Phân tích: 14 đại biểu Nhân đại thuộc phe Tập bị bãi miễn, quân quyền đang nằm trong tay ai?

Mới đây, truyền thông nhà nước Trung Quốc công bố thông báo của Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (Nhân đại) khóa XIV, cho thấy có 15 quan chức bị chấm dứt tư cách đại biểu Nhân đại toàn quốc. Đáng chú ý, 14 người trong số này được cho là có liên hệ với phe ông Tập Cận Bình. Trường hợp ông Mã Hưng Thụy được xem là “công bố điều tra sau nhưng xử lý trước”, trong khi ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập – những người được cho là đã bị điều tra trước đó – vẫn giữ tư cách đại biểu Nhân đại. Diễn biến này được cho là phản ánh cuộc cạnh tranh quyền lực ngầm giữa các phe phái trong nội bộ ĐCSTQ, xoay quanh câu hỏi về thực quyền quân sự.

Ủy ban Thường vụ Nhân đại công bố: Chấm dứt tư cách đại biểu của 15 quan chức

Chiều ngày 26/6/2026, kỳ họp thứ 23 của Ủy ban Thường vụ Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc khóa XIV của ĐCSTQ bế mạc. Đến 23 giờ 12 phút cùng ngày, Tân Hoa Xã đăng “Thông báo số 18” của Ủy ban Thường vụ Nhân đại khóa XIV.

Theo thông báo, có 14 quan chức bị bãi miễn chức vụ đại biểu Nhân đại toàn quốc và bị chấm dứt tư cách đại biểu, gồm: nguyên Bí thư Thành ủy Hợp Phì Phí Cao Vân, nguyên Phó Chủ tịch Chính hiệp tỉnh Quảng Đông Quách Vĩnh Hàng, nguyên Cục trưởng Tổng cục Quản lý Giám sát Tài chính Quốc gia Lý Vân Trạch, nguyên Thị trưởng Trùng Khánh Hồ Hành Hoa, Giám đốc mỏ Sơn Cước Thụ Hầu Kiến Quốc, nguyên Thị trưởng thành phố Tuân Nghĩa (Quý Châu) Hoàng Vĩ, nguyên Thị trưởng Thái An (Sơn Đông) Lý Lan Tường, nguyên Bí thư Khu ủy Tân Cương Mã Hưng Thụy, nguyên Bộ trưởng Bộ Phát triển Trang bị Quân ủy Hứa Học Cường, nguyên Chính ủy Chiến khu miền Tây Lý Phượng Bưu, nguyên Tư lệnh Bộ đội Bảo đảm Hậu cần Liên hợp Vương Kháng Bình, nguyên Chính ủy Lục quân Chiến khu miền Nam Doãn Hồng Tinh, nguyên Chính ủy Không quân Quách Phổ Hiệu và nguyên Tư lệnh Bộ đội Không gian mạng Trương Minh Hoa.

Trong đó, đáng chú ý có ba Thượng tướng và ba Trung tướng quân đội, gồm: Thượng tướng Không quân Hứa Học Cường, Thượng tướng Lục quân Lý Phượng Bưu, Thượng tướng Không quân Quách Phổ Hiệu, Trung tướng Lục quân Doãn Hồng Tinh, Trung tướng Lục quân Trương Minh Hoa và Trung tướng Không quân Vương Kháng Bình.

Hứa Học Cường, Lý Phượng Bưu và Quách Phổ Hiệu đều vắng mặt tại hội nghị đoàn đại biểu quân đội tham dự kỳ họp Lưỡng hội của ĐCSTQ diễn ra vào tháng 3/2026 cũng như nhiều hoạt động quan trọng khác.

Đại biểu Nhân đại khóa XIV Trương An Cương qua đời vì “bệnh”, nên tư cách đại biểu Nhân đại của ông đương nhiên chấm dứt.

14 quan chức đều thuộc phe Tập, Thượng tướng đương nhiệm gần như chỉ còn Đổng Quân

Nhà bình luận thời sự Đường Tĩnh Viễn, hiện sống tại Mỹ, nhận định trên chương trình truyền thông cá nhân rằng, điểm đáng chú ý đầu tiên trong thông báo lần này là toàn bộ 14 quan chức bị bãi miễn tư cách đại biểu Nhân đại đều thuộc phe của ông Tập Cận Bình.

Đặc biệt, ba Thượng tướng này trước đó gần như đều xuất hiện nhiều tin đồn liên quan đến việc bị điều tra. Họ cũng vắng mặt tại nhiều hội nghị quan trọng và hoạt động công khai của ĐCSTQ, nhưng chính quyền chưa từng chính thức thông báo việc họ bị điều tra. Lần này, việc trực tiếp chấm dứt tư cách đại biểu Nhân đại của họ cho thấy họ thực sự đã gặp vấn đề và đang bị điều tra.

Ông cho rằng việc ba Thượng tướng bị điều tra cho thấy lực lượng Thượng tướng và Trung tướng thuộc phe ông Tập gần như đã bị thanh trừng sạch. Nói chính xác hơn, trong số các Thượng tướng đương nhiệm thuộc phe ông Tập hiện nay gần như chỉ còn ông Đổng Quân.

Theo ông Đường Tĩnh Viễn, ông Đổng Quân chỉ giữ chức Bộ trưởng Quốc phòng trên danh nghĩa, không nắm thực quyền, nên không tạo ra mối đe dọa thực chất đối với phe chống Tập trong nội bộ ĐCSTQ. Ngoài ra, có khả năng ông Đổng đã “vượt qua được cửa ải” về mặt lập trường, nên khả năng bị điều tra tương đối thấp.

Phân tích: Vì sao ông Tập Cận Bình không thể thúc đẩy xử lý vụ ông Trương Hựu Hiệp?

Điểm đáng chú ý thứ hai là ông Mã Hưng Thụy và cựu Chánh văn phòng Quách Vĩnh Hàng cùng lúc bị chấm dứt tư cách đại biểu Nhân đại.

Ngày 27/3, Phó Chủ tịch Chính hiệp tỉnh Quảng Đông Quách Vĩnh Hàng bị điều tra; ngày 3/4, Ủy viên Bộ Chính trị ĐCSTQ Mã Hưng Thụy bị điều tra. Chỉ sau chưa đầy 3 tháng, cả hai đã bước vào giai đoạn xử lý tư pháp.

Trong khi đó, Phó Chủ tịch Quân ủy Trung ương Trương Hựu Hiệp và Ủy viên Quân ủy Lưu Chấn Lập được cho là đã “ngã ngựa” từ ngày 24/1 năm nay. Đến nay đã hơn 5 tháng nhưng cả hai vẫn giữ tư cách đại biểu Nhân đại. Điều này cho thấy ông Tập Cận Bình đang gặp phải lực cản rất lớn trong quá trình xử lý vụ án của ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập.

Vụ của ông Mã Hưng Thụy được xem là trường hợp “tuyên bố điều tra sau nhưng xử lý trước”, tức là tuy được công bố điều tra muộn hơn nhưng lại bị tước tư cách đại biểu Nhân đại trước. Điều đó cho thấy vụ án của ông Mã mới là trọng điểm được các nguyên lão ĐCSTQ cùng bộ máy điều phối quyết sách ở trung ương trực tiếp chỉ đạo, nên tiến trình được thúc đẩy rất nhanh.

Theo phân tích, hiện nay quyền lực của ông Tập Cận Bình đã suy giảm nên ông không thể “xử lý được” vụ ông Trương Hựu Hiệp. Tuy nhiên, cũng không loại trừ khả năng cuối cùng ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập vẫn sẽ bị chấm dứt tư cách đại biểu Nhân đại.

Nếu cuối cùng ông Trương Hựu Hiệp được trả tự do và khôi phục chức vụ, điều đó sẽ đồng nghĩa với việc ông Tập Cận Bình bị “đánh bại hoàn toàn”. Tuy nhiên, khả năng này được đánh giá là khá thấp.

Nói cách khác, để duy trì chính quyền ĐCSTQ, phe chống Tập dù biết ông Trương Hựu Hiệp bị hãm hại thì gần như cũng không thể để ông được “minh oan” và phục chức. Do đó, tư cách đại biểu Nhân đại của ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập sớm hay muộn cũng sẽ bị chấm dứt.

Tuy nhiên, việc các nguyên lão ĐCSTQ vẫn trì hoãn tiến trình này là nhằm phát đi tín hiệu tới giới quan trường rằng hiện nay ai mới là người đang thực sự chi phối cục diện chính trị của ĐCSTQ.

Trước đó, sau khi bắt giữ ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập, ông Tập Cận Bình đã nhanh chóng công bố thông tin, đồng thời báo Quân đội Trung Quốc đăng bài xã luận nêu ra năm tội danh của ông Trương Hựu Hiệp, trong đó có cáo buộc “nghiêm trọng chà đạp và phá hoại chế độ Chủ tịch Quân ủy phụ trách”. Điều này cho thấy ông Tập muốn nhanh chóng biến vụ án Trương Hựu Hiệp thành một “vụ án không thể lật lại”.

Nhưng đến nay, ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập vẫn giữ tư cách đại biểu Nhân đại, đồng nghĩa với việc họ chưa thể bước vào quy trình điều tra tư pháp và cũng chưa thể bị bắt giữ theo thủ tục pháp lý.

Trong các ngày 4/2, từ 25–26/2, từ 27–30/4 và từ 23–26/6/2026, Ủy ban Thường vụ Nhân đại đã tổ chức 4 kỳ họp, mỗi kỳ đều bãi miễn tư cách đại biểu của một số người, nhưng ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập vẫn chưa bị bãi miễn.

Ông Đường Tĩnh Viễn cho rằng Chủ tịch Ủy ban Thường vụ Nhân đại Triệu Lạc Tế không thể có đủ thực lực và cũng không đủ can đảm để một mình đối đầu với ông Tập Cận Bình. Vì vậy, lời giải thích hợp lý duy nhất là lực cản rất lớn này chỉ có thể đến từ các nguyên lão ĐCSTQ.

Do đó, chỉ riêng việc ông Trương Hựu Hiệp và ông Lưu Chấn Lập vẫn giữ tư cách đại biểu Nhân đại cũng đã cho thấy khá rõ hiện nay phe nào đang chiếm ưu thế.

Nguyên lão ĐCSTQ phát tín hiệu: Quân quyền đang nằm trong tay ai?

Điểm đáng chú ý thứ ba là trường hợp nguyên Bí thư Thành ủy Hợp Phì Phí Cao Vân bị bãi miễn tư cách đại biểu Nhân đại.

Ông Phí Cao Vân từng là cấp phó của ông Ngô Chính Long – Bí thư trưởng Quốc vụ viện kiêm Ủy viên Quốc vụ. Ông Ngô Chính Long được xem là “đại quản gia” của Thủ tướng Lý Cường.

Theo ông Đường Tĩnh Viễn, việc chính quyền ĐCSTQ xử lý ông Phí Cao Vân là nhằm cảnh cáo đối với ông Lý Cường.

Con đường thăng tiến của ông Phí Cao Vân gắn liền với sự dìu dắt của ông Ngô Chính Long, đồng thời hai người cũng từng nhiều năm làm việc cùng nhau trong bộ máy quan trường.

Ngày 29/7/2017, khi ông Ngô Chính Long giữ chức Tỉnh trưởng Giang Tô, đến tháng 1/2018, ông Phí Cao Vân được bổ nhiệm làm Phó Tỉnh trưởng Giang Tô, trở thành cấp phó của ông Ngô. Tháng 1/2021, ông Phí Cao Vân giữ chức Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy Giang Tô kiêm Bí thư Ủy ban Chính pháp.

Trong thời gian từ ngày 29/7/2017 đến tháng 12/2022, khi ông Ngô Chính Long giữ chức Bí thư Tỉnh ủy Giang Tô, đến tháng 12/2021, ông Phí Cao Vân chuyển từ chức Bí thư Ủy ban Chính pháp Tỉnh ủy sang kiêm nhiệm Phó Bí thư Đảng đoàn Chính quyền tỉnh và Phó Tỉnh trưởng Thường trực Giang Tô.

Sau Đại hội XX của ĐCSTQ, ngày 12/3/2023, ông Ngô Chính Long được thăng chức làm Bí thư trưởng Quốc vụ viện kiêm Ủy viên Quốc vụ, giữ vai trò thư ký của Thủ tướng Lý Cường, tức “đại quản gia” của Quốc vụ viện.

Cùng thời gian đó, tháng 12/2022, ông Phí Cao Vân được điều sang giữ chức Ủy viên Thường vụ Tỉnh ủy An Huy, Phó Bí thư Đảng đoàn Chính quyền tỉnh; đến tháng 1/2023, ông đảm nhiệm chức Phó Tỉnh trưởng Thường trực tỉnh An Huy, phụ trách các lĩnh vực phát triển và cải cách, tài chính và ngân hàng. Tháng 4/2025, ông được điều sang giữ chức Bí thư Thành ủy Hợp Phì cho đến khi xảy ra vụ việc.

Việc ông Phí Cao Vân bị xử lý đã được ĐCSTQ chính thức công bố. Tuy nhiên, 3 Thượng tướng và 3 Trung tướng nói trên sau một thời gian “mất tích” vẫn chưa từng được nhà chức trách thông báo chính thức là bị điều tra hay ngã ngựa, nhưng lại bất ngờ bị bãi miễn tư cách đại biểu Nhân đại.

Ông Đường Tĩnh Viễn chỉ ra rằng, 6 sĩ quan cấp tướng gồm nguyên Bộ trưởng Bộ Phát triển Trang bị Quân ủy Trung ương, Thượng tướng Không quân Hứa Học Cường; nguyên Tư lệnh Bộ đội Bảo đảm Hậu cần Liên hợp, Trung tướng Không quân Vương Kháng Bình; nguyên Chính ủy Chiến khu miền Tây, Thượng tướng Lục quân Lý Phượng Bưu; nguyên Chính ủy Lục quân Chiến khu miền Nam, Trung tướng Lục quân Doãn Hồng Tinh; nguyên Chính ủy Không quân, Thượng tướng Không quân Quách Phổ Hiệu; và nguyên Tư lệnh Bộ đội Không gian mạng, Trung tướng Lục quân Trương Minh Hoa đều từng đảm nhiệm các vị trí trải rộng ở nhiều chiến khu và quân binh chủng khác nhau.

Theo ông, việc xử lý những người này cũng là tín hiệu mà phe chống Tập trong ĐCSTQ muốn gửi tới dư luận bên ngoài, nhằm cho thấy quân quyền rốt cuộc đang nằm trong tay ai.