Trung Quốc phong tỏa toàn diện trang bách khoa toàn thư Wikipedia

Bắt đầu từ cuối tháng 4, tất cả các phiên bản ngôn ngữ của trang bách khoa toàn thư Wikipedia đều bị chính quyền Trung Quốc phong tỏa hoàn toàn. Wikinews có được kết luận này dựa trên phản hồi từ người dùng và phân tích dữ liệu của Dự án OONI (Open Observatory of Network Interference).

Hôm 25/4, Wikinews đưa tin, bắt đầu từ ngày 23/4, Trung Quốc Đại lục đã tiến hành chặn toàn bộ trang Wikipedia với tất cả các phiên bản ngôn ngữ. Theo báo cáo của OONI cho thấy, bắt đầu từ ngày 25/4, tất cả các tên miền con của wikipedia.org tại Trung Quốc đều bị phong tỏa bằng phương thức chặn DNS và lọc SNI. Điều này khiến cho truy cập gặp khó khăn trong môi trường IPV4 dù đã sử dụng các kỹ thuật mã hóa DNS như sửa tệp tin host hoặc sử dụng DNS over HTTPS. Việc phong tỏa này này nhắm vào bất cứ tên miền con/phiên bản ngôn ngữ nào của của wikipedia.org, ví dự như zh.wikipedia.org, en.wikipedia.org, v.v. Ngay cả tên miền con không tồn tại cũng bị phong tỏa, ví dụ như tên miền “donotexist.wikipedia.org”. Trước đó, ngoài phiên bản tiếng Trung, thì phần lớn các phiên bản ngôn ngữ khác đều có thể truy cập được từ Trung Quốc.

Gần đây, trang Greatfire.org cũng đã tiến hành kiểm tra về tình hình phong tỏa Wikipedia tại Trung Quốc Đại lục. Theo Đài Tiếng nói Đức (Deutsche Welle) đưa tin, kết quả thử nghiệm mà Greatfire.org tiến hành cho thấy, từ ngày 22/4/2019 đến nay, Wikipedia phiên bản tiếng Anh bị chặn tại Trung Quốc.

Có phân tích cho rằng, có thể sắp đến ngày kỷ niệm 30 chính quyền Đảng Cộng sản Trung Quốc đàn áp đẫm máu phong trào sinh viên trên Quảng trường Thiên An Môn, nên Wikipedia mới bị phong tỏa tại Trung Quốc.

Hôm thứ Tư, Quỹ Wikimedia đã phát biểu tuyên bố trên BBC cho biết, “Tuần cuối tháng 4, Quỹ Wikimedia đã xác định: Wikipedia không thể truy cập được ở Trung Quốc. Sau khi phân tích chi tiết lưu lượng nội bộ, chúng tôi có thể xác nhận, hiện tại tất cả các phiên bản ngôn ngữ của Wikipedia đều bị chính quyền Trung Quốc chặn.”

Bách khoa toàn thư Wikipedia do Jimmy Wales cùng Larry Sanger đồng sáng lập, và bắt đầu phục vụ trực tuyến từ năm 2001. Wikipedia là công cụ tham khảo lớn nhất và phổ biến nhất trên mạng toàn cầu và được xếp hạng trong số 10 trang web phổ biến nhất trên thế giới. Do Wikipedia có thể rất nhanh chóng cập nhật các sự kiện mới phát sinh, và bất cứ ai cũng có thể đi sâu vào chỉnh sửa nội dung dữ liệu, nên ngày càng có nhiều người coi Wikipedia là một nguồn tin tức.

Cũng vì thế, trên Wikipedia thường xuyên xuất hiện các thông tin bị chính quyền Trung Quốc coi là “nhạy cảm”. Từ tháng 6/2004, chính quyền Trung Quốc thỉnh thoảng lại có hành động chặn truy cập Wikipedia. Chủ biên Tạp chí WaiCan Hạ Lan Nhược (He Lanruo) từng chia sẻ với Đài Phát thanh Quốc tế Pháp (RFI) rằng, sở dĩ chính quyền Trung Quốc chặn Wikipedia, nguyên nhân căn bản chính là để duy hộ sự thống trị độc tài của họ, họ tách biệt người dân trong nước với thế giới văn minh, để tiến hành ngu dân nhằm dễ thống trị.

Tháng 7 năm ngoái, Jimmy Wales trả lời phỏng vấn truyền thông tại Đài Bắc (Đài Loan) cũng từng nói về tình hình Trung Quốc phong tỏa Wikipedia. Ông cho biết, Wikipedia tuyệt đối sẽ không vì muốn tiến vào thị trường Trung Quốc mà từ bỏ nguyên tắc ban đầu.

Thực tế, từ lâu, Jimmy Wales đã không đồng tình với việc chính quyền Trung Quốc chặn Wikipedia. Tháng 12/2015, tại Đại hội Internet thế giới được tổ chức ở tỉnh Chiết Giang, Jimmy Wales đã dùng thân phận khách mời để lên tiếng, “Suy nghĩ của tôi là bất cứ chính phủ nào muốn kiểm soát luồng thông tin thì đều là lỗi thời. Và điều này không thể làm được.”, phát biểu này đã khiến người dẫn chương trình và Phó Tổng biên tập trang tin Tân Hoa Xã giật mình.

Trí Đạt

Xem thêm: