Ông Hegseth: Thiết lập “mái vòm đỏ trắng xanh” trên không phận eo biển Hormuz

Từ thứ Hai (4/5), quân đội Mỹ đã bắt đầu thực hiện chiến dịch “Dự án Tự do” nhằm hỗ trợ các tàu bị kẹt qua eo biển Hormuz. Vào thứ Ba, Bộ trưởng Chiến tranh Mỹ Pete Hegseth và Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân, Tướng Dan Caine, đã tổ chức họp báo tại Lầu Năm Góc để giới thiệu chi tiết về dự án này. Ông Hegseth cho biết, Mỹ đã thiết lập một “mái vòm đỏ trắng xanh” trên không phận eo biển Hormuz để bảo vệ các tàu thương mại.

Mục đích chiến dịch “Dự án Tự do”

Tại cuộc họp báo, ông Hegseth nhấn mạnh mục tiêu của chiến dịch:

“Chúng tôi không tìm kiếm chiến tranh,” ông nói, nhưng “chúng tôi tuyệt đối không thể để Iran phong tỏa tuyến đường thủy quốc tế (tức eo biển Hormuz), ngăn cản các quốc gia vô tội và hàng hóa của họ đi qua”.

Mục tiêu của Mỹ là bảo vệ hoạt động hàng hải trước sự xâm lược của Iran. Ông cũng khẳng định Iran “quấy rối tàu thuyền quá lâu rồi” và rõ ràng là bên xâm lược, đồng thời nhấn mạnh Iran không kiểm soát tuyến đường chiến lược này.

Người đứng đầu Lầu Năm Góc bổ sung rằng Mỹ đã thiết lập một “mái vòm ba màu đỏ trắng xanh mạnh mẽ” trên không phận eo biển Hormuz. Biện pháp này nhằm giám sát an toàn các tàu thương mại “hòa bình” 24/7, nhưng không áp dụng với tàu Iran.

Ông Hegseth nói rằng Mỹ không cần xâm nhập lãnh thổ hay hải phận Iran để mở lại tuyến đường này. Ông cho biết hàng trăm, thậm chí hàng ngàn tàu đang xếp hàng chờ đi qua.

Chiến dịch “Dự án Tự do” chỉ mang tính tạm thời

Bộ trưởng nhấn mạnh chiến dịch nhằm bảo vệ hàng hải này là tạm thời, không liên quan tới các hoạt động quân sự Mỹ chống Iran bắt đầu từ ngày 28/2.

“Cần làm rõ, chiến dịch này hoàn toàn tách biệt và khác với ‘Chiến dịch Cơn Thịnh nộ Sử thi’,” ông Hegseth nói.

“‘Dự án Tự do’ về cơ bản là phòng thủ, phạm vi hạn chế, thời gian ngắn, chỉ có một nhiệm vụ: bảo vệ hoạt động thương mại vô tội khỏi sự xâm lược của Iran.”

Tướng Caine cho biết trong 7 tuần qua, Iran “nhiều lần đe dọa và tấn công tàu thương mại”, “đang vũ khí hóa chuỗi cung ứng toàn cầu” và cố gắng “cầm giữ cả nền kinh tế thế giới”. Hiện có 1.550 tàu thương mại với 22.500 thủy thủ bị mắc kẹt ở Vịnh Ba Tư, không thể đi qua.

Thông điệp Mỹ gửi lực lượng còn sót lại của Iran

Ông Hegseth nhấn mạnh Mỹ hỗ trợ tàu qua eo biển Hormuz vì lý do nhân đạo, nhằm tránh thiếu hụt vật tư ảnh hưởng đến những người nghèo nhất thế giới. Ông cảnh báo Iran rằng Mỹ mong muốn “Dự án Tự do” là một hoạt động hòa bình, và nếu Iran phá hoại, sẽ phải chịu đòn đáp trả nghiêm trọng.

“Gửi lực lượng còn sót lại của Iran: Nếu tấn công quân đội Mỹ hoặc các tàu thương mại vô tội, các người sẽ đối mặt với hỏa lực áp đảo và hủy diệt của Mỹ,” ông Hegseth nói.

“Chúng tôi muốn đây là hoạt động hòa bình, nhưng đã sẵn sàng hành động bất cứ lúc nào, bảo vệ lực lượng, tàu, máy bay và nhiệm vụ này mà không do dự.”

Ông mô tả nỗ lực phong tỏa eo biển Hormuz của Iran là “tống tiền quốc tế” và cho rằng “không thể chấp nhận được”. Bộ trưởng cũng nhắc lại 2 tàu thương mại Mỹ đã an toàn đi qua eo biển. Ông hy vọng các nước khác “dũng cảm đứng ra” hỗ trợ Mỹ mở lại tuyến đường này.

Hiện thỏa thuận ngừng bắn Mỹ-Iran vẫn có hiệu lực

Trong quá trình thực hiện “Dự án Tự do” và lần đầu dẫn 2 tàu thương mại qua eo biển Hormuz, Mỹ và Iran đã xảy ra xung đột nhỏ. Nhưng ông Hegseth nhấn mạnh do chiến dịch này tách biệt khỏi “Chiến dịch Cơn Thịnh nộ Sử thi,” nên “thỏa thuận ngừng bắn với Iran vẫn chưa kết thúc”.

“Chúng tôi dự đoán sẽ có vài trục trặc ban đầu, và thực tế đã đúng như vậy. Chúng tôi đã nói sẽ phòng thủ và phòng thủ mạnh mẽ, và chúng tôi đã làm được,” ông nói.

Tuy nhiên, ông cũng cảnh báo Iran nên thận trọng:

“Việc tình hình có leo thang và vi phạm thỏa thuận ngừng bắn hay không sẽ do Tổng thống (Trump) quyết định. Nhưng chúng tôi chắc chắn sẽ thúc giục Iran hành xử thận trọng để không vượt qua giới hạn đó.”

“Hiện tại, thỏa thuận ngừng bắn vẫn có hiệu lực,” ông nói, đồng thời nhấn mạnh “chúng tôi sẽ theo dõi rất sát sao tình hình”.

Mỹ đã sẵn sàng 3 phương án nếu Iran không tuân thủ

Ông Hegseth cho biết Tổng thống Trump vẫn có thể tái khởi động chiến dịch quy mô lớn nếu cần. Nếu Iran không thực hiện cam kết hoặc đạt thỏa thuận, Mỹ đã chuẩn bị sẵn sàng để hành động.

“Chúng tôi hy vọng tình hình không leo thang đến mức đó,” Bộ trưởng nói, nhưng cảnh báo Mỹ “đã bố trí ba phương án, sẵn sàng hành động bất cứ lúc nào”.

Tướng Caine bổ sung, ngoài chiến dịch “Dự án Tự do,” quân đội Mỹ “luôn sẵn sàng khôi phục chiến dịch quy mô lớn chống Iran khi nhận lệnh”.

“Không đối thủ nào nên nhầm lẫn sự kiềm chế hiện nay của chúng tôi với việc thiếu quyết tâm,” ông nhấn mạnh.