Ngoại trưởng G7 nhóm họp ở Paris, thảo luận chiến sự Ukraine và Iran

Ngoại trưởng G7 họp 2 ngày tại Paris từ thứ Hai (9/11). AFP dự báo các cường quốc châu Âu sẽ thúc Mỹ tìm giải pháp công bằng cho Ukraine và can ngăn Washington có thêm hành động quân sự nhằm vào Iran.

Cuộc họp diễn ra hôm thứ Hai và thứ Ba (9–10/11) tại trụ sở Bộ Ngoại giao Pháp. Người phát ngôn của bộ này cho biết đây là lần họp cuối của các ngoại trưởng G7 trong năm Pháp giữ chức chủ tịch nhóm. Năm 2027, Mỹ sẽ tiếp nhận chức này từ Pháp.

Ngoài Pháp, G7 còn có Anh, Canada, Đức, Ý, Nhật Bản, Mỹ và Liên minh châu Âu. Pháp mời thêm Brazil, Hàn Quốc, Ai Cập, Ả Rập Xê Út và Ukraine.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio dự kiến có mặt cả hai ngày, trong khi ở cuộc họp hồi tháng 3 ông chỉ dự một ngày. Đây là chuyến công du nước ngoài đầu tiên của ông kể từ cuộc bầu cử giữa kỳ, trong đó Đảng Cộng hòa của Tổng thống Mỹ Donald Trump thất bại.

Truyền thông Mỹ xem ông Rubio là một ứng viên tiềm năng kế nhiệm ông Trump.

Trước khi lên đường, ông Rubio từ chối bình luận trực tiếp về kết quả bầu cử. “Ở đất nước này, việc phân chia quyền lực không phải là chuyện hiếm”, ông nói với các phóng viên hôm Chủ nhật (8/11), ý nói Đảng Dân chủ sẽ kiểm soát cả hai viện Quốc hội.

Ukraine: Châu Âu muốn có mặt tại hòa đàm Abu Dhabi

Cuộc họp trùng với vòng đàm phán giữa Nga và Ukraine do Mỹ làm trung gian tại Abu Dhabi, thủ đô Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất, vào thứ Ba và thứ Tư (10–11/11).

Quan chức Pháp, Anh, Đức, NATO và Ủy ban châu Âu cũng muốn có mặt tại Abu Dhabi, dù dự kiến không tham gia cuộc đàm phán ba bên, Reuters đưa tin. Trả lời đài RTL hôm Chủ nhật, Ngoại trưởng Pháp Jean-Noel Barrot nói: “Phía châu Âu sẽ có đại diện thích đáng. Pháp sẽ có mặt tại Abu Dhabi để tham gia”, hãng tin này dẫn lại.

Thủ tướng Ý Giorgia Meloni cảnh báo châu Âu có nguy cơ mất vai trò trong các cuộc hòa đàm nếu không chấm dứt những sáng kiến ngoại giao cạnh tranh nhau và thống nhất một đại diện chung. Reuters cho biết bà nêu điều này trong lá thư gửi Chủ tịch Hội đồng châu Âu António Costa hôm thứ Năm (5/11).

Về phía Mỹ, ông Trump hôm thứ Năm dự đoán sẽ có một thỏa thuận “rất lớn” với Nga, không chỉ về Ukraine mà liên quan đến “cả châu Âu”.

Ông Jared Kushner, con rể ông Trump và là nhà đàm phán của Mỹ, viết trên X một ngày trước đó rằng Mỹ tập trung không chỉ vào việc chấm dứt chiến tranh, mà còn vào một cấu trúc an ninh rộng hơn để giao tranh không bùng phát trở lại, theo The Epoch Times.

Ông Rubio hôm Chủ nhật cho rằng ông Trump đang nói đến cấu trúc an ninh của Ukraine và châu Âu sau chiến tranh, vấn đề đã có “một số tiến triển”. “Chưa có gì được chốt, và có thể đạt được một số tiến triển tại Abu Dhabi”, ông nói.

Bộ Ngoại giao Pháp cho biết cuộc họp có phiên làm việc riêng về Ukraine, tập trung hỗ trợ nước này về năng lực, tài chính và năng lượng.

Hôm thứ Hai, bên lề cuộc họp, Pháp, Ngân hàng Tái thiết và Phát triển châu Âu cùng chính quyền Ukraine sẽ tổ chức hội nghị gây quỹ để sửa mái vòm bảo vệ lò phản ứng Chernobyl. Lò phản ứng này phát nổ năm 1986, còn mái vòm bị hư hại nặng sau một đòn tấn công của Nga năm 2025.

Chi phí sửa chữa khoảng 500 triệu euro, nhưng đến nay mới huy động được hơn một nửa, Bộ Tài chính Pháp cho biết. Mục tiêu là có đủ số còn lại vào mùa xuân 2027.

Iran: Ông Trump nói “rất ít khả năng” phải nối lại các đòn tấn công

AFP cho biết ông Trump chưa loại trừ các đợt tấn công mới vào Iran, kể cả vào khu vực gọi là núi Pickaxe. Nơi này bị nghi là cơ sở hạt nhân, nhưng Tehran phủ nhận. Các nước châu Âu thì muốn sớm có giải pháp và tàu bè qua eo biển Hormuz trở lại bình thường.

Cuộc họp cũng có một phiên làm việc riêng về Trung Đông. Chương trình còn có nội dung đa dạng hóa và bảo đảm nguồn cung năng lượng.

“Tôi không cho rằng chúng ta sắp có bước đột phá”, ông Rubio nói với các phóng viên tại bang Florida hôm Chủ nhật, AP đưa tin. Ông nói đàm phán hiện chưa mang lại nhiều kết quả vì các yêu cầu của Iran “không chỉ không thể chấp nhận được, mà có chỗ còn quá đáng và lố bịch, thực sự không thực tế”.

Ông cũng bảo vệ quyết định của ông Trump trong cuộc chiến với Iran, cho rằng Tổng thống đã nhận ra “một mối đe dọa rất thực” và đối phó với nó, dù việc đó “không nhất thiết được lòng dân, nhưng cần thiết”.

Cùng ngày, ông Trump nói với CNN rằng “rất ít khả năng” Mỹ phải nối lại các đòn tấn công, với điều kiện đàm phán có tiến triển. “Điều đó phụ thuộc vào việc họ có ký một thỏa thuận rất chặt chẽ hay không”, ông nói.

Quân đội Mỹ vẫn tiến hành các đợt tấn công hạn chế vào Iran, trong đó có nhằm vào hệ thống phòng không, ít nhất hai lần trong tuần qua, AP cho biết.

Từ Marseille chuyển về Paris

Cuộc họp vốn được ấn định từ lâu tại thành phố cảng Marseille ở miền nam nước Pháp, nhưng vào phút chót được chuyển về Paris.

Người phát ngôn Bộ Ngoại giao Pháp hôm thứ Năm nêu lý do hậu cần và việc Diễn đàn Hòa bình Paris diễn ra ngay sau đó. Được hỏi có yếu tố an ninh hay không, người phát ngôn trả lời đây “thực sự là những lý do vận hành” đối với các nhóm lễ tân và hậu cần.

Reuters thì viết rằng cuộc họp được chuyển vì lý do an ninh, sau nhiều tuần biểu tình trên khắp nước Pháp. Về các cuộc biểu tình này, ông Rubio nói không lo ngại và tin lời các đồng nghiệp Mỹ tại Pháp rằng việc dự họp là an toàn, theo AFP.

Ông Barrot cho biết Marseille vẫn là nơi ra mắt mạng lưới 14 cảng trên thế giới cùng chống buôn bán ma túy.

An ninh mạng và trí tuệ nhân tạo cũng có trong chương trình họp

Ngoại trưởng Ý Antonio Tajani hôm Chủ nhật cho biết ông Barrot đã chấp nhận đề xuất của ông, đưa các vụ tấn công mạng gần đây, nghi do các nhóm thân Nga thực hiện, vào chương trình họp. Một ngày trước đó, ông nói dữ liệu cá nhân của mình bị những tin tặc thân Nga đăng lên dark web (web đen).

“Tôi nói các tin tặc này thân Nga. Tôi không nói Chính phủ Nga phải chịu trách nhiệm”, ông Tajani nói với báo giới, theo Reuters.

Các ngoại trưởng cũng sẽ bàn về an toàn của trí tuệ nhân tạo và hiệu quả của viện trợ nhân đạo. Ông Barrot sẽ chủ trì cuộc họp báo bế mạc vào chiều thứ Ba.

Xem thêm: