Mỹ mở rộng trừng phạt Iran, đưa tổng đại lý Mahan Air tại Thượng Hải vào danh sách trừng phạt

Chính quyền Mỹ ngày thứ Năm (30/7) thông báo áp đặt vòng trừng phạt kinh tế mới đối với Iran, nhằm triệt phá mạng lưới thương mại toàn cầu đang hỗ trợ Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) và hãng hàng không “ưa thích” của lực lượng này là Mahan Air. Trong đó, công ty tổng đại lý bán hàng của Mahan Air tại Thượng Hải cùng lãnh đạo doanh nghiệp Trung Quốc liên quan đều bị đưa vào danh sách trừng phạt.

Theo tuyên bố chung của Văn phòng Kiểm soát Tài sản Nước ngoài (OFAC) thuộc Bộ Tài chính Mỹ và Bộ Ngoại giao Mỹ, động thái lần này dựa trên lệnh hành pháp số 13224 cùng các thẩm quyền liên quan, nhắm vào 6 thực thể và cá nhân tại Trung Quốc, Ấn Độ, Nga và Iran.

Phía Mỹ cho rằng dù tự xưng là hãng hàng không dân dụng, Mahan Air từ lâu đã là kênh vận chuyển nòng cốt của đơn vị Quds thuộc IRGC (IRGC-QF) để đưa vũ khí, nhân sự quân sự và hệ thống máy bay không người lái ra nước ngoài. Bộ trưởng Tài chính Scott Bessent nhấn mạnh, bất kỳ bên nào cung cấp dịch vụ cho IRGC hoặc Mahan Air đều đang tiếp tay cho một “doanh nghiệp khủng bố”.

Ông nói: “Bộ Tài chính sẽ tiếp tục nhận diện, phơi bày và cắt đứt mọi kết nối của họ với hệ thống tài chính Mỹ.”

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Thomas Pigott cũng kêu gọi cộng đồng quốc tế, đặc biệt là các công ty có quan hệ làm ăn với Mahan Air, phải nhận thức rõ mức độ rủi ro nghiêm trọng nếu tiếp tục hợp tác.

Tổng đại lý của Mahan Air tại Thượng Hải và doanh nhân Trung Quốc bị trừng phạt

Trong danh sách trừng phạt lần này, nhiều công ty đóng vai trò “tổng đại lý bán hàng” (General Sales Agent, GSA) cho Mahan Air bị nêu đích danh, trong đó có các thực thể và cá nhân đặt trụ sở tại Trung Quốc:

Shanghai Wings International Logistics Co. (Shanghai Wings) là GSA của Mahan Air, được cho là đã phối hợp vận chuyển các mặt hàng điện tử từ Trung Quốc sang Iran.

Đường Tân (Tang Xin), tổng giám đốc Shanghai Wings, phụ trách điều phối các hoạt động đi lại của Mahan Air; đồng thời là giám đốc điều hành và chủ sở hữu 50% cổ phần của Shanghai Elite International Travel Co. Ltd., một công ty du lịch đại diện Mahan Air tại Trung Quốc.

Ngoài các đại lý tại Trung Quốc, hai GSA khác cũng bị trừng phạt là Skiez Travels and Logistics Private Limited ở Ấn Độ và Air Cargo Pro Limited tại Nga, do đóng vai trò đại lý bán hàng cho Mahan Air ở các nước này.

Bên cạnh mạng lưới logistics, OFAC còn trừng phạt DadeNegar Startup Studio, một công ty bình phong liên kết với IRGC. Theo Bộ Tài chính, DadeNegar sử dụng trang web để thu thập và kêu gọi cung cấp thông tin về vị trí trang bị quân sự của Mỹ và Israel tại Trung Đông, tiếp nhận yêu cầu tập kích, qua đó hỗ trợ Iran chọn mục tiêu tấn công.

Theo quy định, mọi tài sản và lợi ích của các đối tượng bị trừng phạt nằm trong lãnh thổ Mỹ hoặc do công dân, pháp nhân Mỹ nắm giữ đều bị phong tỏa. Các ngân hàng nước ngoài giao dịch với những đối tượng này cũng có nguy cơ chịu trừng phạt thứ cấp và bị áp đặt các hạn chế nghiêm ngặt đối với tài khoản đại lý tại Mỹ.