Canada: Dự luật cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội không trái Hiến chương

Chính phủ Canada khẳng định dự luật C-34, cấm trẻ dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội, không trái Hiến chương Quyền và Tự do, dù thừa nhận dự luật có thể ảnh hưởng đến tự do biểu đạt.

Dự luật C-34 sẽ cấm trẻ em dưới 16 tuổi dùng mạng xã hội. Các chuyên gia đã cảnh báo dự luật nhiều khả năng sẽ bị kiện về tính hợp hiến.

Chính phủ Đảng Tự do đưa đánh giá trên vào bản tuyên bố về Hiến chương, loại văn bản do Bộ trưởng Tư pháp công bố để xem xét một dự luật có trái Hiến chương hay không.

“Biện pháp này sẽ ảnh hưởng đến khả năng đăng và tiếp nhận nội dung của người dùng,” bản tuyên bố viết. Vì thế, biện pháp “có thể đụng chạm đến quyền tự do biểu đạt” mà Điều 2(b) của Hiến chương bảo vệ.

Dự luật cũng có thể tác động đến quyền bình đẳng và Điều 8 của Hiến chương về quyền riêng tư.

Dù vậy, chính phủ vẫn cho rằng lệnh cấm không trái Hiến chương vì nhiều lý do. Một trong số đó là pháp luật vốn đã giới hạn độ tuổi với những việc như bỏ phiếu hay lái xe.

Văn bản còn nêu có nhiều bằng chứng về những rủi ro mà mạng xã hội gây ra cho người trẻ.

“Đó là các rủi ro về quyền riêng tư, sử dụng thiếu kiểm soát và tiếp xúc với nội dung độc hại. Chúng có thể đến từ cả việc xem lẫn đăng nội dung trên mạng xã hội”.

Chẳng hạn, thông tin người trẻ đăng lên mạng xã hội có thể lan truyền chóng mặt, “gần như không thể xóa khỏi internet” và nuôi các thuật toán khuyến khích sử dụng thiếu kiểm soát. Người đăng cũng có thể trở thành “mục tiêu bị dụ dỗ và bắt nạt trên mạng”.

Theo bản tuyên bố, người trẻ vẫn được lướt các trang mạng xã hội ẩn danh, không cần tài khoản. Cách làm này phản ánh “những rủi ro cao hơn đối với người trẻ” đến từ việc thu thập, sử dụng dữ liệu để nuôi các thuật toán chọn nội dung hiển thị, cùng các rủi ro từ khả năng tự đăng nội dung.

Chính phủ cũng cho biết một cơ quan quản lý mới, sẽ được thành lập khi dự luật được thông qua, có quyền miễn trừ cho những nền tảng mạng xã hội áp dụng biện pháp bảo vệ thỏa đáng.

Mùa hè năm nay, tòa án cao nhất của Pháp đã bãi bỏ lệnh cấm trẻ dưới 15 tuổi dùng mạng xã hội, với lý do lệnh cấm quá rộng và xâm phạm quyền tự do biểu đạt.

Khi đó, ông Tamir Israel, giám đốc tại Hiệp hội Tự do Dân sự Canada, nhận định dự luật C-34 có nhiều điểm giống dự luật của Pháp.

Phó giáo sư luật Michael Karanicolas của Đại học Dalhousie cho rằng luật của Canada gần như chắc chắn sẽ bị kiện với cáo buộc trái Hiến chương.

Chính phủ trình dự luật C-34 hồi tháng 6. Hạ viện Canada có lịch đọc lần thứ hai dự luật hôm thứ Tư (21/10). Nếu vượt qua lần đọc này, dự luật còn phải được một ủy ban của Hạ viện thẩm tra và được Thượng viện thông qua mới có thể trở thành luật.