Ngày 30/5/2026, Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth phát biểu tại Hội nghị Đối thoại Shangri-La lần thứ 23. (Nguồn: Trung sĩ Madelyn Keech/ Không Quân Hoa Kỳ)
Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ Pete Hegseth đã có bài phát biểu quan trọng tại Đối thoại Shangri-La hôm thứ Bảy (30/5), nhấn mạnh rằng chính quyền Trump sẽ bảo vệ an ninh khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương bằng phương thức “mạnh mẽ, thầm lặng và rõ ràng”.
Hegseth yêu cầu các đồng minh phải chấm dứt tình trạng “quá giang” vào sức mạnh quân sự của Mỹ và nâng chi tiêu quốc phòng lên mức 3,5% GDP, được ông gọi là “tiêu chuẩn vàng”. Ông cũng cho biết quan hệ Mỹ – Trung hiện đang ở trạng thái ổn định nhất trong nhiều năm qua, nhưng đồng thời cảnh báo Bắc Kinh không được phá vỡ nguyên trạng. Ông nhấn mạnh rằng việc răn đe Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) tại khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương là một phần không thể thiếu trong chiến lược quốc phòng của Mỹ.
Trong bài phát biểu, ông Hegseth nhấn mạnh rằng sức mạnh của liên minh không nằm ở “số lượng lá cờ” mà phải được thể hiện bằng “số lượng đội hình tác chiến”.
Ông thẳng thắn nhận định rằng việc các đồng minh phụ thuộc quá lâu vào sức mạnh quân sự của Mỹ, dẫn đến năng lực tự vệ của chính họ bị suy giảm, là điều “không thể kéo dài”.
Ông nói: “Tổng thống Trump đã nói rất rõ điều này từ ngày đầu tiên của nhiệm kỳ đầu tiên cho đến nay, trong nhiệm kỳ thứ hai. Liên minh chỉ phát huy tác dụng khi thực sự là quan hệ đối tác… Mọi người đều phải đóng góp, không ai được phép ‘quá giang’”.
Về ngân sách quốc phòng, ông Hegseth đề cập đến kế hoạch đầu tư quốc phòng trị giá 1.500 tỷ USD trong năm nay của Tổng thống Trump, gọi đây là khoản “đầu tư mang tính thế hệ”, đồng thời kêu gọi các đồng minh gia tăng chi tiêu quân sự.
Ông nói: “Chúng tôi yêu cầu các đồng minh và đối tác đạt mức 3,5%, trong khi mức đầu tư của chúng tôi còn vượt xa con số đó”.
Ông cảnh báo rằng đối với những đồng minh không thực hiện trách nhiệm của mình, “cách thức hành động của Mỹ sẽ có sự thay đổi rõ ràng”.
Trả lời câu hỏi của Bộ trưởng Quốc phòng Nhật Bản Shinjiro Koizumi về quan hệ Mỹ – Trung, ông Hegseth cho biết chiến lược quốc phòng mới của Mỹ được xây dựng trên 4 trụ cột chính:
Ông nói: “Chúng tôi đã nêu rất rõ 4 trụ cột này. Tôi cho rằng quá nhiều người chỉ tập trung vào trụ cột đầu tiên”.
Ông Hegseth nhấn mạnh rằng dù Mỹ đang tái tập trung vào an ninh nội địa và Tây Bán cầu, điều đó không đồng nghĩa với việc quay lưng với khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương.
Ông cho biết: “Nếu xem các hướng dẫn hoạch định quốc phòng hay chiến lược quốc phòng của chúng tôi, các bạn sẽ thấy chúng tôi đang phân bổ nguồn lực, tập trận và lập kế hoạch cho thách thức khó khăn nhất, đó là duy trì khả năng triển khai sức mạnh tới khu vực này và phối hợp với các đồng minh, đối tác”.
Ông nói thêm: “Đó là lý do tôi đến khu vực Ấn Độ Dương – Thái Bình Dương nhiều hơn bất kỳ khu vực nào khác và đã, cũng như sẽ tiếp tục gặp gỡ riêng từng quốc gia”.
Trong bài phát biểu, ông Hegseth tái khẳng định Mỹ sẽ bảo đảm Thái Bình Dương không bị bất kỳ “thế lực bá quyền thống trị nào” chi phối. Đây được xem là thông điệp trực tiếp nhằm đối phó với ảnh hưởng và các mối đe dọa ngày càng gia tăng từ ĐCSTQ trong khu vực.
Ông cũng cho biết kể từ khi Tổng thống Trump gặp lãnh đạo ĐCSTQ Tập Cận Bình tại Bắc Kinh và hai bên đồng ý tái khởi động quan hệ, Washington và Bắc Kinh đã đạt được nhận thức chung về “sự ổn định chiến lược mang tính xây dựng”. Mỹ sẽ tiếp cận Trung Quốc bằng thái độ “tỉnh táo nhưng thiện chí”.
Mặc dù quan hệ Mỹ – Trung có dấu hiệu hạ nhiệt, ông Hegseth vẫn thể hiện lập trường cứng rắn nhưng thực tế.
Ông nói: “Mỹ là một quốc gia Thái Bình Dương, và chúng tôi kiên quyết yêu cầu phía Trung Quốc tôn trọng lập trường lâu dài của chúng tôi tại khu vực này”.
“Chúng tôi đang thay đổi cách ứng phó. Thời đại của những cơn giận dữ mang tính trình diễn đã kết thúc. Chúng tôi sẽ chủ động quyết định cách thức và thời điểm giao tiếp.”
Trong phần hỏi đáp sau bài phát biểu, một đại biểu Anh đề cập đến gói bán vũ khí trị giá 14 tỷ USD cho Đài Loan, cho rằng chương trình này có vẻ bị trì hoãn do Chiến dịch ‘Cơn Thịnh nộ Sử thi’.
Hegseth đáp lại rằng ông sẽ “hoàn toàn tách biệt hai vấn đề này”.
Ông nói: “Chúng tôi rất tin tưởng vào kho dự trữ của mình, cả tại Trung Đông lẫn trên toàn cầu, bởi chúng tôi đã duy trì được sự cân bằng hợp lý giữa các loại vũ khí chính xác cao và lượng lớn đạn dược thông thường”.
Ông tiếp tục: “Tôi không chỉ hài lòng với tình trạng hiện tại mà còn rất tin tưởng vào năng lực sản xuất trong tương lai”.
Ông Hegseth nhấn mạnh rằng nhiều thông tin gần đây về tình trạng thiếu hụt kho vũ khí của quân đội Mỹ là thông tin sai lệch.
Ông cũng khẳng định mọi quyết định trong tương lai liên quan đến việc bán vũ khí cho Đài Loan đều sẽ do Tổng thống Trump trực tiếp quyết định, đồng thời cho biết lập trường của Washington đối với Đài Loan không thay đổi sau cuộc gặp Mỹ – Trung vừa qua.
Trong bài phát biểu, ông Hegseth cũng lần lượt đánh giá vai trò của các đồng minh trong khu vực.
Ông ghi nhận nỗ lực của Nhật Bản trong việc nâng chi tiêu quốc phòng lên 1,9% GDP, nhưng cho rằng mức này “vẫn chưa đến đích”.
Ông bày tỏ sự hoan nghênh đối với quyết định của Hàn Quốc nâng ngân sách quốc phòng lên 3,5% GDP, đồng thời tiết lộ rằng Tổng thống Trump có quan điểm cởi mở trước đề xuất của Hàn Quốc về việc đóng các tàu ngầm chạy bằng năng lượng hạt nhân nhằm tăng cường năng lực răn đe.
Ông Hegseth cũng ca ngợi những bước tiến trong hiện đại hóa quốc phòng của Philippines, Singapore, Việt Nam và Ấn Độ. Ông đặc biệt đề cập đến việc Mỹ đang thúc đẩy hợp tác với Ấn Độ trong sản xuất chung tên lửa chống tăng Javelin.
Ông cho rằng trong nhiều năm qua, không ít quốc gia phương Tây đã bị phân tán sự chú ý bởi những khẩu hiệu mang tính toàn cầu hóa trống rỗng xoay quanh khái niệm “trật tự quốc tế dựa trên luật lệ”.
“Luật lệ dĩ nhiên là điều tốt đẹp,” ông Hegseth nói, “nhưng nếu các bạn không có sức mạnh cứng để bảo vệ chúng, thì những luật lệ đó thậm chí còn không đáng giá bằng tờ giấy được dùng để viết ra chúng”.
Trong bài phát biểu, ông Hegseth cũng trình bày về quá trình chuyển đổi của ngành công nghiệp quốc phòng Mỹ.
Ông thẳng thắn cho rằng mô hình cũ, vốn bị chi phối bởi 5 tập đoàn quốc phòng lớn và phụ thuộc nặng nề vào bộ máy quan liêu của Lầu Năm Góc, không còn đủ khả năng đáp ứng các thách thức hiện đại.
Theo ông, Thứ trưởng Quốc phòng Steve Feinberg, người có xuất thân từ giới kinh doanh, đang thúc đẩy một cuộc “huy động lịch sử đối với ngành sản xuất quốc phòng”.
Ông Hegseth nhấn mạnh rằng trọng tâm trong giai đoạn tới sẽ là “tốc độ và quy mô”.
Ông cho biết quân đội Mỹ sẽ không còn dành 10 năm để theo đuổi những hệ thống vũ khí hoàn hảo, mà thay vào đó sẽ hướng tới việc đưa các trang bị có thể sử dụng thực chiến vào biên chế trong vòng 2 năm.
Để hiện thực hóa mục tiêu này, Mỹ sẽ cung cấp các đơn đặt hàng dài hạn kéo dài từ 5 đến 7 năm nhằm khuyến khích khu vực tư nhân tự huy động vốn đầu tư mở rộng năng lực sản xuất. Hiện quy mô nguồn vốn tư nhân được huy động đã đạt khoảng 50 tỷ USD.
Mục tiêu của Washington là mở rộng số lượng nhà cung cấp quốc phòng chủ chốt từ khoảng 5 doanh nghiệp hiện nay lên từ 10 đến 20 doanh nghiệp.
Sự thay đổi này cũng sẽ được mở rộng sang các quốc gia đồng minh.
Ông Hegseth đưa ra khái niệm “kho vũ khí tự do toàn cầu” (Global Arsenal of Freedom), nhấn mạnh rằng trong tương lai các đồng minh không chỉ nhận được trang bị từ Mỹ mà còn có thể cùng Washington xây dựng một nền tảng công nghiệp quốc phòng có khả năng chống chịu mạnh mẽ hơn.
Ông nói: “Nếu trên nền tảng đó, chúng ta còn cùng sản xuất với các đối tác trên khắp thế giới có cùng quyết tâm, thì chúng ta sẽ xây dựng được điều mà chúng ta cần: một kho vũ khí tự do toàn cầu”.
Cái gọi là đoan chính chưa bao giờ đồng nghĩa với bảo thủ hay cứng…
Từ tháng 6/2026, nhiều văn bản quy phạm pháp luật chính thức được áp dụng,…
Ủy ban châu Âu hôm thứ Sáu (29/5) cho biết quan hệ thương mại và…
ĐCSTQ không chỉ dựa vào cấp bậc hay nơi làm việc, mà còn đánh giá…
Từ ngày 1/7, hành vi sao chép, đăng lại hoặc khai thác trái phép nội…
Việt Nam tiếp tục được thừa nhận quyền điều hành tỷ giá để ổn định…
