Meta chi 18 tỷ USD dàn xếp với 48 bang Mỹ trong vụ bê bối an toàn trẻ em

Hôm thứ Tư (26/8), công ty công nghệ Mỹ Meta đã đạt thỏa thuận dàn xếp với tổng chưởng lý của 48 bang và 4 vùng lãnh thổ, đồng ý chi trả tối đa 18 tỷ USD để chấm dứt vụ kiện liên bang quy mô lớn liên quan đến cáo buộc mạng xã hội gây tổn hại cho thanh thiếu niên. Thỏa thuận này chấm dứt phiên tòa đang diễn ra tại California và nếu được thẩm phán phê chuẩn, có thể mở ra một hướng đi mới trong việc quy trách nhiệm pháp lý cho các công ty công nghệ đối với nền tảng của họ.

Theo thỏa thuận dàn xếp, Meta sẽ tiến hành cải tổ toàn diện các nền tảng mạng xã hội Facebook và Instagram, trong đó mặc định áp dụng giới hạn thời gian sử dụng 2 giờ mỗi ngày đối với người dùng dưới 18 tuổi.

Một điều khoản đặc biệt trong thỏa thuận quy định rằng Meta chỉ phải thanh toán 70% khoản tiền dàn xếp trong vòng 10 năm, trừ khi hai nền tảng mạng xã hội khác là TikTok và YouTube (thuộc Alphabet) cũng đồng ý áp dụng giới hạn sử dụng mặc định 1 giờ mỗi ngày cho người dùng chưa thành niên trên ứng dụng của họ và trả khoảng 5,3 tỷ USD cho các bang. Nếu TikTok và YouTube đồng ý với các điều khoản trên, Meta cũng sẽ tiếp tục trả số tiền tương đương 5,3 tỷ USD, tương ứng với 30% còn lại của khoản dàn xếp.

Thỏa thuận dàn xếp sẽ được thanh toán theo từng đợt trong vòng 10 năm cho các bang tham gia, dựa trên dân số của từng bang. Thỏa thuận bao gồm 48 bang và 4 vùng lãnh thổ của Mỹ: Đặc khu Columbia, Puerto Rico, Samoa thuộc Mỹ và Quần đảo Bắc Mariana. New Mexico và Florida, 2 bang từng khởi kiện Meta trong các vụ việc tương tự và giành chiến thắng hồi mùa xuân năm nay, hiện không nằm trong thỏa thuận dàn xếp.

Thỏa thuận mà Meta chấp nhận cũng bao gồm việc triển khai “chế độ ban đêm” và “chế độ trường học”. “Chế độ ban đêm” có nghĩa là nền tảng mặc định chặn thông báo đẩy từ nửa đêm đến 6h sáng. “Chế độ trường học” sẽ ngăn nền tảng gửi thông báo cho người dùng chưa thành niên trong thời gian học từ 8h sáng đến 15h. Những cài đặt này chỉ có thể được thay đổi khi có sự cho phép của phụ huynh.

Ngoài ra, Meta sẽ hạn chế việc người dùng chưa thành niên nhìn thấy số lượng “lượt thích” hoặc các phản ứng khác, cấm cung cấp cho người dùng chưa thành niên các bộ lọc hình ảnh liên quan đến phẫu thuật thẩm mỹ, đồng thời cung cấp bảng tin nội dung không phụ thuộc vào thuật toán đề xuất cá nhân hóa. Công ty cũng phải tăng cường xác minh độ tuổi, kiểm soát của phụ huynh và các biện pháp bảo vệ người dùng trước nội dung liên quan đến bắt nạt, rối loạn ăn uống, tự tử và tự làm hại bản thân.

Sau khi đạt được thỏa thuận, C.J. Mahoney, Giám đốc pháp lý của Meta, cho biết đây là lần đầu tiên Meta đạt được đồng thuận với các cơ quan quản lý trên khắp nước Mỹ về cách giải quyết vấn đề nghiện mạng xã hội ở thanh thiếu niên.

Thỏa thuận dàn xếp vẫn cần được một thẩm phán liên bang phê chuẩn. Nếu được phê duyệt, thỏa thuận sẽ chính thức giải quyết các vụ kiện do chính quyền các bang đưa ra và chấm dứt phiên tòa đang diễn ra.

Vụ án hiện được xét xử tại Tòa án Liên bang khu vực ở thành phố Oakland, bang California, và đã bước sang tuần thứ hai. Phiên tòa ban đầu dự kiến kéo dài đến đầu tháng 10.

Vụ kiện được khởi xướng bởi tổng chưởng lý các bang California, Kentucky, New Jersey và Colorado. Họ cáo buộc Meta biết rõ các nền tảng của mình có tính gây nghiện nhưng vẫn nhắm mục tiêu và gửi nội dung đến người dùng chưa thành niên, vi phạm luật bảo vệ người tiêu dùng của các bang cũng như Đạo luật Bảo vệ quyền riêng tư trẻ em trên mạng năm 1998 của liên bang (COPPA).

Các tổng chưởng lý bang ban đầu yêu cầu Meta bồi thường khoảng 200 tỷ USD.

Meta hiện vẫn phải đối mặt với hàng nghìn vụ kiện do các học khu và nguyên đơn cá nhân khởi xướng. Các vụ kiện cáo buộc mạng xã hội của công ty gây tổn hại và tìm cách sử dụng lập luận về “trách nhiệm đối với sản phẩm” để buộc Meta chịu trách nhiệm pháp lý đối với thiết kế các sản phẩm Instagram và Facebook.

Trước đó, các nguyên đơn từng tìm cách khởi kiện Meta về nội dung được hiển thị trên các ứng dụng của công ty. Tuy nhiên, tòa án nhận định rằng theo luật liên bang, công ty được hưởng quyền miễn trừ rộng rãi đối với nội dung do người dùng tạo ra.