Chính quyền Campuchia thay đổi lãnh đạo nhưng khó thoát khỏi sự kiểm soát của Trung Quốc

Thủ tướng Campuchia Hun Sen, người đã nắm toàn quyền trong 38 năm, một lần nữa giành chiến thắng gần như trọn vẹn trong cuộc bầu cử lập pháp. Sau đó ông tuyên bố từ chức, để con trai cả Hun Manet lên nắm quyền, đồng thời gửi thư cho Thủ tướng Trung Quốc Lý Cường hứa hẹn rằng chính phủ mới sẽ tiếp tục đường lối “dựa trên tình hữu nghị truyền thống, tin tưởng lẫn nhau và hợp tác cùng có lợi” với Trung Quốc.

Theo phóng viên của tờ  Le Monde  (Pháp) thường trú tại Bangkok đưa tin, biểu hiện này không thể rõ ràng hơn: Viện trợ và phát triển của Trung Quốc ở Campuchia, đầu tư cơ sở hạ tầng, giao lưu và trao đổi, cho đến hợp tác mật thiết về an ninh và quân sự đã tạo điều kiện thuận lợi cho ông Hun Sen và tập đoàn của ông đánh cắp được Cơ chế dân chủ đa nguyên do Liên Hợp Quốc thành lập ở Campuchia năm 1993, khiến cho vương quốc 17 triệu dân này thành “khách hàng quốc gia” của Trung Quốc. Bài báo viết rằng trong khi Mỹ liên tục mở rộng hợp tác với các quốc gia mà Trung Quốc có tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông, Trung Quốc rất vui khi thấy Campuchia, một thành viên của Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN), trở thành đồng minh tốt nhất của mình.

Vào tháng 6 năm nay, Campuchia đã bỏ phiếu phản đối đề xuất của Indonesia về việc tổ chức cuộc tập trận chung đầu tiên giữa các thành viên ASEAN ở vùng biển gần nước này. Đối với Trung Quốc, Campuchia là một con bài thương lượng địa chính trị hiếm hoi khi đối mặt với một Việt Nam nhạy cảm đa nghi và một Thái Lan khó nắm bắt. Các công ty Trung Quốc có mặt khắp nơi trong thành phố Sihanoukville, một thành phố cảng ở phía nam Campuchia và là thủ phủ của tỉnh Sihanoukville, nơi đang trở thành “Thâm Quyến” của Campuchia. Trung Quốc tham gia tái thiết cảng nước sâu ở Ream.

Bài báo dẫn lời các nhà quan sát chỉ ra rằng Trung Quốc có thể đang tham khảo mô hình căn cứ hải quân của Mỹ ở Philippines. Trung Quốc mặc dù không chung biên giới với Campuchia, nhưng lại được người Campuchia chào đón do không tin tưởng Việt Nam.

Trung Quốc là nước nhập siêu lớn nhất của Campuchia, với mức thâm hụt 13 tỷ USD, thậm chí cao hơn một chút so với mức xuất siêu của Campuchia với Mỹ. Nhưng bài báo cho rằng sau khi ông Hun Manet, người có nền tảng giáo dục phương Tây, nhậm chức thủ tướng vào tháng 8, sẽ khó thoát khỏi sự kiểm soát của Trung Quốc.