Iran tố cơ sở uranium Natanz bị đánh, IAEA nói chưa thấy bằng chứng thiệt hại rõ ràng

Iran đã cáo buộc cơ sở làm giàu uranium ở Natanz bị tấn công, trong khi ảnh vệ tinh thương mại cho thấy dấu hiệu hư hại tại một số cấu trúc trong khu vực. Tuy nhiên, Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) cho biết hiện chưa có bằng chứng rõ rệt xác nhận các cơ sở hạt nhân của Iran bị trúng đòn. Việc đánh giá thiệt hại chính xác vẫn rất khó do IAEA không có tiếp cận trực tiếp và chỉ dựa vào quan sát từ xa.

Các hình ảnh vệ tinh thương mại mới công bố cho thấy dường như có các vụ tấn công vào cơ sở hạt nhân Natanz của Iran, làm hư hại hai tòa nhà và một đường vào khu vực khoan ly tâm. Đây có thể là cuộc tấn công được ghi nhận đầu tiên vào cơ sở hạt nhân Iran kể từ khi chiến dịch không kích của Mỹ và Israel bắt đầu.

Chưa rõ ai là thủ phạm của cuộc tấn công — có thể là Israel, Mỹ hoặc cả hai.

Viện Khoa học và An ninh Quốc tế (ISIS) đánh giá rằng những công trình bị phá hủy được sử dụng để tiếp cận khu vực làm việc và lối vào đường hầm dưới lòng đất.

Iran khẳng định có cơ sở bị đánh trúng, IAEA nói khác

Đại sứ Iran tại Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA), Reza Najafi, cáo buộc rằng cơ sở làm giàu uranium tại Natanz đã bị tấn công và kêu gọi các nước lên án.

“Một lần nữa, ngày hôm qua (01/03/2026) họ đã tấn công các cơ sở hạt nhân hòa bình của Iran vốn đang được bảo đảm an toàn. Lập luận của họ rằng Iran muốn phát triển vũ khí hạt nhân chỉ đơn thuần là một lời dối trá trắng trợn,” ông Reza Najafi nói với các phóng viên tại trụ sở Cơ quan Năng lượng Nguyên tử Quốc tế (IAEA) ở Vienna, nơi một phiên họp đặc biệt của Hội đồng Thống đốc đang được tổ chức theo yêu cầu của Nga.

Tuy nhiên, Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi nói rằng hiện không có bằng chứng rõ ràng cho thấy bất kỳ cơ sở hạt nhân nào của Iran bị trúng đạn từ các cuộc tấn công gần đây. Ông cũng nói IAEA chưa nhận thấy dấu hiệu phóng xạ bất thường và thiếu thông tin liên lạc trực tiếp với Iran.

Tổng Giám đốc IAEA Rafael Grossi cho biết thêm rằng cho đến nay “chưa phát hiện bất kỳ sự gia tăng mức phóng xạ nào vượt quá mức nền thông thường tại các quốc gia giáp ranh với Iran.”

Khó xác minh thiệt hại vì giới hạn tiếp cận

IAEA hiện không thể kiểm chứng trực tiếp thiệt hại ở Iran vì họ không có nhân sự giám sát thực địa do hạn chế từ Iran và các điều kiện an ninh.

Cơ quan này theo dõi bằng vệ tinh nhưng đánh giá mức độ thiệt hại chính xác vẫn rất khó.

Thiên Vân t/h