Lưỡng đảng Mỹ đề xuất cấm robot Trung Quốc vì lo ngại an ninh quốc gia

Các nghị sĩ lưỡng đảng tại Hạ viện Mỹ vừa giới thiệu một dự luật mới nhằm ngăn chặn robot do Trung Quốc và các quốc gia bị xem là đối thủ của Mỹ thâm nhập thị trường nước này, với lý do các thiết bị đó có thể trở thành công cụ gián điệp hoặc gây nguy hại cho an ninh quốc gia.

Dự luật mang tên GUARD Act được Chủ tịch Ủy ban Đặc biệt Hạ viện về Đảng Cộng sản Trung Quốc, John Moolenaar, cùng các nghị sĩ lưỡng đảng Jay Obernolte và Jennifer McClellan đồng bảo trợ.

Theo nội dung dự luật, các cơ quan an ninh Mỹ sẽ phải tiến hành đánh giá rủi ro đối với robot hình người và robot bốn chân do các quốc gia bị coi là thù địch sản xuất. Những sản phẩm bị xác định gây ra “rủi ro an ninh quốc gia không thể chấp nhận” sẽ bị Federal Communications Commission đưa vào danh sách đen và cấm nhập khẩu vào Mỹ. Các sản phẩm không hoàn tất quá trình đánh giá trong vòng một năm cũng sẽ tự động bị liệt vào danh sách này.

Ông Moolenaar cho rằng robot sản xuất tại Trung Quốc có thể chứa “cửa hậu” cho phép tin tặc hoặc các cơ quan nước ngoài truy cập từ xa, thu thập dữ liệu hoặc tiến hành hoạt động gián điệp. Ông cũng cảnh báo các công ty robot Trung Quốc, trong đó có Unitree Robotics, đang nhận được trợ cấp lớn từ Bắc Kinh để bán sản phẩm với giá thấp tại Mỹ, gây sức ép cạnh tranh lên các doanh nghiệp nội địa.

Theo ông, nếu xu hướng này tiếp diễn, Mỹ có nguy cơ phụ thuộc vào công nghệ robot của Trung Quốc, trong khi một số doanh nghiệp có liên hệ với chiến lược “quân dân hợp nhất” của Bắc Kinh. Năm ngoái, ông cùng toàn bộ thành viên Ủy ban Đặc biệt về ĐCSTQ đã kêu gọi chính quyền Mỹ đưa Unitree vào các danh sách kiểm soát và trừng phạt liên quan đến an ninh quốc gia.

Dự luật nhận được sự ủng hộ từ nhiều tổ chức trong lĩnh vực công nghệ và quốc phòng. Đại diện các doanh nghiệp robot Mỹ cho rằng GUARD Act sẽ giúp bảo vệ chuỗi cung ứng, khuyến khích đầu tư vào ngành robot trong nước và củng cố vị thế dẫn đầu của Mỹ trong lĩnh vực công nghệ thế hệ mới.

Các chuyên gia từ Quỹ Bảo vệ Dân chủ và Viện Hudson cũng cảnh báo robot kết nối mạng có thể thu thập dữ liệu trong môi trường thực tế hoặc bị điều khiển từ xa nếu tồn tại lỗ hổng bảo mật. Họ cho rằng Washington cần hành động sớm trước khi các thiết bị này được triển khai rộng rãi trong nhà máy, mạng lưới logistics, văn phòng và cơ sở hạ tầng trọng yếu của Mỹ.

Hiện GUARD Act mới ở giai đoạn đề xuất. Dự luật vẫn cần được cả Hạ viện và Thượng viện thông qua trước khi được Tổng thống ký ban hành thành luật.