50 năm chuyến đi định mệnh đến Trung Quốc của Nixon

Ngay trong ngày Nga phát động chiến dịch tấn công Ukraine, 9 máy bay của ĐCSTQ đã xâm nhập vùng nhận dạng phòng không của Đài Loan. Cựu Tổng thống Mỹ Donald Trump đầu tuần qua đã dự đoán, sau khi Ukraine bị xâm lược, sẽ đến lượt Đài Loan; bởi vì ông Tập Cận Bình sẽ sử dụng hành động của Nga đối với Ukraine như một tín hiệu cho một cuộc xâm lăng Đài Loan bằng vũ lực.

Hiện tại, Ban Tuyên giáo Trung ương Trung Quốc cấm đưa tin bất lợi về chiến dịch của Nga, trong khi đội quân dư luận viên ĐCSTQ nồng nhiệt cổ vũ Putin.

Điều trùng hợp là, cuộc chiến Nga – Ukraine rơi đúng vào thời điểm cột mốc, đánh dấu 50 năm chuyến đi của Tổng thống Hoa Kỳ Richard Nixon đến Trung Quốc. Ngày 21 tháng 2 năm 1972.

Nixon nói rằng, đây là “tuần lễ đã thay đổi thế giới”; đó không phải là quá lời.

Trong vấn đề Đài Loan, tuyên bố sau chuyến đi của Nixon nêu rõ quan điểm của Cộng Hòa Nhân Dân Trung Hoa, rằng “Đài Loan là một tỉnh của Trung Quốc”. Nixon đảm bảo riêng với Mao Trạch Đông, rằng Hoa Kỳ sẽ không khuyến khích Đài Loan độc lập; tuy nhiên Washington phản đối Bắc Kinh dùng vũ lực để thống nhất Đài Loan.

Cùng với việc Trung Quốc vào Liên Hợp Quốc năm 1971, chuyến thăm của Nixon năm 1972 đã thúc đẩy thay đổi không thể vãn hồi của cục diện thế giới: Hợp thức hóa việc bang giao với chế độ Trung Hoa cộng sản, rước Bắc Kinh vào vũ đài quốc tế.

Theo Nikkei Asia, ông John Mearsheimer, lý thuyết gia quan hệ quốc tế, giáo sư khoa học chính trị tại đại học Chicago, nhận định rằng chính nước Mỹ và hầu như toàn bộ thế giới, bao gồm cả Đài Loan, Nhật Bản, Hàn Quốc và các nước châu Âu cũng vậy, đã theo đuổi các chính sách hết sức “ngu ngốc” giúp Trung Quốc phát triển kinh tế; cho đến khi ông Trump bước vào nhà Trắng.

Mỹ đã làm việc chăm chỉ để đưa Bắc Kinh hội nhập vào nền kinh tế, với ảo tưởng Trung Quốc sẽ trở nên “dân chủ” theo thời gian và do đó sẽ trở thành một bên liên quan có trách nhiệm trong trật tự quốc tế do Mỹ dẫn đầu.

Thực tế lịch sử chứng minh rằng, ĐCSTQ đã không trở nên “dân chủ” hơn sau khi kinh tế phát triển, mà trái lại, Bắc Kinh đã dùng nguồn lực kinh tế to lớn từ bên ngoài, tiếp máu cho các hành động đàn áp nhân quyền khốc liệt trong nước, bịt miệng tất cả các tiếng nói khác biệt, và những mầm mống mà chế độ lo sợ sẽ chạm đến quyền lực thống trị của Đảng.

Năm 2001, năm Trung Quốc gia nhập Tổ chức Thương mại thế giới (WTO), cũng là năm mà cuộc đàn áp Pháp Luân Công trở nên đẫm máu hơn bao giờ hết.

20 năm sau, Trung Quốc đã trở thành một thế lực toàn cầu thực sự, vươn vòi bạch tuộc khắp thế giới, mua chuộc và đe dọa trở lại thế giới tự do.

Trong Tuyên ngôn của Đảng Cộng Sản, Marx nói về “một bóng ma đang ám ảnh châu Âu, bóng ma của chủ nghĩa cộng sản”; trong tình cảnh hiện tại, có thể nói, “bóng ma” ấy đang ám ảnh toàn thế giới. Đây là thời điểm thích hợp để nhìn lại.

Phong Vân (t/h)

Video có đóng góp nội dung của James M. Lindsay, đăng trên Hội đồng Quan hệ đối ngoại (CFR).