Trùm ma túy Mexico lĩnh án chung thân tại New York, đế chế 40 năm chấm dứt

Trùm ma túy Mexico Ismael “El Mayo” Zambada Garcia hôm 20/7 bị Tòa án Liên bang khu vực phía Đông New York tuyên án tù chung thân không ân xá vì giữ vai trò lãnh đạo chủ chốt của một tổ chức tội phạm liên tục và vi phạm Đạo luật RICO. Tòa án cũng ra phán quyết tịch thu 15 tỷ USD tiền thu được từ hoạt động phạm tội, khép lại gần 40 năm ông ta đứng đầu băng đảng ma túy Sinaloa.

• Bộ Nội vụ Hoa Kỳ đã triệt phá một đường dây buôn bán ma túy lớn ở California

Ông Zambada, 76 tuổi, nhận tội vào tháng 8/2025, thừa nhận đã lãnh đạo băng đảng Sinaloa trong nhiều thập niên và vi phạm Đạo luật RICO. Theo thỏa thuận nhận tội, ngoài án tù chung thân, ông ta phải bị tịch thu tài sản trị giá 15 tỷ USD.

“El Mayo” cùng với Joaquín “El Chapo” Guzmán — một thủ lĩnh khác của băng đảng Sinaloa, người đã bị Tòa án Liên bang khu vực phía Đông New York tuyên án tù chung thân vào năm 2019 — từng được xem là hai lãnh đạo tối cao của tổ chức này. Hai người cùng phát triển Sinaloa thành một trong những tổ chức buôn ma túy lớn nhất thế giới. Hiện “El Chapo” đang thụ án tại một nhà tù an ninh tối đa ở bang Colorado, Mỹ.

Bộ Tư pháp Mỹ cho biết trong gần 40 năm, “El Mayo” kiểm soát băng đảng Sinaloa, đưa hàng tấn cocaine, heroin, ma túy đá và trong những năm gần đây là một lượng lớn fentanyl vào Mỹ. Ông ta đồng thời duy trì đế chế tội phạm thông qua các hoạt động rửa tiền, hối lộ, bắt cóc, tra tấn và sát hại.

Băng đảng Sinaloa bắt đầu đưa một lượng lớn ma túy vào Mỹ từ cuối những năm 1980. Ban đầu, tổ chức này chủ yếu buôn cocaine. Sau khi các băng đảng ma túy Colombia rút khỏi thị trường phân phối tại Mỹ, Sinaloa từng bước kiểm soát mạng lưới vận chuyển ma túy từ Nam Mỹ qua Trung Mỹ tới Mỹ, xây dựng một hệ thống buôn lậu quy mô lớn bằng đường bộ, đường biển và đường hàng không.

Các công tố viên cho biết sau khi “El Chapo” bị kết tội vào năm 2019, “El Mayo” đã nắm quyền kiểm soát toàn bộ băng đảng Sinaloa và đưa fentanyl vào hoạt động buôn bán ma túy cốt lõi của tổ chức. Điều này giúp tăng mạnh lợi nhuận, đồng thời biến băng đảng này thành một trong những tác nhân quan trọng gây ra cuộc khủng hoảng fentanyl tại Mỹ.

Bộ Tư pháp Mỹ cho biết tổ chức này mua các hóa chất tiền chất fentanyl từ các doanh nghiệp Trung Quốc, sản xuất ma túy quy mô lớn tại các phòng thí nghiệm bí mật ở Mexico rồi buôn lậu vào Mỹ. Đồng thời, tổ chức sử dụng các mạng lưới rửa tiền để chuyển hàng chục tỷ USD tiền thu được từ ma túy trở lại Mexico và không ngừng mở rộng đế chế tội phạm.

Công tố viên liên bang khu vực phía Đông New York Joseph Nocella Jr. cho biết trong gần 40 năm, Zambada đã đầu độc các cộng đồng Mỹ và không ngần ngại ra lệnh sát hại những người cản trở hoạt động tội phạm của mình để kiếm hàng chục tỷ USD.

Phán quyết lần này có nghĩa “El Mayo” sẽ phải trải qua phần đời còn lại trong nhà tù Mỹ, đồng thời mang lại một mức độ công lý nhất định cho vô số nạn nhân của ma túy và bạo lực do băng đảng Sinaloa gây ra.

Ông Nocella nói: “Ngày hôm nay, lịch sử này cuối cùng đã khép lại”. Theo ông, trong hơn 30 năm, “El Mayo” và “El Chapo” đã xây dựng Sinaloa thành tổ chức buôn ma túy lớn nhất thế giới. Sau khi “El Chapo” bị bỏ tù, “El Mayo” đưa fentanyl vào nhóm các loại ma túy chủ chốt của tổ chức, khiến băng đảng này trở nên chết chóc và sinh lợi hơn bao giờ hết.

Trong nhiều năm, “El Mayo” là một trong những trùm ma túy bị truy nã gắt gao nhất tại Mỹ. Chính phủ Mỹ từng treo thưởng 15 triệu USD cho thông tin dẫn đến việc bắt giữ ông ta. Hoạt động kín tiếng, hiếm khi xuất hiện công khai và gần như không để lại hình ảnh, ông ta nhiều lần trốn tránh được các cuộc truy bắt. Cho đến khi bị bắt vào tháng 7/2024, chiến dịch truy lùng kéo dài hàng chục năm của Mỹ mới đi đến hồi kết.

Bộ Tư pháp Mỹ cho biết Zambada ban đầu bị truy tố tại 6 khu vực tài phán liên bang, gồm khu vực phía Đông New York, khu vực phía Tây Texas, Đặc khu Columbia, khu vực phía Bắc Illinois, khu vực phía Nam California và khu vực trung tâm California. Theo thỏa thuận nhận tội, ông ta đồng ý chuyển vụ án tại khu vực phía Tây Texas tới Tòa án khu vực phía Đông New York để nhận tội và chịu tuyên án; các vụ án còn lại sẽ lần lượt được hủy bỏ.