EVN lỗ gần 45.000 tỷ đồng, Bộ Công Thương đề xuất hai phương án đưa vào giá điện

Bộ Công Thương đề xuất sửa Nghị định 72/2025, cho phép EVN tính khoản lỗ lũy kế 44.792 tỷ đồng và chênh lệch tỷ giá vào giá bán lẻ điện, với hai phương án xử lý chi phí.

• Người dân nhiều nơi ‘than’ giá điện tháng 8 tăng vọt, EVN nói gì?
• Người dân trả thêm bao nhiêu khi giá điện tăng 4,8% từ ngày 10/5?

Ngày 6/9, Bộ Công Thương cho biết đã gửi Bộ Tư pháp dự thảo lần 3 sửa đổi, bổ sung Nghị định 72/2025 về cơ chế và thời gian điều chỉnh giá bán lẻ điện bình quân, dự kiến trình ban hành trong tháng 9/2025.

Dự thảo bổ sung quy định cho phép Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) tính các khoản chi phí chưa được bù đắp, bao gồm lỗ lũy kế và chênh lệch tỷ giá, vào giá bán lẻ điện bình quân.

Theo báo cáo của EVN, do ảnh hưởng địa chính trị toàn cầu, chi phí mua điện tăng cao trong giai đoạn 2022-2023, dẫn đến lỗ lũy kế khoảng 50.029 tỷ đồng.

Đến cuối năm 2024, số lỗ lũy kế của Công ty mẹ EVN còn khoảng 44.792 tỷ đồng, gây giảm vốn đầu tư nhà nước tại doanh nghiệp.

Doanh thu hoạt động tài chính của EVN đạt 12.070 tỷ đồng năm 2022 và 14.982 tỷ đồng năm 2023, góp phần bù đắp chi phí, nhưng vẫn chưa đủ để khắc phục lỗ lũy kế.

Bộ Công Thương đề xuất hai phương án để EVN thu hồi khoản lỗ. Phương án 1 cho phép phân bổ các chi phí sản xuất, cung ứng điện chưa được bù đắp từ năm 2022 trở đi, dựa trên báo cáo tài chính được kiểm toán, sau khi trừ lợi nhuận từ hoạt động khác.

Phương án này áp dụng cho cả các năm tiếp theo nếu phát sinh lỗ, nhưng bị cho rằng có thể giảm động lực kiểm soát chi phí của EVN.

Phương án 2 chỉ xử lý chi phí chưa bù đắp từ năm 2022 đến trước khi nghị định có hiệu lực, yêu cầu EVN quản trị chặt chẽ để tránh tái diễn lỗ trong tương lai.

Ngoài ra, dự thảo cho phép tính chênh lệch tỷ giá chưa phân bổ và chưa thanh toán cho các nhà máy điện theo hợp đồng mua bán điện vào giá điện. Bộ Công Thương nhấn mạnh các số liệu được lấy từ báo cáo tài chính đã kiểm toán, đảm bảo minh bạch. Bộ Tài chính sẽ phối hợp kiểm tra tính hợp lý, hợp lệ của chi phí EVN đề xuất. Nếu phát hiện sai sót, Bộ Công Thương có quyền yêu cầu EVN dừng hoặc điều chỉnh trong 5 ngày.

Với điều kiện thủy văn thuận lợi trong 7 tháng đầu năm 2025, kết quả kinh doanh của EVN tốt hơn kế hoạch. Do đó, giá điện cuối năm dự kiến không tăng hoặc chỉ tăng nhẹ (2-5%). Nếu giá điện tăng 3% từ tháng 10/2025, chỉ số giá tiêu dùng (CPI) cả năm tăng thêm khoảng 0,03 điểm phần trăm. Bộ Công Thương khẳng định việc điều chỉnh giá điện sẽ theo lộ trình, tránh biến động lớn, đảm bảo hài hòa lợi ích giữa doanh nghiệp và người dân.

Minh Long