Ông Rubio: Hành động của Trung Quốc ở Biển Đông rất đáng lo ngại

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio ngày 23/7 tái khẳng định Washington sẽ không từ bỏ các đồng minh, đồng thời chỉ trích những hành động của Trung Quốc trên Biển Đông là “đáng lo ngại”, sau khi xảy ra liên tiếp các vụ đối đầu giữa lực lượng Trung Quốc và Philippines trong tuần này.

Phát biểu bên lề Hội nghị Ngoại trưởng ASEAN tại Manila, ông Rubio nhấn mạnh Mỹ vẫn kiên định với các cam kết trong Hiệp ước Phòng thủ chung Mỹ – Philippines, cũng như bảo vệ quyền tự do hàng hải và các quyền hợp pháp của các quốc gia trong khu vực.

Tuyên bố của ông Rubio được đưa ra sau khi Philippines cáo buộc một tàu hải cảnh Trung Quốc đã dùng vòi rồng phun nước vào tàu BRP Datu Dumangsil của Cục Nghề cá và Nguồn lợi thủy sản Philippines khi con tàu đang thực hiện nhiệm vụ cấp phát trợ cấp nhiên liệu và nhu yếu phẩm cho ngư dân gần bãi cạn Scarborough (Hoàng Nham). Lực lượng Bảo vệ bờ biển Philippines công bố video cho thấy tàu Trung Quốc áp sát và phun vòi rồng trong hơn hai phút. Manila cho rằng hành động này gây nguy hiểm cho thủy thủ đoàn và vi phạm các quy định quốc tế về phòng ngừa va chạm trên biển.

Đáp lại, Hải cảnh Trung Quốc tuyên bố hai tàu Philippines đã “xâm nhập trái phép” vùng biển mà Bắc Kinh tuyên bố chủ quyền quanh bãi cạn Scarborough. Trung Quốc cho biết lực lượng hải cảnh đã áp dụng các biện pháp theo dõi, ngăn chặn và xua đuổi “một cách chuyên nghiệp và hợp pháp”, đồng thời yêu cầu Philippines chấm dứt các hành động mà Bắc Kinh gọi là “xâm phạm và khiêu khích”.

Đây là vụ va chạm thứ hai giữa hai bên chỉ trong vòng vài ngày. Trước đó, ngày 20/7, tại khu vực Bãi Cỏ Mây (Second Thomas Shoal), Philippines cáo buộc nhân viên hải cảnh Trung Quốc áp sát tàu tiếp tế, dùng gậy đánh bị thương hai thủy thủ hải quân và làm hư hỏng một xuồng cao su. Trong khi đó, Trung Quốc cáo buộc xuồng Philippines cố tình đâm vào tàu tuần tra và là bên tấn công trước. Bộ Ngoại giao Mỹ đã lên án các hành động của Trung Quốc là “nguy hiểm và mang tính khiêu khích“.

Căng thẳng trên Biển Đông tiếp tục phủ bóng lên các cuộc họp ASEAN tại Manila, nơi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio và Ngoại trưởng Trung Quốc Vương Nghị đều tham dự. Tranh chấp chủ quyền giữa Trung Quốc và Philippines vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt, trong bối cảnh Bắc Kinh tiếp tục khẳng định yêu sách “đường chín đoạn” bao trùm phần lớn Biển Đông, bất chấp phán quyết của Tòa Trọng tài năm 2016 bác bỏ cơ sở pháp lý của yêu sách này.