Ông Lindsey Graham qua đời: Nam Carolina sẽ chọn người thay thế như thế nào?

Thượng nghị sĩ liên bang thuộc Đảng Cộng hòa Lindsey Graham đột ngột qua đời vào tối thứ Bảy (11/7), khiến nội bộ Đảng Cộng hòa tại bang Nam Carolina nhanh chóng bước vào cuộc đua nhằm chọn người có thể kế nhiệm phần còn lại của nhiệm kỳ 6 năm mà vị thượng nghị sĩ kỳ cựu này còn dang dở.

Trước khi qua đời, ông Graham đang vận động tái tranh cử. Ông đã đánh bại đối thủ trong cuộc bầu cử sơ bộ của Đảng Cộng hòa hồi tháng 6 và dự kiến sẽ đối đầu với ứng viên Đảng Dân chủ Annie Andrews trong cuộc tổng tuyển cử vào tháng 11.

Sau khi ông qua đời đột ngột, hai quy trình pháp lý độc lập sẽ được kích hoạt: một là lựa chọn người tạm thời lấp chỗ trống của ông tại Thượng viện Mỹ; hai là lựa chọn ứng viên của Đảng Cộng hòa cho cuộc bầu cử Thượng viện Mỹ tại bang Nam Carolina diễn ra vào tháng 11.

Theo Tu chính án thứ 17 của Hiến pháp Mỹ, khi có ghế trống tại Thượng viện, thống đốc bang liên quan có quyền bổ nhiệm tạm thời một thượng nghị sĩ để lấp chỗ trống. Luật của bang Nam Carolina cũng cho phép thực hiện việc này cho đến khi một người kế nhiệm chính thức được bầu.

Thống đốc Nam Carolina thuộc Đảng Cộng hòa Henry McMaster sẽ chỉ định một người tạm thời thay thế ông Graham để đại diện cho bang tại Thượng viện Mỹ.

Mặc dù luật của bang không quy định thống đốc phải hành động trong thời hạn bao lâu, nhưng trên thực tế, các thống đốc thường nhanh chóng chỉ định người thay thế.

Tuy nhiên, điều thu hút nhiều sự chú ý hơn hiện nay là ai sẽ trở thành ứng viên Thượng viện của Đảng Cộng hòa tại bang Nam Carolina để tranh cử với ứng viên Đảng Dân chủ trong cuộc bầu cử giữa nhiệm kỳ vào tháng 11.

Điều 7-11-55 của Bộ luật bang Nam Carolina quy định rằng nếu ứng viên được bầu trong cuộc bầu cử sơ bộ qua đời, mất tư cách hoặc rút lui vì những lý do được pháp luật quy định, thì phải tổ chức một cuộc bầu cử sơ bộ đặc biệt để chọn ứng viên thay thế.

Theo luật, thời gian nộp hồ sơ ứng cử sẽ kéo dài một tuần, bắt đầu từ thứ Ba của tuần thứ hai sau khi vị trí bị bỏ trống. Cuộc bầu cử sơ bộ đặc biệt sẽ được tổ chức vào thứ Ba của tuần thứ hai sau khi thời hạn nộp hồ sơ kết thúc. Nếu không có ứng viên nào giành được quá bán số phiếu trong cuộc bầu cử này, một vòng bầu cử thứ hai sẽ được tổ chức sau đó hai tuần.

Luật cũng quy định ứng viên thay thế phải được xác nhận tư cách ít nhất 2 tuần trước ngày tổng tuyển cử để tên của người đó được in trên lá phiếu vào tháng 11. Nếu việc xác nhận diễn ra muộn hơn, tức là còn chưa đầy 2 tuần trước ngày bầu cử, thì ghế Thượng viện này sẽ được quyết định thông qua một cuộc bầu cử đặc biệt được tổ chức sau cuộc tổng tuyển cử.

Theo quy định trên, thời gian nộp hồ sơ ứng cử sẽ bắt đầu từ ngày 21/7 và kéo dài trong một tuần. Cuộc bầu cử sơ bộ đặc biệt sẽ diễn ra vào ngày 11/8; nếu không có ứng viên nào giành được trên 50% số phiếu, vòng hai sẽ được tổ chức vào ngày 25/8.

Người giành chiến thắng cuối cùng sẽ đối đầu với ứng viên Đảng Dân chủ Annie Andrews trong cuộc tổng tuyển cử tháng 11 để tranh chiếc ghế thượng nghị sĩ liên bang với nhiệm kỳ sáu năm, bắt đầu từ tháng 1 năm sau.

Do Nam Carolina là bang có xu hướng ủng hộ Đảng Cộng hòa rất mạnh, nên người chiến thắng trong cuộc bầu cử sơ bộ đặc biệt nhiều khả năng cũng sẽ là người chiến thắng trong cuộc tổng tuyển cử tháng 11.

Văn phòng Giám định Y khoa Đặc khu Columbia (Washington, D.C.) hôm Chủ nhật đã công bố kết quả điều tra sơ bộ về nguyên nhân cái chết của ông Graham. Theo thông báo của cơ quan này, kết quả khám nghiệm ban đầu cho thấy ông tử vong do bóc tách động mạch chủ (aortic dissection), biến chứng gây ra bởi bệnh tim mạch do xơ vữa động mạch (arteriosclerotic cardiovascular disease).