NHNN tiếp tục bơm ròng, dư nợ cho vay margin cao kỷ lục

Trong tuần từ 13-20/10/2025, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã đảo chiều bơm ròng trở lại trên thị trường mở, chấm dứt chuỗi 2 tuần hút ròng liên tiếp trước đó. Động thái này diễn ra trong bối cảnh thanh khoản hệ thống ngân hàng biến động, thể hiện qua việc lãi suất qua đêm tăng mạnh tới 5,75%.

Cụ thể, tính đến ngày 20/10, NHNN bơm ròng 11.574 tỷ đồng thông qua nghiệp vụ mua kỳ hạn với lãi suất cố định 4%/năm, ghi nhận tổng giá trị phát hành mới gần 67 nghìn tỷ đồng, trong khi có 55,4 nghìn tỷ đồng đáo hạn. Nhờ đó, khối lượng lưu hành trên kênh mua kỳ hạn tăng lên mức 189.879 tỷ đồng.

Trên thị trường liên ngân hàng, lãi suất qua đêm ngày 16/10 tăng mạnh lên 5,75%/năm, tương đương tăng 96 điểm cơ bản, là mức cao nhất trong gần 2 tháng. Giá trị giao dịch bình quân cũng tăng 7% so với tuần trước, đạt khoảng 629 nghìn tỷ đồng/ngày.

Ở diễn biến khác, báo cáo quý 3 cho thấy dư nợ margin ngành chứng khoán được đẩy lên mức kỷ lục từ đầu năm. Tại thời điểm cuối quý 3, quy mô cho vay của các công ty chứng khoán đạt 384 ngàn tỷ đồng, tăng 54% so với đầu năm. Dư nợ cho vay toàn thị trường đã tăng 11 quý liên tiếp kể từ quý 1/2023.

Công ty Cổ phần Chứng khoán Sài Gòn – Hà Nội -SHS đánh giá, việc công bố dư nợ margin chiếm tỷ lệ khoảng 4,3% vốn hóa toàn thị trường là một phần nguyên nhân dẫn đến áp lực bán mạnh tại phiên 20/10, khiến VN-Index mất ngay 95 điểm.

“Tỷ lệ dư nợ trên vốn hóa ở mức cao nếu so sánh tương quan với các thị trường chứng khoán thế giới, phản ánh tính chất đầu cơ, đòn bẩy cao của nhà đầu tư cá nhân” – nhóm chuyên gia SHS nhận định.

Lãi suất cho vay margin giao động đang ở  8% đến 13,5%, tùy hạng mục đầu tư, tùy thời hạn vay. Mức lãi suất này vẫn thấp hơn đáng kể với lãi suất qua đêm trên thị trường liên ngân hàng, giúp nghiệp vụ cho vay margin trở thành ngành kinh doanh béo bở của các công ty chứng khoán.

Các công ty chứng khoán tăng nguồn thu lớn từ hoạt động cho vay, riêng quý 3 đạt gần 9,4 ngàn tỷ đồng. Tuy nhiên, nguồn vốn cho vay tập trung chính ở 10 công ty chứng khoán, chiếm hơn 60% thị phần với quy mô gần 233 ngản tỷ đồng.

TCBS và SSI dẫn đầu ngành với dư nợ vượt trội, lần lượt đạt 41,7 ngàn tỷ đồng và 39,2 ngàn tỷ đồng. Các vị trí tiếp theo là VPBankS (27 ngàn tỷ đồng), VPS (22,7 ngàn tỷ đồng), HSC (20,2 ngàn tỷ đồng).

Về nguồn thu từ hoạt động cho vay, TCBS và SSI đứng đầu với lợi nhuận ròng hơn 1 ngàn tỷ đồng mang về trong quý 3.