Truyền thông Pháp: Cà chua Trung Quốc giá rẻ tràn vào châu Âu, gây lo ngại cho ngành sản xuất nội địa

Truyền thông Pháp đưa tin, nhờ sản lượng khổng lồ và giá thành rẻ, cà chua và tương cà chua Trung Quốc đã lặng lẽ ồ ạt tràn vào châu Âu. Một số nước vì lo ngại ngành sản xuất trong nước sụp đổ đã cắt giảm nhập khẩu, song Trung Quốc vẫn duy trì được thị trường xuất khẩu tại một số quốc gia châu Âu không trồng cà chua.

Kênh Franceinfo cho hay, tại Ý, tương cà gần như là một “tín ngưỡng”. Ở một nhà hàng tại Rome, người đầu bếp cho biết mỗi ngày anh cần ít nhất 20 kg cà chua để chế biến nhiều món ăn truyền thống. Anh nói: “Trong bếp Ý, chúng tôi dùng cà chua ở khắp nơi: từ sốt cho mì thịt xông khói, các loại sốt cà chua tươi làm nhanh cho tới sốt cho món thịt viên. Mỗi món lại có công thức sốt riêng, cách nấu riêng và giống cà chua riêng, đương nhiên là hương vị cũng khác nhau. Ẩm thực Ý không thể thiếu cà chua.”

Thế nhưng loại tương cà chua được coi là biểu tượng của ẩm thực Ý đã từng suýt nữa rơi vào tay Trung Quốc. Năm 2021, cà chua và cà chua cô đặc Trung Quốc ồ ạt vào thị trường châu Âu, dựa vào mức giá cực thấp và nguồn nhân công rẻ tới mức gây nghi ngờ có yếu tố bóc lột, nhanh chóng chiếm một phần thị trường, trong khi người tiêu dùng hầu như không hề hay biết.

Trong năm đó, Ý nổ ra bê bối khi cảnh sát phát hiện tại một kho hàng ở vùng Tuscany một lô tương cà, trong đó có tới 1/4 sản phẩm không có xuất xứ từ Ý như nhãn mác ghi. Năm 2024, một phóng sự điều tra của BBC tiếp tục chỉ ra rằng một số loại cà chua cô đặc bán trong siêu thị châu Âu, được gắn mác “sản xuất tại Ý”, trên thực tế có thể sử dụng cà chua đến từ Tân Cương (Trung Quốc) và dính líu tới lao động cưỡng bức.

Franceinfo nhận định, để tránh ngành công nghiệp liên quan bị đánh sập, các nước châu Âu khi đó đã gióng lên hồi chuông báo động và bắt đầu triển khai các biện pháp ứng phó; bản thân ngành chế biến cũng chủ động tìm cách “cắt đuôi” Trung Quốc. Chỉ trong vài tháng, lượng nhập khẩu từ Trung Quốc sụt mạnh: tổng kim ngạch vào châu Âu giảm 67%, riêng tại Ý giảm tới 76%.

Nhà sản xuất thực phẩm Ý Mutti lựa chọn cách nhấn mạnh tính minh bạch và chất lượng trong khâu sản xuất, với việc kiểm nghiệm sản phẩm mỗi giờ. Giám đốc điều hành Francesco Mutti cho hay, các tiêu chuẩn sản xuất nghiêm ngặt là một lợi thế quan trọng trong việc chống đỡ làn sóng cạnh tranh từ sản phẩm Trung Quốc.

Ông tin rằng người tiêu dùng biết phân biệt chất lượng, sẵn sàng chi thêm tiền cho “hàng xịn” thực sự, đồng thời muốn nắm rõ sản phẩm đến từ đâu và do ai sản xuất.

Tuy vậy, làn sóng cà chua chế biến của Trung Quốc đổ vào châu Âu đã để lại dấu ấn, trong đó có cả thị trường Pháp. Tháng 11 năm ngoái, tạp chí tiêu dùng Pháp 60 Millions de Consommateurs công bố thử nghiệm cho thấy, trong 5 loại cà chua cô đặc ghi xuất xứ Ý được họ kiểm tra thì có tới 4 loại chứa cà chua nhiều khả năng có nguồn gốc từ Trung Quốc. Các thương hiệu bị nêu tên đều khẳng định bản thân cũng là “nạn nhân”, bị nhà cung ứng đánh lừa.

Theo phóng sự, giá thành sản phẩm cà chua chế biến của Trung Quốc chỉ bằng khoảng một nửa hàng tương tự của Ý, nên vẫn tiếp tục thu hút được các nước không trồng cà chua.

Ông André Bernard, nhà sản xuất cà chua người Pháp và là Chủ tịch Hiệp hội ngành cà chua Sonito, cho biết: “Ở phân khúc hàng giá rẻ, người Trung Quốc đã tìm được một hướng đi khác so với Ý – đó là các nước vùng Bắc Âu, chẳng hạn Ba Lan, Đan Mạch, Hà Lan, Đức. Những nước này không trồng cà chua nhưng lại sản xuất tương cà và các loại sốt khác.”

Bài báo kết luận rằng do tương cà và các loại sốt khác đều là sản phẩm đã qua chế biến, nhà sản xuất không buộc phải ghi rõ nguồn gốc của nguyên liệu. Điều này khiến người tiêu dùng lâu nay gần như không có bức tranh đầy đủ về những gì thực sự nằm trong lọ tương cà họ mua.