Thuế thu nhập cá nhân: Mức 35% quá cao, chuyên gia đề xuất giảm còn 25%

Bộ Tài chính đề xuất rút gọn biểu thuế thu nhập cá nhân từ 7 bậc xuống 5 bậc, giữ thuế suất cao nhất 35%, nhưng các chuyên gia cho rằng mức này quá cao, đề xuất giảm xuống 25% để khuyến khích lao động.

• Ngành thuế đề nghị bỏ đăng ký “hộ kinh doanh”, chỉ dùng “cá nhân kinh doanh”
• Từ 1/7, số định danh cá nhân thay thế mã số thuế

Ngày 26/7, Bộ Tài chính công bố dự thảo sửa đổi Luật Thuế thu nhập cá nhân, đề xuất rút gọn biểu thuế lũy tiến từ 7 bậc xuống 5 bậc, giữ mức thuế suất khởi điểm 5% cho thu nhập tính thuế đến 10 triệu đồng/tháng và mức cao nhất 35%.

Tuy nhiên, nhiều chuyên gia cho rằng mức thuế 35% quá cao, cần giảm xuống 25% hoặc 30% để phù hợp thực tiễn và khuyến khích lao động.

Theo quy định hiện hành, biểu thuế lũy tiến áp dụng cho thu nhập từ tiền lương, tiền công gồm 7 bậc (5%, 10%, 15%, 20%, 25%, 30%, 35%), với khoảng cách giữa các bậc hẹp, dễ gây hiện tượng “nhảy bậc”, làm tăng nghĩa vụ thuế không tương xứng. Bộ Tài chính đề xuất hai phương án:

Phương án 1 áp thuế 35% cho thu nhập trên 80 triệu đồng/tháng; Phương án 2 áp thuế 35% cho thu nhập trên 100 triệu đồng/tháng. Cả hai phương án đều nhằm đơn giản hóa quản lý thuế, phù hợp thông lệ quốc tế.

Tuy nhiên, PGS.TS Phan Hữu Nghị, Phó Viện trưởng Viện Ngân hàng – Tài chính (Đại học Kinh tế Quốc dân), nhận định mức thuế 35% quá cao, tạo độ dốc lớn giữa các bậc, làm giảm động lực lao động.

Ông đề xuất biểu thuế 5 bậc: 5% (0-10 triệu đồng/tháng), 10% (10-30 triệu), 15% (30-70 triệu), 20% (70-150 triệu), và 25% (trên 150 triệu).

Tương tự, chuyên gia Nguyễn Ngọc Tú (Đại học Kinh doanh và Công nghệ Hà Nội) đề xuất thuế 25% cho thu nhập trên 200 triệu đồng/tháng, với các bậc: 5% (0-30 triệu), 10% (30-70 triệu), 15% (70-120 triệu), 20% (120-200 triệu).

Luật sư Trần Xoa (Công ty luật Minh Đăng Quang) kiến nghị giảm còn 4 bậc, với thuế suất cao nhất 30% cho thu nhập trên 80 triệu đồng/tháng: 5% (0-20 triệu), 10% (20-40 triệu), 20% (40-80 triệu), 30% (trên 80 triệu). Ông cho rằng điều này sẽ khuyến khích lao động sáng tạo và thu hút nhân tài nước ngoài.

Các chuyên gia cũng nhấn mạnh cần điều chỉnh ngưỡng chịu thuế theo lạm phát để tránh gánh nặng cho người lao động.

Dự thảo cũng đề xuất giảm trừ chi phí y tế, giáo dục trước khi tính thuế và giao Chính phủ quy định mức giảm trừ gia cảnh, đảm bảo linh hoạt theo thực tiễn. Theo số liệu từ 2020-2023, thuế thu nhập cá nhân bậc 7 (35%) chiếm hơn 50% tổng thu (khoảng 40.000 tỷ đồng/năm), trong khi các bậc thấp hơn (5%, 10%, 15%) chỉ chiếm 6-7%.

Các chuyên gia nhấn mạnh, biểu thuế cần được thiết kế để đảm bảo công bằng, minh bạch, và khơi dậy động lực lao động, đồng thời hỗ trợ phát triển kinh tế dài hạn.