Kế hoạch tái thiết Gaza của Mỹ: 180 cao ốc trong bản thiết kế mới

Hôm thứ Năm (22/1), tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới (World Economic Forum) ở Davos, Mỹ đã công bố kế hoạch tái thiết đầy tham vọng mang tên “Gaza Mới”, phác họa viễn cảnh biến vùng lãnh thổ Palestine bị chiến tranh tàn phá thành một khu nghỉ dưỡng ven biển hiện đại.

Con rể của ông Trump giới thiệu tầm nhìn tái thiết

Theo BBC News, ông Jared Kushner – con rể của Tổng thống Mỹ Donald Trump – đã giới thiệu kế hoạch tái thiết này tại lễ ký kết điều lệ của Hội đồng Hòa bình (Board of Peace). Ông Kushner được cho là đã đóng vai trò then chốt trong việc thúc đẩy thỏa thuận ngừng bắn giữa Israel và Hamas đạt được vào tháng 10 năm ngoái.

Theo các hình ảnh mô phỏng được trình chiếu tại hiện trường, dọc theo bờ biển Địa Trung Hải sẽ được xây dựng tới 180 tòa nhà chọc trời, hình thành một khu du lịch ven biển, trong đó nhiều công trình có thể được quy hoạch làm khách sạn. Tại khu vực Rafah, một khu dân cư quy mô lớn sẽ được phát triển, đồng thời xây dựng các khu nhà ở, nông nghiệp và công nghiệp mới nhằm phục vụ khoảng 2,1 triệu dân.

Ông Kushner nói: “Những thành phố có thể chứa từ hai đến ba triệu người như thế này đã và đang được xây dựng ở Trung Đông, và họ có thể hoàn thành chỉ trong ba năm. Nếu chúng ta thực sự muốn làm điều đó, thì hoàn toàn có thể hoàn thành trong vòng ba năm”.

Phát biểu tại lễ ký kết của Hội đồng Hòa bình, ông Trump cho biết: “Chúng ta sẽ đạt được thành công lớn ở Gaza. Nơi đây sẽ trở thành một cảnh quan tuyệt đẹp. Về bản chất, tôi là một nhà phát triển bất động sản… hãy nhìn vào khu đất ven biển này, hãy nhìn vào mảnh đất tuyệt vời này, nó sẽ có ý nghĩa như thế nào đối với rất nhiều người”.

Kế hoạch tái thiết theo từng giai đoạn

Theo Quy hoạch Tổng thể do ông Kushner công bố, kế hoạch tái thiết sẽ được triển khai theo bốn giai đoạn, bắt đầu từ Rafah rồi dần dần mở rộng về phía bắc tới thành phố Gaza. Theo kế hoạch, một cảng biển và sân bay mới sẽ được xây dựng gần biên giới Ai Cập, đồng thời thiết lập một “điểm trung chuyển ba bên” tại khu vực giao nhau giữa biên giới Ai Cập và Israel.

Ông Kushner cũng đặc biệt nhấn mạnh hai dự án phát triển đô thị là “Rafah Mới” và “Gaza Mới”. Trong đó, “Rafah Mới” sẽ bao gồm hơn 100.000 căn hộ, trên 200 trường học và hơn 75 cơ sở y tế. Ông cho biết mục tiêu là hoàn thành trong vòng hai đến ba năm, và công tác dọn dẹp đống đổ nát hiện đã bắt đầu.

Trong khi đó, “Gaza Mới” được định hướng trở thành một trung tâm công nghiệp với mục tiêu đạt tỷ lệ việc làm đầy đủ 100%. Theo các hình ảnh mô phỏng được trình chiếu, đô thị tương lai này có nhiều nét tương đồng với Doha và Dubai, với các khu nhà ở và văn phòng ven mặt nước lấp lánh, hàng chục tòa nhà cao tầng có ban công, nhìn ra những đại lộ rợp bóng cây xanh.

Nguồn vốn và điều kiện an ninh

Ông Kushner cho biết chính phủ Mỹ sẽ là bên cung cấp nguồn tài chính ban đầu, với các thông báo sơ bộ dự kiến được công bố tại một hội nghị tổ chức ở Washington trong vài tuần tới. Ông cũng kêu gọi khu vực tư nhân tham gia đầu tư và cam kết sẽ mang lại “những cơ hội đầu tư đáng kinh ngạc”.

Ông nhấn mạnh rằng việc giải giáp Hamas là điều kiện then chốt để tái thiết Gaza: “Không có an ninh thì sẽ không có đầu tư. Nếu Hamas không giải giáp, đó sẽ là yếu tố cản trở người dân Gaza thực hiện các nguyện vọng của mình”.

Theo ông Kushner, chính quyền kỹ trị mới quản lý vùng lãnh thổ này — mang tên Hội đồng Quản lý Quốc gia Gaza (NCAG) — sẽ phối hợp với Hamas trong tiến trình giải giáp.

Về phần mình, ông Trump cảnh báo Hamas: “Họ phải giao nộp vũ khí. Nếu họ không làm vậy, đó sẽ là dấu chấm hết cho họ”.

Các bên phản ứng trái chiều

Tổng thống Israel Isaac Herzog phát biểu tại Davos đã ca ngợi “những nỗ lực và vai trò lãnh đạo của Tổng thống Trump”, song đồng thời cảnh báo rằng: “Phép thử thực sự là việc Hamas rời khỏi Gaza”.

Trong khi đó, Chủ tịch Chính quyền Palestine (PA) Mahmoud Abbas kêu gọi thực thi đầy đủ kế hoạch hòa bình, bao gồm việc quân đội Israel rút khỏi Gaza và Chính quyền Palestine giữ vai trò trung tâm trong công tác quản lý Gaza.

Cùng ngày, Chủ tịch Ủy ban Quốc gia Quản lý Gaza Ali Shaath tuyên bố cửa khẩu Rafah giáp Ai Cập sẽ được mở hai chiều vào tuần tới, đánh dấu việc vùng lãnh thổ này “không còn bị đóng kín với tương lai và thế giới”.