Quyền Bộ trưởng Tư pháp Mỹ chính thức hủy bỏ quỹ chống vũ khí hóa

Tối 2/8, theo giờ miền Đông Mỹ, quyền Bộ trưởng Tư pháp Todd Blanche ký chính thức một lệnh hủy bỏ quỹ “chống vũ khí hóa” (Anti‑Weaponization Fund) trị giá khoảng 1,8 tỷ USD. Ông Blanche công bố bản lệnh trên mạng xã hội, nêu rõ quỹ này “đã bị hủy bỏ, không còn bất kỳ hiệu lực hay ảnh hưởng nào nữa”.

Quyết định của ông Blanche được đưa ra sau nhiều vòng trao đổi giữa ông và một số thượng nghị sĩ Cộng hòa. Trên nền tảng X, ông Blanche viết rằng “trong vài tuần qua, tôi và đội ngũ của mình đã gặp các thành viên ủy ban và thượng nghị sĩ, trao đổi về những quan ngại và vấn đề còn bỏ ngỏ của các bên”.

“Chúng tôi đã tiến hành những cuộc tham vấn chân thành, và vì vậy ban hành lệnh dưới đây cũng như cập nhật thông tin liên quan đến thỏa thuận dàn xếp đạt được với Sở Thuế vụ Mỹ (IRS) hồi tháng 5,” ông nói khi đề cập tới quỹ do Bộ Tư pháp (DOJ) thành lập.

Lệnh được ban hành đúng thời điểm Ủy ban Tư pháp Thượng viện dự kiến họp điều hành ngày 4/8 để xem xét đề cử ông Blanche làm Bộ trưởng Tư pháp chính thức. Ủy ban vốn định bỏ phiếu hôm 29/7, nhưng cuộc bỏ phiếu bị hoãn sau khi Thượng nghị sĩ John Cornyn (Texas) và Thom Tillis (North Carolina) bày tỏ lo ngại về cách DOJ xử lý quỹ này, yêu cầu phải có văn bản xác nhận quỹ đã được chấm dứt hoàn toàn, nếu không sẽ cân nhắc bỏ phiếu chống.

Quỹ “chống vũ khí hóa” được lập ngày 18/5 năm nay như một phần trong thỏa thuận dàn xếp giữa ông Trump và gia đình ông với IRS liên quan tới vụ kiện về rò rỉ thông tin thuế. Theo giải thích khi đó, quỹ nhằm cung cấp một kênh khiếu nại và bồi thường mang tính hệ thống cho những người cho rằng mình bị chính phủ “vũ khí hóa” hay chịu các hành động pháp lý không thích đáng.

Ông Blanche trước đây nhiều lần nói tại các phiên điều trần ở Quốc hội và trong văn bản trả lời rằng quỹ này sẽ không được triển khai, và DOJ đã thông báo tương tự với các tòa án liên quan. Lệnh chính thức lần này củng cố thêm lập trường đó.

Tài liệu DOJ công bố cùng lúc cũng làm rõ các điều khoản liên quan đến việc xem xét thuế trong thỏa thuận dàn xếp, nêu rằng những sắp xếp này chỉ áp dụng với các vấn đề đã tồn tại tại thời điểm ký thỏa thuận.

Ông Blanche nhấn mạnh trong tuyên bố rằng đội ngũ của ông đã trao đổi đầy đủ với các thành viên ủy ban và thượng nghị sĩ, giải đáp các câu hỏi, và dựa trên những cuộc thảo luận đó mới ban hành lệnh nói trên.

Tổng thống Trump trước đây từng công khai nói những người liên quan đã bị đối xử bất công trong các cuộc điều tra vừa qua và bày tỏ mong muốn thấy có hình thức bồi thường hợp lý.

Ủy ban Tư pháp Thượng viện ban đầu dự định bỏ phiếu về đề cử ông Blanche trong tuần này; việc ban hành lệnh hủy quỹ có thể giúp tháo gỡ phần lớn bất đồng quanh vấn đề này. Tính đến thời điểm bài báo được viết, văn phòng Thượng nghị sĩ Cornyn đã xác nhận DOJ hủy quỹ, trong khi các thượng nghị sĩ khác chưa đưa ra phát biểu thêm. Diễn biến tiếp theo của quá trình phê chuẩn và các thủ tục pháp lý liên quan vẫn cần tiếp tục theo dõi.