Quốc hội xem xét bỏ cơ quan điều tra VKSND Tối cao

Theo dự thảo luật, thẩm quyền của cơ quan điều tra VKSND Tối cao sẽ được chuyển cho các cơ quan điều tra trong Công an nhân dân và Quân đội nhân dân. (Ảnh: AI)

Theo dự thảo luật, thẩm quyền của cơ quan điều tra VKSND Tối cao sẽ được chuyển cho các cơ quan điều tra trong Công an nhân dân và Quân đội nhân dân.

Đề xuất bỏ cơ quan điều tra VKSND Tối cao

Sáng 20/8, thừa ủy quyền Thủ tướng, Bộ trưởng Công an Lương Tam Quang trình Quốc hội dự án Luật Tổ chức cơ quan điều tra hình sự (sửa đổi).

Theo Chính phủ, việc sửa đổi nhằm kiện toàn hệ thống cơ quan điều tra, hoàn thiện quy định về nhiệm vụ, quyền hạn, thẩm quyền điều tra và tháo gỡ những vướng mắc phát sinh trong thực tế.

Một trong những nội dung đáng chú ý là không tiếp tục tổ chức cơ quan điều tra của VKSND Tối cao.

Theo phương án được đề xuất, thẩm quyền điều tra của cơ quan này sẽ được chuyển cho cơ quan điều tra trong Công an nhân dân và Quân đội nhân dân.

Theo quy định hiện hành, cơ quan điều tra VKSND Tối cao có thẩm quyền điều tra các tội phạm xâm phạm hoạt động tư pháp, tội phạm về tham nhũng, chức vụ xảy ra trong hoạt động tư pháp.

Từ đầu năm 2018 đến hết tháng 3/2026, cơ quan này đã điều tra, xử lý 390 vụ với 700 bị can, chiếm 0,04% tổng số vụ án do các cơ quan điều tra thụ lý.

Bỏ Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp huyện

Dự thảo luật cũng đề xuất bỏ Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp huyện, phù hợp với mô hình tổ chức mới của Công an nhân dân.

Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp tỉnh được đề xuất điều chỉnh thẩm quyền theo hướng có thể điều tra các vụ án hình sự thuộc các chương XIV đến XXIV của Bộ luật Hình sự khi những tội phạm này thuộc thẩm quyền xét xử của TAND.

Dự thảo đồng thời bổ sung quy định về việc phân công, điều chuyển thẩm quyền điều tra giữa các cơ quan điều tra trong hệ thống Công an nhân dân và Quân đội nhân dân.

Bộ trưởng Công an và Bộ trưởng Quốc phòng được đề xuất quyết định việc phân công, điều chuyển thẩm quyền trong phạm vi quản lý.

Ủy ban thẩm tra tán thành

Trình bày báo cáo thẩm tra, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp Phan Chí Hiếu cho biết cơ quan thẩm tra tán thành việc bỏ Cơ quan Cảnh sát điều tra Công an cấp huyện và không tiếp tục tổ chức cơ quan điều tra VKSND Tối cao.

Ủy ban cũng đồng tình với việc chuyển thẩm quyền của cơ quan điều tra VKSND Tối cao cho cơ quan điều tra trong Công an nhân dân và Quân đội nhân dân.

Tuy nhiên, cơ quan thẩm tra đề nghị nghiên cứu các giải pháp để xử lý những khó khăn có thể phát sinh khi thực hiện thay đổi này trên thực tế.

Đề nghị quy định tổ chức bộ máy ngay trong luật

Đối với đề xuất giao Bộ trưởng Công an và Bộ trưởng Quốc phòng quy định chi tiết về tổ chức, bộ máy cơ quan điều tra thuộc lực lượng công an và quân đội, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp đề nghị quy định cụ thể ngay trong luật.

Theo cơ quan thẩm tra, cách này nhằm bảo đảm phù hợp với phạm vi điều chỉnh của dự luật, Luật Tổ chức Quốc hội và đồng bộ với Luật Tổ chức VKSND, Luật Tổ chức TAND.

Ủy ban cũng cơ bản nhất trí với việc điều chỉnh tên gọi, tổ chức bộ máy của các cơ quan được giao nhiệm vụ tiến hành một số hoạt động điều tra như hải quan, kiểm lâm, kiểm ngư để phù hợp với mô hình tổ chức mới.

Tuy nhiên, đề xuất bỏ thẩm quyền điều tra toàn bộ vụ án hình sự trong thời hạn 1 tháng của các cơ quan này cần tiếp tục được lấy ý kiến các bộ, ngành liên quan, bảo đảm phù hợp thực tiễn và thống nhất với dự thảo Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi).