Mỹ đưa Cartel de los Soles của Venezuela vào danh sách tổ chức khủng bố nước ngoài

Hôm thứ Hai (24/11), Mỹ chính thức đưa Cartel de los Soles (Băng nhóm Mặt trời) của Venezuela vào danh sách Tổ chức Khủng bố Nước ngoài (FTO), đồng thời áp đặt thêm các biện pháp trừng phạt liên quan tới chủ nghĩa khủng bố. Phía Mỹ cho biết thành viên của tổ chức này bao gồm Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro cùng nhiều quan chức cấp cao khác.

Chính phủ Venezuela phản ứng rằng tổ chức này “không hề tồn tại”, đồng thời chỉ trích động thái của Mỹ là “lố bịch”.

Ông Gustavo Petro, tổng thống cánh tả của quốc gia láng giềng Colombia, cũng phủ nhận sự tồn tại của tổ chức này. “Nó là cái cớ hư cấu của phe cực hữu nhằm lật đổ những chính phủ không phục tùng họ,” ông viết trên X hồi tháng Tám.

Nhưng Bộ Ngoại giao Mỹ vẫn khẳng định chắc chắn rằng Cartel de los Soles không chỉ tồn tại, mà còn “làm tha hóa quân đội, cơ quan tình báo, lập pháp và tư pháp của Venezuela”.

Khi chính quyền Trump tiếp tục tăng cường hiện diện quân sự tại khu vực Caribe, áp lực đè lên ông Maduro cũng gia tăng không ngừng.

Trong những tháng gần đây, Mỹ đã gia tăng sức ép lên ông Maduro, cho rằng chính phủ của ông là bất hợp pháp sau cuộc bầu cử năm ngoái – vốn bị nhiều bên phản đối, cho là gian lận.

Trong vài tháng qua, Mỹ đã tiến hành nhiều đợt tấn công nhằm vào các tàu buôn lậu ma túy ngoài khơi Venezuela và dọc bờ biển Thái Bình Dương của Mỹ Latinh. Reuters cho biết, Mỹ dự kiến sẽ triển khai một giai đoạn hành động mới nhằm vào Venezuela trong những ngày sắp tới.

Trong một cuộc phỏng vấn được phát sóng trên kênh truyền hình phe bảo thủ (bảo lưu và thủ giữ truyền thống) One America News Network (OANN) vào ngày 20/11, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth cho biết, việc chỉ định Cartel de los Soles là tổ chức khủng bố nước ngoài sẽ mang lại cho Mỹ rất nhiều lựa chọn mới.

Các quan chức Mỹ cáo buộc Cartel de los Soles hợp tác với băng đảng tội phạm Venezuela Tren de Aragua để đưa ma túy vào Mỹ. Trước đó, Washington đã đưa Tren de Aragua vào danh sách tổ chức khủng bố nước ngoài và cáo buộc ông Maduro có liên hệ với băng nhóm này.

Ông Maduro cùng chính phủ của ông luôn phủ nhận mọi cáo buộc liên quan đến hoạt động phạm tội.

Hồi tháng Bảy, Bộ Tài chính Mỹ đã đưa Cartel de los Soles vào danh sách “Những kẻ khủng bố toàn cầu được chỉ định đặc biệt”, đóng băng tài sản của tổ chức tại Mỹ và gần như cấm toàn bộ công dân Mỹ có bất kỳ giao dịch nào với họ.

Theo chuyên gia Peter Harrell, từng làm việc trong chính quyền Biden, việc đưa Cartel de los Soles vào danh sách FTO khiến bất kỳ cá nhân hay tổ chức nào cung cấp hỗ trợ vật chất cho họ sẽ phải đối mặt với trách nhiệm hình sự nặng hơn, vì đây là mức phân loại khủng bố nghiêm khắc nhất của Mỹ.

Biệt danh Cartel de los Soles xuất hiện lần đầu vào đầu những năm 1990. Cái tên này được truyền thông Venezuela đặt ra khi một vị tướng phụ trách các hoạt động chống ma túy của Lực lượng Vệ binh Quốc gia Venezuela bị cáo buộc buôn bán ma túy.

Và tên gọi này ám chỉ phù hiệu hình mặt trời trên cầu vai của các tướng lĩnh, biểu thị cấp bậc của họ.

Khi các tuyến đường buôn lậu chịu sức ép, theo ông Benítez-Manau, Cartel de los Soles bắt đầu cung cấp những con đường thay thế để vận chuyển cocaine từ Colombia.

Nhóm này sau đó mạnh lên trong những năm đầu nhiệm kỳ của ông Hugo Chávez, tổng thống cánh tả lãnh đạo Venezuela từ năm 1999 đến khi ông qua đời năm 2013.

“Chávez thích thách thức Hoa Kỳ, và đã cắt đứt tất cả các mối quan hệ hợp tác quân sự giữa quân đội Venezuela và Mỹ,” ông giải thích.

Trong bản cáo trạng, các công tố viên Mỹ cũng cho rằng ít nhất là từ năm 1999, Cartel de los Soles đã được lãnh đạo và điều hành bởi ông Maduro, Bộ trưởng Nội vụ Diosdado Cabello, cựu giám đốc tình báo quân sự Hugo Carvajal và cựu Tướng Clíver Alcalá.

Các công tố viên Mỹ cho biết thông tin do các cựu quan chức quân đội cao cấp Venezuela cung cấp, bao gồm Carvajal và Alcalá, đã củng cố cáo buộc này. Ông Leamsy Salazar, nguyên trưởng bộ phận an ninh của cố Tổng thống Hugo Chávez, đã cung cấp thông tin về Cartel de los Soles cho các quan chức Mỹ từ năm 2014.