Ông Trump thúc đẩy thông qua ngân sách DHS, nếu không sẽ điều ICE tới sân bay

Tổng thống Mỹ Donald Trump đang gây sức ép lên các nghị sĩ Đảng Dân chủ để họ đồng ý với đề xuất ngân sách chấm dứt một phần chính phủ đóng cửa, nếu không ông có thể sẽ điều các đặc vụ của Cơ quan Thực thi Di trú và Hải quan Mỹ (ICE) tới các sân bay để bắt giữ người nhập cư bất hợp pháp.

Hôm thứ Bảy (21/3), ông Trump đăng trên mạng xã hội Truth Social rằng nếu các nghị sĩ Dân chủ cánh tả không ký ngay thỏa thuận để các sân bay ở Mỹ hoạt động trở lại, ông sẽ triển khai đặc vụ ICE tới sân bay để thực hiện an ninh, bao gồm việc bắt ngay tất cả người nhập cư bất hợp pháp vào Mỹ, tập trung vào người nhập cư đến từ Somalia.

“Tôi mong được thấy ICE triển khai hành động tại sân bay,” ông nói thêm.

Những phát ngôn này được đưa ra trong bối cảnh Bộ An ninh Nội địa Mỹ (DHS) đã đóng cửa gần 5 tuần do chưa nhận được kinh phí từ Quốc hội.

Bế tắc lưỡng đảng khiến TSA không được trả lương

Cuộc bế tắc giữa hai đảng khiến nhân viên kiểm soát an ninh thuộc Cục An ninh Vận tải (TSA) – trực thuộc DHS – phải làm việc không lương, gây ra tình trạng thiếu nhân lực tại các sân bay trên toàn quốc, xếp hàng dài, đồng thời làm dấy lên lo ngại về khả năng phòng chống tấn công tại Mỹ.

Các nghị sĩ Cộng hòa liên tục thúc đẩy chi ngân sách cho DHS, trong khi các nghị sĩ Dân chủ muốn tách chi ngân sách cho TSA và các cơ quan nhập cư, nhưng không bao gồm các hoạt động của ICE.

Ngày thứ Bảy, Thượng viện đã ngăn chặn đề xuất của lãnh đạo thiểu số Thượng viện, Thượng nghị sĩ Chuck Schumer (Dân chủ, New York), về việc chi trả lương riêng cho nhân viên TSA.

Ngày thứ Sáu (20/3), một dự luật nhằm chấm dứt việc gián đoạn ngân sách cũng thất bại. Phe Dân chủ khẳng định các phương án thay thế có một số nhượng bộ do Nhà Trắng đưa ra là chưa đủ.

Đảng Dân chủ vẫn kiên quyết yêu cầu hạn chế phạm vi thi hành luật của ICE. Tháng Một vừa qua, trong một chiến dịch thực thi tại Minneapolis, hai công dân Mỹ bị các đặc vụ ICE bắn chết khi nghi ngờ lái xe đâm vào lực lượng thi hành và cầm súng chống trả. Sau đó, áp lực hạn chế ICE càng tăng.

Đồng thời, các nghị sĩ Dân chủ thúc đẩy tách riêng kinh phí vận hành TSA và các cơ quan nhập cư khác, nhưng các nghị sĩ Cộng hòa nhiều lần ngăn chặn.

Theo kênh Fox Business, mặc dù nhân viên TSA được xếp vào nhóm “nhân viên thiết yếu” và phải tiếp tục làm việc trong thời gian chính phủ tạm ngừng hoạt động, nhưng việc lâu ngày không nhận lương khiến tinh thần nhân viên cơ sở xuống thấp. Dữ liệu mới nhất cho thấy, tỷ lệ nghỉ việc tại các sân bay lớn như Houston, Atlanta và Philadelphia tăng mạnh. Hình ảnh rạng sáng thứ Năm tại sân bay Philadelphia cho thấy hàng trăm hành khách xếp hàng trên thang máy chờ kiểm tra an ninh, thời gian chờ đợi có lúc vượt quá 3 giờ.

Trước cuộc bỏ phiếu tại Thượng viện ngày thứ Bảy, ông Schumer phát biểu: “Để công nhân, hành khách và toàn bộ sân bay trở thành con bài trong trò chơi chính trị là không thể chấp nhận. Nhưng đảng Cộng hòa đang làm vậy. Nếu một dự luật chi ngân sách cho ICE mà không có bất kỳ cải cách nào, chúng tôi chỉ trả lương cho nhân viên TSA khi điều khoản được gắn kèm, điều này là không thể chấp nhận, nhưng Cộng hòa cứ làm như vậy.”

Cũng trong sáng thứ Bảy, tỷ phú Elon Musk đề xuất sẽ tự bỏ tiền chi trả lương cho nhân viên TSA trong thời gian bế tắc ngân sách.

Ông đăng trên mạng xã hội X: “Tôi sẵn sàng đề xuất chi trả lương cho nhân viên TSA trong thời gian bế tắc ngân sách này. Tình trạng hiện nay đang ảnh hưởng tiêu cực đến cuộc sống của hàng triệu người tại các sân bay trên toàn quốc”.

Đề xuất này nhanh chóng thu hút sự chú ý dư luận. Người ủng hộ đánh giá đây là hành động thể hiện trách nhiệm xã hội của doanh nhân, giải quyết trực tiếp khó khăn cấp bách của nhân viên tuyến đầu. Tuy nhiên, các chuyên gia pháp lý tỏ ra nghi ngờ. Theo luật liên bang Mỹ, tiền lương của nhân viên chính phủ phải được cấp từ ngân sách do Quốc hội thông qua và tuân thủ quy định nghiêm ngặt; việc đưa vốn tư nhân vào hệ thống chi trả lương liên bang hợp pháp hay không vẫn còn là vấn đề lớn.