Các ngân hàng phải công khai lãi suất cho vay theo ‘chế tài của dư luận’

Thủ tướng Chính phủ yêu cầu các ngân hàng thương mại phải công khai lãi suất cho vay bình quân để người dân, doanh nghiệp dễ tiếp cận tín dụng, lựa chọn ngân hàng để vay vốn.

Tại Công điện số 18/CĐ-TTg ngày 5/3/2024 về điều hành tăng trưởng tín dụng năm 2024, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đưa ra yêu cầu ngành ngân hàng tiếp tục giảm và công khai mặt bằng lãi suất cho vay.

Văn bản do Thủ tướng ký đánh giá hiện mặt bằng lãi suất cho vay đã giảm nhưng chưa tương xứng với lãi suất huy động; tăng trưởng tín dụng 2 tháng đầu năm 2024 âm 1,12% so với cuối năm 2023. Trong khi đó, hoạt động sản xuất, kinh doanh trong một số ngành, lĩnh vực còn khó khăn.

Để hỗ trợ cho hoạt động sản xuất, kinh doanh của người dân, doanh nghiệp, thúc đẩy tăng trưởng kinh tế, ổn định kinh tế vĩ mô, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Ngân hàng Nhà nước tiếp tục giảm mặt bằng lãi suất cho vay và chỉ đạo các tổ chức tín dụng công bố công khai lãi suất cho vay bình quân.

Các giải pháp trên được kỳ vọng để người dân, doanh nghiệp thuận lợi trong việc tiếp cận tín dụng, lựa chọn ngân hàng để vay vốn.

Ngoài ra, các ngân hàng phải tăng cường kiểm tra, kiểm soát và giám sát chặt chẽ việc cấp tín dụng của các tổ chức tín dụng, bảo đảm dòng vốn tín dụng, bao gồm cả vốn tín dụng ngoại tệ

“Nghiêm cấm việc cấp tín dụng không đúng quy định pháp luật, không đúng đối tượng, việc cấp tín dụng cho ban lãnh đạo, ban điều hành và người có liên quan của các tổ chức tín dụng, các doanh nghiệp thuộc hệ sinh thái, doanh nghiệp sân sau… với lãi suất ưu đãi trong khi người dân, doanh nghiệp có nhu cầu chính đáng, hợp pháp lại gặp khó khăn trong tiếp cận vốn tín dụng” – theo nội dung Công điện số 18/CĐ-TTg ngày 5/3/2024.

Các chỉ đạo trên nối tiếp Chỉ thị 01 của Ngân hàng Nhà nước hồi đầu năm 2024, với nội dung chỉ đạo các tổ chức tín dụng công khai và chịu trách nhiệm về lãi suất cho vay bình quân của từng tổ chức tín dụng và chênh lệch lãi suất tiền gửi và cho vay bình quân trên website của từng tổ chức tín dụng.

Về phía ngân hàng, tại hội nghị ngành ngân hàng hôm 20/2, Phó thống đốc Ngân hàng Nhà nước Đào Minh Tú cho hay lãi suất công bố sẽ là mức bình quân, không phải lãi suất cho vay với từng đối tượng, doanh nghiệp, loại hình.

Ông Tú cho rằng việc này sẽ giúp các nhà băng cạnh tranh công bằng, khách quan. Hiện Ngân hàng Nhà nước chưa có chế tài về vấn đề này, song Phó thống đốc cảnh báo “nếu ngân hàng không công bố sẽ phải chịu chế tài của dư luận”.

Tuy vậy, ông Tú tuyên bố lãi suất điều hành sẽ không thay đổi, ít nhất trong nửa đầu năm 2024. Để giảm mặt bằng lãi suất cho vay, Ngân hàng Nhà nước khuyến khích các tổ chức tín dụng tiết giảm chi phí, đơn giản hóa thủ tục cấp tín dụng, tăng cường ứng dụng công nghệ và chuyển đổi số vào quy trình cấp tín dụng…