Ông Trump: Cung cấp bảo hiểm giá “hợp lý” cho các tàu chở dầu đi qua Eo biển Hormuz

Tổng thống Mỹ Donald Trump hôm 3/3 cho biết, Hải quân Mỹ có thể bắt đầu hộ tống các tàu chở dầu đi qua Eo biển Hormuz – tuyến đường huyết mạch đối với vận chuyển dầu khí toàn cầu.

Trong một bài đăng trên mạng xã hội Truth Social, Tổng thống viết: “Tôi đã ngay lập tức chỉ đạo Tập đoàn Tài chính Phát triển Quốc tế Mỹ (DFC) cung cấp bảo hiểm rủi ro chính trị và bảo lãnh an toàn tài chính với mức phí rất hợp lý cho toàn bộ hoạt động thương mại hàng hải đi qua Vùng Vịnh, đặc biệt là thương mại năng lượng. Tất cả các công ty vận tải biển đều có thể tiếp cận dịch vụ này”.

Ông nói thêm: “Nếu cần thiết, Hải quân Mỹ sẽ bắt đầu hộ tống các tàu chở dầu đi qua Eo biển Hormuz trong thời gian sớm nhất. Dù thế nào đi nữa, Mỹ sẽ bảo đảm dòng chảy năng lượng tự do trên toàn cầu. Sức mạnh kinh tế và quân sự của Mỹ đứng đầu thế giới — và sẽ còn nhiều hành động tiếp theo”.

Trước đó cùng ngày, tờ Politico dẫn lời các nguồn tin am hiểu trong chính phủ Mỹ cho biết chính quyền Trump đang cân nhắc cung cấp bảo vệ quân sự cho các tàu vận chuyển dầu khí đi qua Eo biển Hormuz, nhằm kiềm chế đà tăng của giá năng lượng.

Sau khi Mỹ và Israel tiến hành các cuộc không kích phối hợp nhằm vào Iran, Tehran đã gia tăng các cuộc tấn công nhằm vào tàu thuyền đi qua Eo biển Hormuz — tuyến đường hàng hải chiến lược này.

Giá dầu

Giá dầu thô đã thu hẹp phần lớn mức tăng sau bài đăng của Tổng thống Trump.

Trong phiên giao dịch ngày 3/3, giá dầu West Texas Intermediate (WTI) – chuẩn tham chiếu của Mỹ – từng tăng tới 8%. Tính đến 14h56, giá dầu tăng khoảng 1%, lên quanh mức 72 USD/thùng trên Sàn Giao dịch Hàng hóa New York.

Thị trường chứng khoán Mỹ cũng phục hồi từ mức đáy trong phiên.

Quyết định này được đưa ra một ngày sau khi Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio nói với báo giới rằng chính quyền sẽ đưa ra các kế hoạch nhằm giảm thiểu tác động của việc giá dầu thô tăng vọt.

Eo biển Hormuz tê liệt

Trước đó, ít nhất 3 tàu đã bị tấn công gần Eo biển Hormuz, trong khi Iran tiếp tục tiến hành các cuộc tập kích trên khắp Trung Đông nhằm đáp trả các đòn tấn công liên tiếp của Mỹ và Israel.

Trung tâm Điều phối Thương mại Hàng hải Anh (UKMTO) cho biết 2 tàu đã bị bắn trúng, và một “vật thể phóng không xác định” được cho là đã “phát nổ ở khoảng cách cực gần” một tàu thứ ba.

Iran đã cảnh báo các tàu không nên đi qua eo biển này.

Hoạt động vận tải biển quốc tế tại khu vực cửa vào eo biển gần như rơi vào đình trệ. Hàng chục công ty dầu khí và các tập đoàn vận tải biển lớn đã tạm ngừng hoạt động vận chuyển trong khu vực. Các hãng bảo hiểm hàng hải cũng đã đình chỉ bảo hiểm cho các chuyến đi qua eo biển hẹp nằm giữa Iran và Oman. Các nhà phân tích cảnh báo rằng nếu xung đột kéo dài, giá năng lượng có thể tiếp tục bị đẩy lên cao.

Khoảng 20 triệu thùng dầu và sản phẩm dầu mỏ – tương đương 1/5 nguồn cung toàn cầu – đi qua khu vực này, trong đó 90% được xuất khẩu sang châu Á.

Dữ liệu ngành mới nhất cho thấy lưu lượng vận chuyển của tất cả các loại tàu đã giảm hơn 80% so với tuần trước. Kể từ sau cuộc tấn công phối hợp Mỹ–Israel vào Iran, chỉ có một tàu chở dầu thô đi qua điểm nghẽn chiến lược này, và chưa ghi nhận tàu chở khí tự nhiên hóa lỏng (LNG) nào.

Eo biển Hormuz đã trở thành tâm điểm theo dõi của thị trường. Các nhà phân tích cảnh báo rằng ngay cả sự gián đoạn nguồn cung một phần cũng có thể gây biến động mạnh trên thị trường năng lượng toàn cầu.

“Không cần phải chính thức đóng cửa Hormuz mới có thể làm gián đoạn nguồn cung. Việc rút bảo hiểm và tâm lý né tránh rủi ro cũng có thể khiến eo biển này bị tê liệt mà không cần một sắc lệnh nào,” ông Mark Malek, Giám đốc đầu tư tại Siebert Financial, cho biết trong một bản ghi chú gửi tới The Epoch Times.

Trong cuộc gặp song phương với Thủ tướng Đức Friedrich Merz cùng ngày, Trump nói với các phóng viên rằng ông dự kiến giá dầu sẽ còn ở mức cao “trong một thời gian ngắn”, nhưng sẽ giảm khi các chiến dịch của Mỹ tại Iran kết thúc.

“Mọi người cảm thấy đó là việc phải làm,” ông nói. “Ngay khi chuyện này kết thúc, tôi tin rằng giá sẽ giảm, thậm chí thấp hơn cả trước đây.”

Lo ngại lạm phát

Trong khi chính quyền Mỹ cho rằng áp lực giá cả đang hạ nhiệt, tình hình tại Iran có thể làm dấy lên lo ngại lạm phát trở lại.

Tỷ lệ lạm phát tiêu dùng hằng năm của Mỹ giảm xuống 2,4% trong tháng Một. Tuy nhiên, hai chỉ báo lạm phát đầu vào cho thấy doanh nghiệp và người tiêu dùng vẫn chưa hoàn toàn an tâm.

Chỉ số giá sản xuất (PPI) tháng Một – thước đo chi phí bán buôn – bất ngờ tăng 0,8%, đẩy mức tăng trong 12 tháng lên 3,6%.

Khảo sát chỉ số nhà quản lý mua hàng (PMI) của Viện Quản lý Cung ứng cho thấy hơn 70% nhà quản lý báo cáo giá cả tăng trong tháng qua.

Dù vậy, do Mỹ là một trong những nước sản xuất năng lượng lớn, tác động kinh tế rộng hơn từ giá dầu tăng có thể không quá nghiêm trọng, theo ông Joseph Brusuelas, Kinh tế trưởng tại RSM.

“Kết quả là trong nền kinh tế Mỹ hiện nay, các đợt tăng vọt giá dầu không còn gây rủi ro lớn đối với tăng trưởng hay lạm phát như cách đây nửa thế kỷ,” ông Brusuelas viết trong báo cáo nghiên cứu ngày 2/3.

Các nhà kinh tế cho biết quy tắc thông thường là cứ mỗi khi giá dầu tăng thêm 10 USD/thùng, tăng trưởng GDP của Mỹ sẽ giảm khoảng 0,1 điểm phần trăm và lạm phát tăng thêm 0,2 điểm phần trăm.