Ô nhiễm rác thải, Lâm Đồng nói sẽ thực hiện dự án xử lý rác công nghệ cao

Gần nửa năm qua, hai nhà máy xử lý rác duy nhất trong tỉnh Lâm Đồng ngừng hoạt động do thiếu kinh phí vận hành, trả lương cho công nhân. Rác thải trở thành vấn đề nóng bị nhiều đại biểu chất vấn UBND tỉnh. 

Tại phiên chất vấn và trả lời chất vấn của Kỳ họp thứ 21 HĐND tỉnh khoá X, ngày 10/12, trong lĩnh vực tài nguyên và môi trường, vấn đề xử lý rác thải của tỉnh Lâm Đồng được nêu ra.

Đại biểu HĐND đề nghị Sở Tài nguyên và Môi trường cho biết giải pháp về xử lý rác thải tại 2 nhà máy xử lý rác thải tại hiện nay, ở TP. Đà Lạt và TP. Bảo Lộc. Hai nhà máy xử lý rác ở xã Xuân Trường (TP. Đà Lạt) của Công ty TNHH môi trường Năng Lượng Xanh và xã Đạ Lào (TP Bảo Lộc) của Công ty CP Môi trường xanh Friendly nhiều lần lâm vào tình trạng ngưng tiếp nhận rác, gây mùi hôi, ô nhiễm môi trường, nợ lương công nhân…

Trả lời chất vấn, quyền Giám đốc Sở Tài Nguyên và Môi trường Nguyễn Văn Trãi cho hay tỉnh Lâm Đồng có 3 nhà máy xử lý rác ở xã Xuân Trường (TP. Đà Lạt), xã Đại Lào (TP. Bảo Lộc) và ở huyện Đức Trọng (chưa triển khai), cùng theo phương thức hình thức đốt rác còn lại rác chủ yếu được chôn lấp.

Ông Trãi thừa nhận quá trình hoạt động, tại nhà máy xử lý rác ở xã Đại Lào và xã Xuân Trường còn xảy ra nhiều vướng mắc. Tuy nhiên, ông Trãi cho rằng đây là những khó khăn xảy ra không chỉ riêng ở Lâm Đồng, nhất là với xử lý rác thải đô thị. Phía sở đã nhiều lần kiểm tra, nhắc nhở.

Về giải pháp, ông Trãi cho rằng cần triển khai việc người dân phân loại rác tại nguồn; nâng thêm kinh phí mua thêm phương tiện cho việc thu gom vận chuyển; giải pháp về công nghệ xử lý rác.

Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng – ông Trần Hồng Thái cho hay tỉnh có khoảng 1.000 tấn rác thải sinh hoạt/ngày nhưng chưa có quy hoạch nhà máy xử lý rác công nghệ cao. Đây là nhu cầu tất yếu và sẽ được ưu tiên số 1 trong năm 2025 để quy hoạch nhà máy xử lý rác; đưa ra các tiêu chí cụ thể và tìm nhà đầu tư.

Có 3 tiêu chí đối với dự án, thứ nhất là xử lý được tối đa, thứ hai là không chiếm nhiều diện tích, thứ ba là không gây mùi hôi và khói bụi. Theo ông Thái, với tiêu chí như vậy thì không thể chia nhỏ các nhà máy xử lý rác theo từng huyện/thành phố mà phải có những cơ sở tập trung; đồng thời quy mô 500 tấn/ngày thì mới đầu tư công nghệ cao được.

Chủ tịch tỉnh Lâm Đồng cho rằng chỉ cần khoảng 3 nhà máy xử lý rác quy mô khoảng 500 tấn/ngày với công nghệ hiện đại, quá trình đầu tư minh bạch, cam kết rõ ràng thì hoàn toàn làm được. Mốc năm 2025 được ông Thái nêu ra, hiện “chúng ta đã chậm mười mấy năm rồi”.

Theo ông Thái, đối với xử lý rác công nghệ cao thì quy trình xây dựng mất khoảng 2 năm.

Trung tuần tháng 11/2024, Sở Lao động – Thương binh và Xã hội tỉnh Lâm Đồng cho hay toàn bộ 70 công nhân Nhà máy xử lý rác TP. Bảo Lộc (Lâm Đồng) do Công ty CP Môi trường xanh Friendly làm chủ đầu tư bị nợ lương suốt 9 tháng qua. Tổng số tiền lương bị nợ của 70 người lao động (gồm cả người đã nghỉ việc và đang làm việc) là 1,886 tỷ đồng tính từ tháng 12/2023 đến hết tháng 8/2024.

Ngoài ra, cùng thời gian, Công ty không đóng bảo hiểm cho người lao động với số tiền 427 triệu đồng, trong đó 382 triệu đồng là của 63 lao động thuộc diện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Công ty CP Môi trường xanh Friendly lý giải do doanh thu từ việc xử lý rác thải của Công ty từ đầu năm 2024 đến tháng 8 là 8,2 tỷ đồng nhưng Công ty đã sử dụng hết. Công ty đang chờ khoản thanh toán của Phòng Quản lý Đô thị TP. Bảo Lộc để thanh toán tiền lương cho người lao động.

Từ tháng 7/2024, Nhà máy xử lý rác TP. Bảo Lộc nhiều lần tạm dừng hoạt động, khiến rác thải sinh hoạt bị ứ đọng trong TP. Bảo Lộc. Phía công ty giải thích do thiếu kinh phí mua nguyên vật liệu để chạy lò đốt rác và tiền trả lương công nhân.

Tương tự, nhà máy xử lý rác ở xã Xuân Trường (TP. Đà Lạt) của Công ty TNHH môi trường Năng Lượng Xanh cũng ngưng tiếp nhận rác thải từ ngày 6/6. Đại diện nhà máy cho biết việc tạm ngừng hoạt động do UBND TP. Đà Lạt không thanh toán chi phí xử lý rác hơn 2 tháng qua, doanh nghiệp thiếu kinh phí cho việc vận hành, chi trả lương cho công nhân, khấu hao máy móc, nhiên liệu thiết bị…

Hồi tháng 11/2019, tại buổi tiếp xúc với cử tri của tổ Đại biểu HĐND tỉnh Lâm Đồng khóa IX và HĐND TP Bảo Lộc khóa V, cử tri xã Lộc Nga và Phường 1 (TP. Bảo Lộc) đã kiến nghị về vấn nạn rác thải sinh hoạt liên tục bị ứ đọng tại TP. Bảo Lộc, gây ô nhiễm môi trường, mất mỹ quan đô thị ảnh hưởng nghiêm trọng đến cuộc sống cộng đồng.