỉ cho cha khi vợ sinh con hiện nay cũng sẽ được kéo dài lên 14 ngày, để người cha có thêm thời gian đồng hành và chăm sóc gia đình. Trong thời gian tăng thêm này, tiền lương do chủ sử dụng lao động chi trả có thể được doanh nghiệp xin Bộ Lao động hoàn trả.

Chế độ nghỉ chăm con không lương cũng sẽ được mở rộng phạm vi áp dụng. Bộ Lao động dự kiến nâng độ tuổi của con mà cha mẹ được xin nghỉ để chăm sóc từ dưới 3 tuổi hiện nay lên dưới 6 tuổi, đồng thời đổi tên thành “nghỉ chăm con”, qua đó mở rộng phạm vi chăm sóc đến hết giai đoạn trước tuổi đến trường. Về trợ cấp, nếu cả hai vợ chồng đều xin đủ 6 tháng nghỉ chăm con có trợ cấp, sau này mỗi người còn có thể nhận thêm 3 tháng, tối đa được nhận 9 tháng, nhằm khuyến khích cha mẹ cùng chia sẻ trách nhiệm nuôi dạy con cái.

Ngoài ra, Bộ Lao động cũng lên kế hoạch sửa đổi bảng bậc lương đóng bảo hiểm việc làm, nâng mức thay thế thu nhập thực tế của trợ cấp nghỉ chăm con, để khoản hỗ trợ sát hơn với nhu cầu tiền lương của người lao động.

Chế độ 30 ngày nghỉ chăm con hiện nay — vốn có thể xin nghỉ theo từng ngày — sẽ được nâng lên thành 60 ngày, và được tính vào tổng thời gian nghỉ chăm con không lương cũng như phạm vi trợ cấp. Bộ Lao động cũng sẽ mở rộng hỗ trợ cho các doanh nghiệp dưới 200 lao động, giúp nhân viên xin nghỉ chăm con, đồng thời trợ cấp cho doanh nghiệp khoản chi trả phụ cấp cho người kiêm nhiệm vị trí thay thế, nhằm giảm bớt áp lực điều phối nhân lực.

Để khuyến khích doanh nghiệp xây dựng môi trường làm việc thân thiện với việc nuôi dạy con, Bộ Lao động dự kiến đối với doanh nghiệp dưới 200 lao động, nếu cung cấp cơ chế giảm giờ làm hoặc giờ làm linh hoạt cho nhân viên có con dưới 12 tuổi – chẳng hạn giảm 1 giờ làm mỗi ngày hoặc cho phép giờ làm linh hoạt – thì sẽ được nhận khoản thưởng cố định. Chính phủ cũng sẽ trợ cấp cho doanh nghiệp phần tiền lương toàn phần trong thời gian nhân viên giảm giờ làm, tránh để người lao động bị giảm lương do phải chăm sóc gia đình.

Về các biện pháp hỗ trợ doanh nghiệp, Bộ Lao động lần đầu đề xuất “trợ cấp cho người kiêm nhiệm vị trí thay thế” và gói hỗ trợ tuyển mới nhân sự thay thế. Trong tương lai, nếu doanh nghiệp vì nhu cầu chăm con của nhân viên mà bố trí đồng nghiệp kiêm nhiệm công việc thay thế, mỗi người lao động kiêm nhiệm có thể được trợ cấp 800 Đài tệ mỗi ngày; doanh nghiệp dưới 200 lao động nếu xây dựng cơ chế liên quan hoặc tuyển thêm nhân sự thay thế còn có thể nhận thêm khoản trợ cấp cố định 20.000 Đài tệ, nhằm hỗ trợ doanh nghiệp dung hòa giữa vận hành và nhu cầu chăm sóc gia đình của nhân viên.

Chính sách trông trẻ tại doanh nghiệp cũng được tăng cường đồng thời. Bộ Lao động cho biết từ ngày 1/5 năm nay, các cơ sở trông trẻ mới do doanh nghiệp xây dựng có thể được trợ cấp tối đa 5 triệu Đài tệ, đồng thời có thể xin trợ cấp nuôi con cho nhân viên. Chính phủ cũng sẽ nới lỏng các quy định liên quan đến việc thành lập cơ sở trông trẻ của doanh nghiệp vừa và nhỏ cũng như hạn chế về địa điểm, đồng thời đưa các biện pháp thân thiện với gia đình vào tiêu chí đánh giá ESG đối với các công ty niêm yết, khuyến khích doanh nghiệp tham gia hỗ trợ chăm sóc gia đình.

Ngoài ra, nếu doanh nghiệp xây dựng cơ sở trông trẻ hoặc cung cấp dịch vụ trông giữ trẻ, các khoản chi liên quan trong tương lai cũng sẽ được hưởng ưu đãi thuế cao hơn: có thể khấu trừ 200% khoản chi khỏi thu nhập chịu thuế của doanh nghiệp, nhằm nâng cao động lực để doanh nghiệp tham gia xây dựng môi trường trông trẻ.

Bộ Lao động cho biết các biện pháp liên quan đòi hỏi phải sửa đổi “Luật Bình đẳng giới trong lao động”, “Luật Bảo hiểm việc làm” và các quy định hỗ trợ liên quan khác; hiện các bước xem xét hành chính đang được tiến hành, sau khi quy trình lập pháp hoàn tất, các biện pháp sẽ được triển khai từng bước.