Cựu Tổng thống Venezuela Maduro sẽ hầu tòa vào tháng 6 năm sau

Một thẩm phán liên bang Mỹ ngày 22/7 đã ấn định ngày 1/6/2027 là thời điểm bắt đầu phiên tòa xét xử cựu Tổng thống Venezuela Nicolás Maduro và phu nhân Cilia Flores tại Tòa án Liên bang Manhattan (New York). Đây được xem là một trong những vụ án hình sự có ảnh hưởng lớn nhất trong lịch sử tư pháp Mỹ, đồng thời có thể trở thành lần đầu tiên một cựu nguyên thủ nước ngoài bị xét xử trên lãnh thổ Mỹ.

Theo cáo trạng của Bộ Tư pháp Mỹ, ông Maduro bị cáo buộc lợi dụng vị trí lãnh đạo Venezuela để cấu kết với các tổ chức buôn bán ma túy và các nhóm bị Mỹ xếp vào diện khủng bố, tạo điều kiện vận chuyển số lượng lớn cocaine vào Mỹ trong nhiều năm. Các công tố viên cũng cáo buộc ông cùng vợ đã chỉ đạo bắt cóc và sát hại những người bị cho là cản trở hoạt động của đường dây buôn bán ma túy. Nếu bị kết tội với các cáo buộc nghiêm trọng nhất, hai bị cáo có thể đối mặt với án tù chung thân.

Hôm thứ Tư, ông Maduro, mặc bộ đồng phục tù màu nâu, theo dõi diễn biến phiên tòa thông qua tai nghe của người phiên dịch.

Tòa án liên bang Manhattan thường xuyên xét xử các vụ án nổi tiếng liên quan đến nhiều bị cáo khác nhau. Tuy nhiên, phiên tòa xét xử Maduro sẽ là một sự kiện chưa từng có tiền lệ, vì chưa từng có nhà lãnh đạo nước ngoài nào bị xét xử trên lãnh thổ Hoa Kỳ.

Ông Maduro và bà Flores đều bác bỏ mọi cáo buộc và tuyên bố vô tội. Hai người hiện bị giam tại Trung tâm Giam giữ Liên bang Metropolitan ở quận Brooklyn, New York, sau khi bị lực lượng đặc nhiệm Mỹ bắt giữ trong một cuộc đột kích tại Caracas hồi tháng 1/2026 theo lệnh của Tổng thống Donald Trump. Trong lần ra hầu tòa đầu tiên, ông Maduro khẳng định mình bị “bắt cóc” và tự xem bản thân là “tù binh chiến tranh”.

Tại phiên điều trần ngày 22/7, Thẩm phán Alvin Hellerstein cho biết trước khi bước vào xét xử, tòa sẽ dành nhiều tháng để giải quyết các tranh chấp pháp lý. Đội ngũ luật sư của ông Maduro dự kiến đề nghị hủy vụ án với lập luận rằng thân chủ của họ được hưởng quyền miễn trừ của nguyên thủ quốc gia theo luật pháp quốc tế, đồng thời đặt câu hỏi về tính hợp pháp của chiến dịch bắt giữ do Mỹ tiến hành trên lãnh thổ Venezuela. Phiên điều trần xem xét các yêu cầu này dự kiến diễn ra vào tháng 11/2026.

Vụ án diễn ra trong bối cảnh quan hệ Mỹ – Venezuela có nhiều biến động. Sau nhiều tháng căng thẳng, chính quyền Tổng thống Trump đã phát động chiến dịch bắt giữ ông Maduro đầu năm nay. Kể từ đó, Phó Tổng thống Delcy Rodríguez được bổ nhiệm làm quyền tổng thống, trong khi một chính phủ lâm thời được thành lập với sự hậu thuẫn của Washington. Theo Reuters, việc thay đổi chính quyền đã góp phần cải thiện quan hệ giữa hai nước, kéo theo việc Mỹ nới lỏng một số biện pháp trừng phạt và mở đường cho các khoản đầu tư mới vào ngành dầu mỏ Venezuela.

Giới quan sát nhận định phiên tòa sắp tới sẽ không chỉ là một vụ án hình sự về buôn bán ma túy, mà còn là phép thử quan trọng đối với các vấn đề pháp lý quốc tế liên quan đến quyền miễn trừ của nguyên thủ quốc gia, tính hợp pháp của các chiến dịch bắt giữ xuyên biên giới và quan hệ giữa Mỹ với Venezuela trong giai đoạn hậu ông Maduro.