Ông Vance: Châu Âu được kỳ vọng sẽ gánh “phần lớn” các đảm bảo an ninh cho Ukraine

Phó Tổng thống Mỹ JD Vance ngày 20/8 tuyên bố các quốc gia châu Âu sẽ cần phải gánh “phần lớn” gánh nặng trong việc cung cấp bảo đảm an ninh cho Ukraine như một phần trong nỗ lực chấm dứt chiến tranh với Nga, báo hiệu ý định của chính quyền Trump muốn hạn chế hỗ trợ quân sự do Mỹ hậu thuẫn dành cho Kiev trong thời gian tới.

Phát biểu trong chương trình ‘The Ingraham Angle’ của Fox News hôm thứ Tư [20/8], ông Vance đưa ra nhận định này 2 ngày sau khi Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky gặp Tổng thống Donald Trump tại Nhà Trắng cùng với sự tham dự của nhiều lãnh đạo châu Âu, bao gồm Thủ tướng Anh Keir Starmer, Tổng thống Pháp Emmanuel Macron và Thủ tướng Đức Friedrich Merz.

Ông Vance cho rằng Hoa Kỳ không nên tiếp tục gánh phần lớn gánh nặng bảo đảm an ninh cho Ukraine. Kể từ khi cuộc chiến Nga-Ukraine nổ ra vào tháng 2/2022, Washington đã cung cấp cho Kiev 66,9 tỷ USD viện trợ quân sự, và tổng cộng 69,7 tỷ USD kể từ khi Moskva bắt đầu tiến hành các hành động xâm nhập vào Ukraine năm 2014, theo một bản thông tin tháng 3 từ Bộ Ngoại giao Mỹ.

“Tôi nghĩ rằng [Hoa Kỳ] nên hỗ trợ nếu điều đó là cần thiết để chấm dứt chiến tranh và ngăn chặn sự giết chóc. Nhưng tôi nghĩ rằng chúng ta nên kỳ vọng, và Tổng thống chắc chắn cũng kỳ vọng, rằng châu Âu sẽ đóng vai trò dẫn dắt ở đây,” ông Vance tuyên bố.

“Dù dưới hình thức nào, người châu Âu cũng sẽ phải gánh phần lớn trách nhiệm.”

Vào sáng thứ Ba [19/8], Tổng thống Trump đã loại trừ khả năng triển khai quân đội Mỹ tại Ukraine, nhưng trong cuộc phỏng vấn với Fox News, ông gợi ý rằng Mỹ có thể cung cấp hỗ trợ trên không cho Ukraine.

• An ninh cho Ukraine: Mỹ sẽ không triển khai quân tại Ukraine mà hỗ trợ ‘trên không’

Sau đó cùng ngày trong một cuộc phỏng vấn với người dẫn chương trình Laura của Fox News, Bộ trưởng Bessent đã bác bỏ những lo ngại rằng người nộp thuế Hoa Kỳ sẽ phải trả tiền cho việc bảo vệ “trên không” của Ukraine, đồng thời nhấn mạnh rằng một trong những mục tiêu chính của Tổng thống Donald Trump là tránh việc phát thêm tiền cho Kiev.

Ông giải thích Hoa Kỳ sẽ tính thêm 10% trên giá vũ khí mà các quốc gia châu Âu mua để chuyển tiếp cho Ukraine, và mức giá tăng này có thể bù đắp chi phí cho bất kỳ hỗ trợ trực tiếp nào mà Washington dành cho Kiev.

• Ông Bessent: Mỹ sẽ tính thêm 10% trên giá vũ khí mà EU mua để chuyển cho Ukraine

Trước đó trong cuộc gặp hôm thứ Hai [18/8] với ông Zelensky, Tổng thống Trump cho biết Hoa Kỳ sẽ hỗ trợ châu Âu trong việc cung cấp bảo đảm an ninh cho Ukraine.

“Họ muốn cung cấp sự bảo vệ, và họ rất quyết tâm về điều đó, và chúng tôi sẽ giúp họ,” ông Trump tuyên bố. “Tôi nghĩ điều rất quan trọng là phải đạt được thỏa thuận.”

Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social sau đó, ông Trump nêu rõ: “Các bảo đảm sẽ được cung cấp bởi nhiều quốc gia châu Âu, với sự phối hợp cùng Hợp chủng quốc Hoa Kỳ.”

Tổng thư ký Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) Mark Rutte gọi đây là một bước đột phá trong các cuộc đàm phán với Washington.

“Việc ông nói rằng ‘Tôi sẵn sàng tham gia vào việc bảo đảm an ninh’ là một bước tiến lớn,” ông Rutte nhận xét.

Ông Zelensky cho rằng lời hứa của ông Trump là “rất quan trọng.”

Mặc dù mức độ tham gia của Mỹ trong việc phối hợp với châu Âu để cung cấp an ninh cho Ukraine vẫn chưa rõ ràng sau các cuộc thảo luận, đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff hôm trước đã nói với CNN rằng chính quyền Trump đã đồng ý với một hình thức “bảo vệ tương tự Điều 5” dành cho Ukraine.

Ông Witkoff cho rằng đó là một trong những lý do chính khiến Kiev tìm cách gia nhập NATO.