Hậu trường đàm phán Mỹ–Iran: PTT. Vance chuyển tới Iran 6 ‘lằn ranh đỏ’

Phó Tổng thống Mỹ J. D. Vance hôm Chủ nhật (12/4) tuyên bố rằng, sau 21 giờ đàm phán tại thủ đô Islamabad của Pakistan, các nhóm Mỹ và Iran đã không đạt được thỏa thuận. Một quan chức Mỹ tiết lộ rằng trong quá trình đàm phán, ông Vance đã đưa ra một phương án “cuối cùng”, liệt kê 6 “lằn ranh đỏ” của Tổng thống Donald Trump.

Những “lằn ranh đỏ” này được coi là điều kiện tiên quyết để Mỹ đồng ý chấm dứt chiến tranh với Iran, nhưng phía Iran đã không chấp nhận.

Quan chức Mỹ cho biết ông Vance đã đưa ra sáu “lằn ranh đỏ” sau:

• Iran phải chấm dứt toàn bộ hoạt động làm giàu uranium;
• Iran phải tháo dỡ các cơ sở làm giàu hạt nhân chủ chốt (những cơ sở này đã bị hư hại nặng trong các cuộc không kích của Mỹ vào tháng 6 năm ngoái);
• Iran phải bàn giao hơn 400 kg uranium làm giàu ở mức cao được cho là đang chôn dưới lòng đất;
• Iran cần chấp nhận một “khuôn khổ hòa bình, an ninh và giảm leo thang” rộng hơn, có sự tham gia của các đồng minh trong khu vực;
• Iran phải ngừng tài trợ cho các “lực lượng ủy nhiệm” như Hamas, Hezbollah và Houthis;
• Iran phải hoàn toàn mở cửa eo biển Hormuz và không được thu bất kỳ khoản phí quá cảnh nào.

Phó Tổng thống Vance, người dẫn đầu phái đoàn đàm phán Mỹ, phát biểu tại họp báo sau cuộc đàm phán: “Chúng tôi đã vạch ra ‘lằn ranh đỏ’ của mình rất rõ ràng: chúng tôi đã cố gắng hết sức để làm rõ những điểm có thể linh hoạt và những điểm tuyệt đối không thể thỏa hiệp, nhưng họ đã chọn không chấp nhận”.

Ông Vance cho biết Mỹ đã đưa ra một đề xuất cuối cùng, tốt nhất trên bàn đàm phán, nhưng đáng tiếc là “chúng tôi đã không đạt được thỏa thuận. Tôi cho rằng đây là tin xấu đối với Iran, nhưng không phải đối với Mỹ”.

Phó Tổng thống cũng dẫn lời ông Trump: “Các bạn (Iran) phải đến đây với thiện chí và nỗ lực hết sức để đạt được một thỏa thuận”.

Tổng thống Trump trong cuộc phỏng vấn với Fox News hôm Chủ nhật cho biết ông đã chỉ đạo nhóm đàm phán Mỹ rằng Iran phải đáp ứng toàn bộ các yêu cầu của Mỹ: “Tôi không muốn 90%, không muốn 95%, tôi muốn họ đáp ứng tất cả các yêu cầu”.

Ông cũng nói thêm rằng Iran không muốn từ bỏ tham vọng hạt nhân, và Mỹ sẽ không bao giờ cho phép Iran sở hữu vũ khí hạt nhân.

Người dẫn đầu phái đoàn đàm phán Iran, Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf, ngược lại cáo buộc rằng Mỹ đã không giành được lòng tin của Iran trong quá trình đàm phán.

Thành viên phái đoàn Iran Mahmoud Nabavian nói với Fars (cơ quan thuộc IRGC) rằng Mỹ lần này đến Pakistan không phải để đạt được thỏa thuận với Iran.