Mỹ – Ukraine – châu Âu điện đàm, thảo luận các bước tiếp theo để chấm dứt chiến tranh

Đặc phái viên Mỹ Steve Witkoff cho biết, ông cùng Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio, con rể Tổng thống Trump Jared Kushner, Tổng thống Ukraine Zelensky và các cố vấn an ninh quốc gia từ nhiều nước châu Âu đã tiến hành một cuộc điện đàm vào ngày thứ Tư (31/12) để thảo luận các bước tiếp theo nhằm thúc đẩy chấm dứt chiến tranh Nga – Ukraine.

Theo thông tin ông Witkoff đăng tải trên mạng xã hội X, ngoài ông, ông Rubio và ông Kushner, các quan chức tham gia cuộc điện đàm còn có: Cố vấn an ninh quốc gia Anh Jonathan Powell, cố vấn Pháp Emmanuel Bonne, cố vấn Đức Gunter Sautter, cùng trưởng đoàn đàm phán Ukraine Rustem Umerov. Tổng thống Ukraine Zelensky cũng tham gia cuộc gọi.

Ông Witkoff cho biết đây là một cuộc điện đàm “đầy hiệu quả”, “Chúng tôi tập trung vào cách thức thúc đẩy các cuộc đàm phán tiến triển một cách thực dụng, nhằm hỗ trợ tiến trình hòa bình của Tổng thống Trump, bao gồm tăng cường các biện pháp đảm bảo an ninh, thiết lập cơ chế hạ nhiệt xung đột hiệu quả, giúp chấm dứt chiến tranh và đảm bảo chiến tranh không tái diễn.”

“Chúng tôi cũng thảo luận về kế hoạch phát triển thịnh vượng của Ukraine — cách tiếp tục xác định, hoàn thiện và triển khai các ý tưởng này, để Ukraine có thể trở nên thành công, kiên cường và thực sự thịnh vượng sau khi chiến tranh kết thúc. (Chúng tôi còn) thảo luận nhiều chi tiết bổ sung khác, và sẽ tiếp tục công việc quan trọng này cùng việc phối hợp trong năm mới.”

Hôm thứ Ba (30/12), Tổng thống Zelensky cho biết các cố vấn an ninh quốc gia từ các nước thuộc “Liên minh Tự nguyện” sẽ tổ chức cuộc họp tại Ukraine vào thứ Bảy (3/1), sau đó các lãnh đạo các nước sẽ gặp nhau vào ngày 6/1 tại Pháp.

“Liên minh Tự nguyện”, do Anh và Pháp dẫn đầu, gồm hơn 30 quốc gia, nhưng hiện chưa rõ cụ thể những nước nào sẽ tham gia cuộc họp sắp tới.

Tổng tham mưu trưởng quân đội Nga: Putin đã ra lệnh mở rộng “vùng đệm” của Ukraine vào năm 2026

Ông Valery Gerasimov, Tham mưu trưởng Lực lượng Vũ trang Liên bang Nga, cho biết quân đội Nga đang tiến quân vào đông bắc Ukraine, và Tổng thống Nga Vladimir Putin đã ra lệnh mở rộng cái gọi là “vùng đệm” trong khu vực vào năm 2026

Theo Reuters, ông Gerasimov nói với các phương tiện truyền thông Nga rằng Tổng thống Putin đã ra lệnh mở rộng khu vực đệm tại các tỉnh Sumy và Kharkiv giáp biên giới Nga trong năm 2026, đồng thời đã trực tiếp thị sát lực lượng “miền Bắc”.

Đơn vị này, được thành lập từ đầu năm 2024, hoạt động ở đông bắc Ukraine, với mục tiêu thiết lập khu vực đệm dọc biên giới Nga – Ukraine, đồng thời đẩy lực lượng Ukraine ra khỏi khu vực này để tạo điều kiện cho quân đội Nga tiến công tiếp theo.

Phía Ukraine chưa có phản ứng ngay lập tức trước tuyên bố của Gerasimov.

Ông Putin nhiều lần mô tả “vùng đệm” như một biện pháp đẩy lực lượng và vũ khí Ukraine ra xa biên giới Nga, đồng thời viện dẫn các vụ pháo kích và tấn công drone ở Belgorod, Kursk và các khu vực khác làm ví dụ.

Chính quyền Kiev từ chối chấp nhận ý tưởng “vùng đệm” do Moscow đề xuất, cho rằng đây chỉ là lý do được Nga bịa ra để mở rộng cuộc xâm lược Ukraine.

Tổng thống Ukraine Zelensky nhận định kế hoạch của Moscow nhắm vào Sumy và Kharkiv là “điên rồ”, khẳng định Ukraine sẽ kiên quyết chống lại để bảo vệ các khu vực này.

Trước đó, Nga tuyên bố sẽ trả đũa “âm mưu tấn công phủ Tổng thống Putin” mà Ukraine bị cáo buộc thực hiện.

Nga cáo buộc hôm 28/12 rằng Ukraine đã phóng hàng chục máy bay không người lái (drone) vào nơi ở của Tổng thống Putin tại tỉnh Novgorod, và do tất cả các drone bị bắn hạ.

Kiev hoàn toàn bác bỏ cáo buộc của Nga, gọi đây là “hoàn toàn vô căn cứ”, đồng thời cho rằng động thái này nhằm phá hoại tiến trình đàm phán hòa bình khi chiến tranh sắp bước sang năm thứ tư.

Nga triển khai hệ thống tên lửa siêu thanh “Oreshnik” tại Belarus

Bộ Quốc phòng Nga ngày 30/12 thông báo rằng hệ thống tên lửa tầm trung siêu thanh “Oreshnik” có khả năng mang đầu đạn hạt nhân của nước này đã chính thức đi vào biên chế và được triển khai tại Belarus, đồng minh của Nga.

Trong tuyên bố đăng trên Telegram, Bộ Quốc phòng Nga kèm theo một đoạn video và cho biết quân đội Nga đã tổ chức một buổi lễ ngắn tại Belarus để đánh dấu việc triển khai tên lửa này.

Hãng thông tấn nhà nước TASS của Nga đưa tin đây là lần đầu tiên Bộ Quốc phòng Nga công khai hệ thống tên lửa di động “Oreshnik”. Trước đó, Tổng thống Putin khẳng định tốc độ của tên lửa này có thể vượt 10 lần tốc độ âm thanh và nhờ tốc độ cực cao, chúng “không thể bị đánh chặn”. Ông so sánh hiệu quả của chúng với tác động của thiên thạch.

Đại sứ Nga tại Belarus, Boris Gryzlov, trong lời chúc mừng năm mới gửi tới Minsk, cho biết: “Theo thỏa thuận giữa Tổng thống Nga Putin và Tổng thống Belarus Lukashenko, hệ thống tên lửa ‘Oreshnik’ của Nga đã được triển khai thực chiến tại Belarus. Việc này chứng minh hiệu quả của Hiệp ước An ninh Liên minh có hiệu lực từ tháng 3 năm nay.”

Vào đầu tháng 12, trong một cuộc họp với các sĩ quan cao cấp quân đội, ông Putin thông báo rằng hệ thống “Oreshnik” sẽ được đưa vào trực chiến trong tháng này.

Belarus giáp Ukraine cũng như các quốc gia thành viên NATO gồm Ba Lan, Lithuania và Latvia, và nước này ủng hộ Nga trong cuộc chiến tại Ukraine.

Ông Putin từng cảnh báo rằng Moscow có thể sử dụng tên lửa “Oreshnik” chống lại các quốc gia NATO nếu Ukraine được phép sử dụng tên lửa tầm xa để tấn công lãnh thổ Nga. Tư lệnh lực lượng tên lửa Nga cho biết tên lửa “Oreshnik” có thể mang đầu đạn hạt nhân hoặc thông thường, với tầm bắn đủ để bao phủ toàn bộ châu Âu.

Video do Nga công bố không tiết lộ địa điểm triển khai hệ thống “Oreshnik”, nhưng một blogger quân sự Nga xác định vị trí là căn cứ không quân bỏ hoang Krichev-6 tại Belarus. Hai nhà nghiên cứu người Mỹ cũng xác nhận vị trí này.

Trong video, một sĩ quan cấp cao Nga thông báo với quân đội rằng các hệ thống này đã chính thức đi vào biên chế.

Zelensky nói đang thảo luận với Trump về việc Mỹ triển khai quân tới Ukraine

Theo tờ The Telegraph, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky tuyên bố ông đang thảo luận với Tổng thống Mỹ Donald Trump về khả năng triển khai binh sĩ Mỹ tới Ukraine, phù hợp với các bảo đảm an ninh mà Washington đã đề nghị dành cho Kiev.

Tuyên bố này được đưa ra bất chấp việc ông Trump nhiều lần bác bỏ kịch bản trên, cũng như những cảnh báo lặp đi lặp lại của Nga rằng họ coi sự hiện diện của bất kỳ lực lượng nước ngoài nào trên lãnh thổ Ukraine, dù trong hay sau xung đột, là điều không thể chấp nhận.

Khi được các phóng viên RBC-Ukraine hỏi hôm thứ Ba về khả năng Washington cử lực lượng gìn giữ hòa bình tới Ukraine, ông Zelensky trả lời: “Đó là quân đội Mỹ, vì vậy Mỹ là bên đưa ra các quyết định này.”

Ông nói thêm: “Tất nhiên, chúng tôi đang thảo luận điều này với Tổng thống Trump và với các đại diện của ‘liên minh những quốc gia sẵn sàng’. Chúng tôi mong muốn điều đó.”

The Telegraph lưu ý rằng hiện chưa rõ liệu khả năng binh sĩ Mỹ hiện diện trên thực địa tại Ukraine có được đề cập trong cuộc gặp giữa ông Zelensky và ông Trump tại Mar-a-Lago, bang Florida, vào Chủ nhật hay không.

Trước đó trong ngày, Thủ tướng Ba Lan Donald Tusk cho biết kết quả chính của các cuộc thảo luận tại Mar-a-Lago là “sự sẵn sàng của Mỹ trong việc tham gia vào các bảo đảm an ninh cho Ukraine sau khi đạt được hòa bình, bao gồm cả sự hiện diện của binh sĩ Mỹ”.

Tuy nhiên, đến nay ông Trump vẫn chưa phản hồi các phát biểu của ông Zelensky hay ông Tusk. Hồi tháng Tám, Tổng thống Mỹ nói với chương trình Fox & Friends rằng sẽ không có binh sĩ Mỹ trên thực địa tại Ukraine sau khi giao tranh chấm dứt.

“Các bạn có sự bảo đảm của tôi, và tôi là tổng thống. Tôi chỉ đang cố gắng chấm dứt việc người dân bị giết hại,” ông Trump nói.

Tổng thống Nga Vladimir Putin phát biểu hồi tháng Chín rằng: “Nếu bất kỳ lực lượng [NATO] nào xuất hiện ở đó, đặc biệt là vào thời điểm hiện nay, trong lúc các hoạt động quân sự đang diễn ra, thì chúng tôi coi đó là những mục tiêu hợp pháp để tiêu diệt”.