Indonesia tìm thấy thi thể phi công Mỹ bị phiến quân ly khai bắn chết ở Papua

Quân đội Indonesia ngày thứ Sáu (3/7) cho biết đã tìm thấy và đưa đi khỏi hiện trường thi thể một phi công người Mỹ bị lực lượng ly khai có vũ trang bắn chết tại vùng Papua một ngày trước đó. Nhóm vũ trang này tuyên bố vụ tấn công là “lời cảnh cáo” gửi tới Chính phủ Indonesia và Mỹ.

Theo Reuters, phát ngôn viên quân đội Indonesia tại Papua, ông Wirya Artadiguna, xác nhận vụ tấn công do lực lượng “Quân đội Giải phóng Quốc gia Tây Papua” (West Papua National Liberation Army, TPNPB) thực hiện và cho biết lực lượng an ninh đang truy lùng các tay súng liên quan. Quân đội Indonesia nói thêm rằng 7 hành khách trên máy bay, đều là cư dân Papua, không bị thương và đã trở về nhà.

TPNPB nhận trách nhiệm, tuyên bố gửi “thông điệp” tới Jakarta và Washington

Người phát ngôn TPNPB Sebby Sambom cho hay phi công Mỹ Nicholas F. Gosselin bị bắn chết sau khi hạ cánh xuống một sân bay ở huyện Yahukimo, tỉnh Papua vùng cao (Highland Papua), và chiếc máy bay sau đó bị phóng hỏa. Sambom nói chiếc máy bay này từng nhiều lần vận chuyển binh sĩ Indonesia, vi phạm cảnh báo mà TPNPB đã đưa ra với các hãng hàng không, và đó là lý do họ trở thành mục tiêu tấn công. Ông đe dọa nếu Jakarta tiếp tục cho phép máy bay dân sự bay vào các “vùng đỏ” do TPNPB kiểm soát, sẽ còn nhiều vụ tấn công tương tự.

Sambom khẳng định chiến dịch lần này nhằm gửi thông điệp phản đối tới Chính phủ Indonesia và Mỹ vì “không giải quyết” cuộc xung đột kéo dài giữa quân đội Indonesia và TPNPB tại Papua. Nhóm này đã bị Bộ Điều phối Chính trị, Pháp luật và An ninh Indonesia liệt kê là tổ chức khủng bố. Một đoạn video do TPNPB công bố cho thấy nhiều tay súng mang súng trường và rìu, giương cao lá “cờ sao mai” – biểu tượng của phong trào độc lập Papua – và tuyên bố chịu trách nhiệm về vụ tấn công.

Chiếc máy bay liên quan thuộc hãng PT Associated Mission Aviation (AMA) của Indonesia; theo trang web của hãng, đội bay của AMA chủ yếu phục vụ các khu vực núi non hẻo lánh ở Papua, vận chuyển lương thực, nhiên liệu và thư tín.

Xung đột tại Papua tiếp tục leo thang

Papua nằm ở phần phía tây đảo New Guinea, giàu tài nguyên, được Indonesia tiếp quản từ năm 1963 và chính thức sáp nhập sau một tiến trình trưng cầu gây tranh cãi vào năm 1969. Từ đó, các lực lượng ly khai địa phương liên tục đòi độc lập, dẫn đến xung đột vũ trang cường độ thấp kéo dài nhiều thập niên.

Những năm gần đây, các nhóm nổi dậy bị cho là đã sở hữu vũ khí hiện đại hơn, các vụ tấn công trở nên dày đặc và chết chóc hơn, khiến an ninh khu vực thêm bất ổn.

Tháng 2/2023, một nhóm ly khai đã bắt cóc phi công New Zealand Phillip Mehrtens sau khi ông hạ cánh xuống một vùng núi hẻo lánh ở huyện Nduga, Highland Papua; ông bị giam giữ khoảng 19 tháng trước khi được phóng thích vào tháng 9/2024. Vụ việc khi đó đã thu hút sự chú ý rộng rãi của quốc tế.

Tháng 8/2024, một phi công New Zealand khác, Glen Malcolm Conning, cũng bị tay súng TPNPB bắn chết ngay sau khi hạ cánh ở một khu vực hẻo lánh thuộc Papua.