Mỏ vàng biên giới Sudan-Ai Cập bị không kích, nhóm luật sư: Ít nhất 72 thợ mỏ chết

Ít nhất 72 thợ mỏ thiệt mạng trong vụ không kích mỏ vàng tại vùng biên giới Sudan-Ai Cập hôm thứ Bảy (10/10), nhóm Luật sư Khẩn cấp của Sudan cho biết. Nhóm này cáo buộc Không quân Ai Cập.

Nhóm Luật sư Khẩn cấp, một tổ chức theo dõi nhân quyền, công bố con số này hôm Chủ nhật (11/10). Nhóm cho rằng một cuộc tấn công xuyên biên giới như vậy sẽ vi phạm luật pháp quốc tế.

Reuters chưa thể xác minh ngay lời cáo buộc này. Quân đội Ai Cập không bình luận về vụ việc, còn Bộ Ngoại giao Ai Cập chưa trả lời đề nghị bình luận. Đây là vụ thứ hai như vậy trong vài tháng qua.

Hình ảnh lan truyền trên mạng xã hội và do các nhóm nhân quyền địa phương đăng tải, mà hãng tin chưa kiểm chứng, cho thấy hàng chục thi thể nằm giữa đống đổ nát, nhiều thi thể khác đã quấn vải liệm. Trong các hình ảnh này, thợ mỏ cũng kể lại cuộc không kích.

Số người chết chênh lệch, chưa rõ thủ phạm

Mạng lưới Bác sĩ Sudan (SDN) trước đó đưa ra con số 13 người chết và cho rằng con số này sẽ còn tăng, theo Sky News. Nhóm này cho biết một số người bị thương nặng nhưng khó tiếp cận cơ sở y tế.

Vụ tấn công xảy ra sáng thứ Bảy theo giờ địa phương, tại khu Tam giác Biên giới. Đến nay chưa có xác nhận bên nào đứng sau, cũng chưa xác định được máy bay đã tấn công.

Các thông tin ban đầu cho rằng vụ không kích diễn ra ở phía Ai Cập của đường biên. Nhóm Luật sư Khẩn cấp thì cho biết vụ việc xảy ra trên lãnh thổ Sudan.

SDN cho biết giới chức Ai Cập đã nhiều lần cảnh báo các thợ mỏ phải rời khỏi khu vực.

Người sống sót: “Rất nhiều người chết vì bom”

Ông Abdel-Aziz Yousef, một người sống sót, kể với hãng tin AP rằng nơi bị tấn công là một mỏ vàng thủ công ở vùng núi. Ông kể nhiều người chết hoặc bị thương, số khác bỏ chạy vì sợ còn những đợt không kích tiếp theo.

Theo Liên Hợp Tảo Báo của Singapore, hai người sống sót kể với hãng tin AFP hôm Chủ nhật rằng máy bay tấn công khu khai thác vàng tự phát Jabal al-Uqaydat ở đông bắc Sudan, gần Biển Đỏ. Truyền thông địa phương Sudan cũng đưa tin vụ không kích làm hàng chục người chết, hàng trăm người bị thương.

Một thợ mỏ tên Yousef cho biết khoảng 8h sáng, một chiến đấu cơ bay đến phía trên khu mỏ rồi bắt đầu không kích. “Chiến đấu cơ tấn công 5 lần, rất nhiều người chết vì bom,” ông nói.

Hiện trường hỗn loạn đến mức ông không thể đếm số người chết. “Chúng tôi hoảng loạn chạy lên núi, sợ còn đợt không kích tiếp theo,” ông kể.

Người còn lại, ông Ali, cho biết hàng ngàn người đang làm việc tại khu mỏ khi máy bay ập tới. Sau vụ tấn công, thợ mỏ tản đi khắp nơi, người chạy về chợ Ansari, người chạy theo hướng khác, nên đến nay chưa ai xác định được số người chết.

Trên đường chạy, cả hai thấy thi thể nằm trên mặt đất và lo rằng còn nhiều người bị vùi dưới đống đổ nát. Khu mỏ cách thành phố gần nhất vài giờ đi đường, khiến công tác cứu hộ gặp khó khăn.

Chợ Ansari nằm ở phía nam Tam giác Halaib, vùng biên giới mà cả Sudan lẫn Ai Cập đều tuyên bố chủ quyền. Dãy núi tại đây trải dài hàng trăm km, chứa nhiều vàng.

Vàng, nguồn tiền của cuộc chiến

Thợ mỏ thủ công đổ về miền bắc Sudan, mỏ vàng tạm bợ mọc lên, khi cuộc chiến làm đứt các nguồn sinh kế khác. Reuters cho biết vàng đã trở thành nguồn tiền mặt chủ chốt của cả hai bên tham chiến. Giới chuyên gia và người trong ngành cho rằng phần lớn số vàng này chảy lậu sang Ai Cập.

Hơn 50% lượng vàng khai thác ở Sudan bị tuồn ra nước ngoài, Sky News dẫn một báo cáo năm 2024 của Liên Hợp Quốc.

Hồi tháng 6, lực lượng an ninh Ai Cập bắt giữ hàng trăm người ở vùng biên giới với Sudan, cáo buộc họ khai thác và buôn lậu vàng trái phép.

Cuộc chiến giữa quân đội Sudan và Lực lượng Hỗ trợ Nhanh, một tổ chức bán quân sự, ngày càng gây ra nhiều vụ thương vong hàng loạt, nhất là khi máy bay không người lái trở thành phương tiện tác chiến chủ yếu.

Hôm thứ Sáu (9/10), khoảng 31 người thiệt mạng khi một máy bay không người lái tấn công trại tạm cư tại bang Blue Nile, khu vực do quân đội Sudan kiểm soát và là một trong những tiền tuyến của cuộc chiến, Liên Hợp Quốc cho biết.