xAI của tỷ phú Elon Musk tiếp tục đối mặt vụ kiện ô nhiễm

Hôm thứ Sáu (30/10), một thẩm phán liên bang Mỹ đã bác đề nghị hủy vụ kiện của xAI, công ty thuộc sở hữu của tỷ phú Elon Musk. Vụ kiện do một tổ chức dân quyền khởi xướng, cáo buộc trung tâm dữ liệu của xAI sử dụng trái phép các tuabin khí để phát điện.

Phòng thí nghiệm trí tuệ nhân tạo xAI, tiền thân của SpaceXAI, lập luận rằng các tuabin tại nhà máy điện của công ty được miễn giấy phép theo “Kế hoạch Thực thi của Bang” (SIP) Mississippi. Công ty cũng cho rằng nguyên đơn không có tư cách pháp lý để khởi kiện theo Đạo luật Không khí Sạch của liên bang.

Kế hoạch Thực thi của Bang là tập hợp các quy định và văn bản được xây dựng nhằm đạt được và duy trì các tiêu chuẩn chất lượng không khí.

Trong phán quyết ngày 30/10, Tòa án Liên bang Khu vực Bắc Mississippi, phân tòa Oxford, đã bác bỏ các lập luận của xAI và cho phép vụ kiện tiếp tục. Nguyên đơn gồm Hiệp hội Quốc gia vì sự Tiến bộ của Người Da màu (NAACP) và một chi hội trực thuộc tổ chức này.

Trong đơn kiện nộp hồi tháng 4, NAACP cáo buộc xAI và công ty con MZX Tech LLC đã lắp đặt và vận hành 27 tuabin khí gây ô nhiễm nghiêm trọng tại thành phố Southaven, bang Mississippi, mà không có giấy phép phát thải. Cụm tuabin này được gọi chung là nhà máy điện khí Colossus.

Đơn kiện nêu rõ: “Nhà máy điện khí Colossus thải ra lượng lớn chất ô nhiễm độc hại, trong đó có oxit nitơ và formaldehyde. Việc tiếp xúc với các chất này có thể làm gia tăng tỷ lệ mắc bệnh hen suyễn, các bệnh về đường hô hấp, bệnh tim và một số loại ung thư. Khí thải không chỉ phát tán tại Mississippi mà còn ảnh hưởng nghiêm trọng đến cư dân bang Tennessee lân cận.”

Các tuabin này cung cấp điện cho trung tâm dữ liệu Colossus 2 của xAI, nằm tại khu Whitehaven, thành phố Memphis, bang Tennessee.

Nguyên đơn cáo buộc các bị đơn đã xây dựng và vận hành một nhà máy điện thuộc diện “nguồn phát thải cố định” mà không có giấy phép, vi phạm Kế hoạch Thực thi của bang Mississippi cũng như Đạo luật Không khí Sạch của liên bang.

Trong văn bản pháp lý nộp hồi tháng 6, xAI lập luận rằng các “tuabin tạm thời, có thể di chuyển” tại nhà máy điện khí Colossus được xếp vào loại “nguồn ô nhiễm di động”. Do đó, theo Kế hoạch Thực thi của Bang, các tuabin này được miễn yêu cầu cấp phép xây dựng và vận hành.

Văn bản này cũng lập luận rằng Đạo luật Không khí Sạch chỉ cho phép những công dân trực tiếp chịu thiệt hại khởi kiện. Vì NAACP là một tổ chức và không phải chịu thiệt hại thực tế, xAI cho rằng tổ chức này không có tư cách pháp lý để khởi kiện theo đạo luật.

Trong phán quyết hôm thứ Sáu, Thẩm phán Debra M. Brown đã bác bỏ các lập luận trên của xAI.

Thẩm phán nhận định các tuabin tại nhà máy điện khí Colossus không đáp ứng định nghĩa “nguồn ô nhiễm di động” vì chúng không phải phương tiện giao thông hay động cơ phi đường bộ. Do đó, các tuabin này không thuộc diện được miễn giấy phép theo quy định trên.

Bà cũng phán quyết rằng NAACP có đủ tư cách pháp lý để khởi kiện theo Đạo luật Không khí Sạch.

The Epoch Times đã liên hệ với xAI để xin bình luận, nhưng chưa nhận được phản hồi vào thời điểm bài viết được đăng tải.

Trong tuyên bố ngày 16/6, Bộ Tư pháp Mỹ cho biết đã nộp kiến nghị yêu cầu bác bỏ vụ kiện.

Theo Bộ Tư pháp, trung tâm dữ liệu sử dụng điện từ các tuabin được đề cập trong đơn kiện đang thực hiện nhiệm vụ quan trọng là huấn luyện và phát triển các mô hình AI mới. Công việc này không chỉ có ý nghĩa thiết yếu đối với nền kinh tế Mỹ mà còn đối với cả Lầu Năm Góc.