Trung Quốc tạm dừng đối thoại kiểm soát vũ khí với Mỹ

Bộ Ngoại giao Trung Quốc hôm thứ Tư (17/7) nói rằng Bắc Kinh đã tạm dừng các cuộc đàm phán kiểm soát vũ khí với Washington để phản ứng với việc Mỹ tiếp tục bán vũ khí cho Đài Loan.

Mỹ và Trung Quốc đã tổ chức vòng đối thoại của đàm phán không phổ biến hạt nhân được chờ đợi từ lâu vào tháng 11/2023. Đây là hội nghị về vấn đề này đầu tiên giữa Mỹ và Trung Quốc kể từ năm 2018.

Mặc dù các cuộc đối thoại đó đã không mang lại bất kỳ kết quả cụ thể nào, nhưng động thái đó được xem là bước đi rất quan trọng để xoa dị căng thẳng giữa hai siêu cường sau khi Bắc Kinh cắt đứt hầu như tất cả các kênh liên lạc với Washington vào đầu năm 2023 vì chuyến thăm khi đó của Chủ tịch Hạ viện Mỹ Nancy Pelosi tới Đài Loan.

Phát biểu tại buổi họp báo tại Bắc Kinh hôm thứ Tư (17/7), phát ngôn viên Bộ Ngoại giao Trung Quốc Lâm Kiếm nói rằng Trung Quốc sẽ không thảo luận một vòng tham vấn mới với Mỹ.

“Trách nhiệm hoàn toàn thuộc về phía Mỹ. Trong vài tuần và vài tháng qua, bất chấp sự kháng cự và phản đối quyết liệt của Trung Quốc, Mỹ vẫn tiếp tục bán vũ khí cho Đài Loan và làm những việc gây tổn hại nghiêm trọng đến lợi ích cốt lõi của Trung Quốc và niềm tin song phương giữa Trung Quốc và Mỹ”, ông Lâm giải thích.

“Điều này đã đang gây tổn hại trầm trọng đến bầu không khí chính trị cho các cuộc tham vấn kiểm soát vũ khí đang tiếp diễn”, ông Lâm nói thêm.

Bộ Ngoại giao Mỹ đã duyệt các gói bán vũ khí trị giá hơn 1 tỷ USD cho Đài Loan kể từ vòng đàm phán kiểm soát vũ khí Mỹ – Trung lần trước, theo số liệu của Cơ quan Hợp tác An ninh Quốc phòng Mỹ. Gần đây nhất, Bộ Ngoại giao Mỹ đã duyệt gói vũ khí gồm hàng trăm drone Altius-600M và drone cảm tử Switchblade cho Đài Loan, từ đó thúc đẩy Bắc Kinh áp các chế tài lên Lockheed Martin, nhà sản xuất vũ khí khổng lồ của Mỹ.

Trung Quốc coi Đài Loan là một phần lãnh thổ thuộc chủ quyền của mình, lập trường này được thể hiện qua nguyên tắc “Một Trung Quốc”. Mỹ công nhận nhưng không tán thành chính sách này của Trung Quốc. Bắc Kinh xem việc Mỹ bán vũ khí cho Đài Loan, bày tỏ ủng hộ độc lập cho Đài Loan, và cam kết trợ giúp quân sự cho Đài Loan là vi phạm nguyên tắc “Một Trung Quốc”.

Trung Quốc tuyên bố rằng họ sẽ tái thống nhất Đài Loan vào Trung Quốc đại lục bằng biện pháp hòa bình, đồng thời bảo lưu quyền sử dụng vũ lực nếu cần.

Phát ngôn viên Lâm Kiếm không loại trừ việc nối lại các cuộc đàm phán hạt nhân Mỹ – Trung trong tương lai. Ông nói trong cuộc họp báo hôm 17/7: “Trung Quốc sẵn sàng duy trì liên lạc với Mỹ về kiểm soát vũ khí quốc tế… nhưng phía Mỹ phải tôn trọng những lợi ích cốt lõi của Trung Quốc và tạo ra những điều kiện cần thiết cho đối thoại và trao đổi”.