TP.HCM xây dựng phương án hạn chế xe phát thải cao ở trung tâm, Cần Giờ, Côn Đảo

TP.HCM đang lấy ý kiến các sở, ngành để xây dựng phương án hạn chế phương tiện phát thải cao tại trung tâm thành phố, Cần Giờ và Côn Đảo, hướng đến giảm ô nhiễm không khí và phát triển giao thông xanh.

• Hà Nội cấm xe máy chạy xăng trong Vành đai 1 từ tháng 7/2026
• TP.HCM thiệt hại hơn 138.000 tỷ đồng mỗi năm do ùn tắc giao thông

Ngày 13/7, Sở Xây dựng TP.HCM cho biết đã gửi văn bản đến các sở, ngành và đơn vị liên quan để lấy ý kiến về phương án hạn chế phương tiện giao thông có mức phát thải cao tại các khu vực có nguy cơ ô nhiễm môi trường, đặc biệt là ô nhiễm khí thải. Các ý kiến cần được gửi về sở trước ngày 15/7/2025 để tổng hợp báo cáo Bộ Xây dựng.

Hiện TP.HCM quản lý hơn 9,6 triệu phương tiện, gồm hơn 1 triệu ô tô và gần 8,6 triệu xe máy. So với cùng kỳ năm 2024, số lượng ô tô tăng 9%, xe máy tăng 2%, gây áp lực lớn lên hạ tầng giao thông và môi trường đô thị.

Trong Đề án kiểm soát khí thải phương tiện giao thông, TP.HCM dự kiến thí điểm khoanh vùng kiểm soát khí thải tại trung tâm thành phố, huyện Cần Giờ và huyện Côn Đảo, những khu vực được đánh giá có tiềm năng chuyển đổi sang giao thông xanh.

Sở Nông nghiệp và Môi trường TP.HCM được yêu cầu góp ý về mức khí thải của phương tiện, xem xét nâng tiêu chuẩn khí thải, xây dựng tiêu chí khoanh vùng và hạn chế phương tiện phát thải cao tại các khu vực ô nhiễm nặng.

Sở này cũng cần xác định và công khai thông tin về các vùng phát thải cao, đồng thời rà soát quy định, đề xuất chính sách đất đai để phát triển bến bãi, trạm sạc cho phương tiện giao thông xanh.

Sở Tài chính được giao nghiên cứu kiểm soát chất lượng nhiên liệu (xăng, dầu diesel, nhiên liệu sinh học) để đảm bảo tuân thủ lộ trình tiêu chuẩn khí thải, đồng thời đề xuất quản lý hoạt động xe công nghệ đang phát triển mạnh. Viện Nghiên cứu Phát triển TP.HCM chịu trách nhiệm đề xuất giải pháp tổng thể để thúc đẩy chuyển đổi xanh trong giao thông.

Các đơn vị thuộc Sở Xây dựng, gồm Trung tâm Quản lý Giao thông công cộng và Trung tâm Quản lý hạ tầng giao thông đường bộ, góp ý về tích hợp quy hoạch giao thông với hạ tầng, ưu tiên phát triển phương tiện xanh, bao gồm giao thông công cộng.

Đề án kiểm soát khí thải được xây dựng theo hai giai đoạn. Giai đoạn 1 tập trung vào lộ trình chuyển đổi xe buýt sang năng lượng xanh từ năm 2025, với mục tiêu đến năm 2030, 100% xe buýt tại TP.HCM sử dụng điện hoặc năng lượng sạch. Hiện 31,1% xe buýt của thành phố đã sử dụng năng lượng xanh (xe điện, xe CNG).

Giai đoạn 2 xây dựng chính sách khuyến khích, ưu đãi cho cá nhân, gia đình, hợp tác xã, doanh nghiệp chuyển đổi phương tiện, đồng thời nghiên cứu phân vùng ưu tiên xe năng lượng xanh và hạn chế xe sử dụng nhiên liệu hóa thạch tại trung tâm TP.HCM, huyện Cần Giờ và huyện Côn Đảo.

Giai đoạn 1 đã hoàn thành và báo cáo UBND TP.HCM, trong khi giai đoạn 2 đang được thực hiện, dự kiến hoàn thành trong quý 4/2025.

Ngoài ra, TP.HCM đặt mục tiêu đến năm 2028, chuyển đổi toàn bộ 400.000 xe máy của tài xế công nghệ và giao hàng sang xe điện, giúp giảm khoảng 315 tấn khí CO2 và 2.000 tấn bụi mịn mỗi năm. Nhóm nghiên cứu đề xuất thành lập Quỹ Tín dụng Chuyển đổi Xanh, sử dụng nguồn thu từ tín chỉ carbon (ước tính 87.500 tấn CO2/năm) để đầu tư vào hạ tầng giao thông xanh và hỗ trợ tài xế công nghệ.

Kim Long