Đàm phán Mỹ–Iran bắt đầu, Islamabad siết chặt an ninh như trong tình trạng giới nghiêm

Các phái đoàn cấp cao của Mỹ và Iran đã tập trung tại Islamabad, thủ đô của Pakistan vào thứ Bảy (11/4), chuẩn bị khởi động cuộc đàm phán hòa bình then chốt nhằm chấm dứt cuộc xung đột kéo dài 6 tuần. Giới quan sát kỳ vọng hai bên có thể biến thỏa thuận ngừng bắn mong manh hiện tại thành một hiệp định hòa bình lâu dài.

Phái đoàn Mỹ do Phó Tổng thống JD Vance dẫn đầu, với sự tham gia của đặc phái viên Steve Witkoff và cố vấn kiêm con rể Tổng thống Jared Kushner.

Bộ Ngoại giao Pakistan cho biết Ngoại trưởng Ishaq Dar, Tổng tham mưu trưởng lục quân Asim Munir và Bộ trưởng Nội vụ Mohsin Naqvi đã tiếp đón phái đoàn Mỹ. Bộ này nhấn mạnh ông Dar đánh giá cao cam kết của Mỹ đối với hòa bình và ổn định khu vực cũng như toàn cầu, đồng thời khẳng định Pakistan sẵn sàng tiếp tục đóng vai trò hỗ trợ nhằm đạt được một giải pháp lâu dài.

Phía Iran cử một phái đoàn lớn gồm 71 người do Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf dẫn đầu, với sự tham gia của Ngoại trưởng cùng nhiều chuyên gia kỹ thuật, đàm phán, truyền thông và an ninh, phản ánh tính chất nhạy cảm và phức tạp của cuộc thương lượng.

Trước thềm đàm phán, Tổng thống Donald Trump đã đưa ra cảnh báo rõ ràng với Iran rằng nếu không đạt được thỏa thuận hòa bình, “Mỹ sẽ nối lại hành động quân sự với sức mạnh lớn hơn.” Theo các thông tin được tiết lộ, phía Mỹ đưa ra đề xuất 15 điểm, bao gồm yêu cầu Iran không phát triển vũ khí hạt nhân, bàn giao uranium làm giàu ở mức cao, hạn chế năng lực quân sự và mở lại eo biển Hormuz – tuyến đường huyết mạch của năng lượng toàn cầu.

Ông Trump cho rằng, dù việc kiểm soát eo biển Hormuz là lợi thế chiến lược của Iran, nhưng đó cũng là “quân bài duy nhất” của nước này.

Cuộc xung đột vừa qua đã gây gián đoạn nguồn cung năng lượng toàn cầu, kéo theo lạm phát và giá dầu tại Mỹ tăng mạnh.

Dù các cuộc đàm phán đã bắt đầu, nhiều yếu tố bên ngoài vẫn gây lo ngại. Theo CNN, tình báo Mỹ cho rằng Trung Quốc có thể đang chuẩn bị chuyển giao hệ thống tên lửa phòng không vác vai (MANPADS) cho Iran nhằm tận dụng thời gian ngừng bắn để tăng cường vũ khí. Tuy nhiên, Đại sứ quán Trung Quốc tại Washington đã bác bỏ thông tin này, cho rằng đó là không đúng sự thật.

Ngoài ra, tình hình tại Lebanon vẫn căng thẳng khi giao tranh chưa hạ nhiệt và số thương vong tiếp tục gia tăng. Dù vậy, các nhà ngoại giao của Israel và Lebanon đã lên kế hoạch gặp nhau tại Washington vào tuần tới để thảo luận về khả năng ngừng bắn.

Thủ tướng Pakistan Shehbaz Sharif, nước chủ nhà của hội nghị, mô tả cuộc đàm phán lần này là thời điểm mang tính “quyết định thành bại”.

Để đảm bảo hội nghị diễn ra suôn sẻ, chính phủ Pakistan đã thiết lập trung tâm báo chí hiện đại tại Trung tâm Hội nghị Quốc tế Jinnah và cấp thị thực tại cửa khẩu cho các nhà ngoại giao và phóng viên.

Trong ngày thứ Bảy, các tuyến phố ở Islamabad trở nên vắng vẻ do các biện pháp an ninh nghiêm ngặt. Thủ đô vốn nhộn nhịp nay gần như rơi vào trạng thái “giống như giới nghiêm”, khi toàn thành phố đặt trong tình trạng cảnh giác cao độ để chờ đợi cuộc đối thoại lịch sử về hòa bình khu vực.

Cựu tướng quân đội Pakistan, nhà phân tích quốc phòng Tariq Rashid Khan nói với hãng tin AP: “Tôi tin rằng trong tuần này sẽ có tin tốt, thậm chí là những tin rất quan trọng, nhờ vào cuộc đàm phán này”.

Ông cũng cho biết Tướng Munir đã đóng vai trò quan trọng trong việc đưa hai bên ngồi vào bàn đàm phán.