ĐCSTQ họp Hội nghị Trung ương 5, giới quan sát ước tính tới 45 người bị thanh trừng

Đảng Cộng sản Trung Quốc hôm thứ Hai (26/10) khai mạc Hội nghị Trung ương 5 tại Bắc Kinh. Giới quan sát dự đoán số Ủy viên Trung ương vắng mặt hoặc bị thay thế có thể lập kỷ lục.

Hội nghị Trung ương 5 khóa 20 họp kín trong 4 ngày. Do hàng loạt Ủy viên Trung ương đã “ngã ngựa” hoặc lâu không xuất hiện công khai, giới quan sát nhận định hội nghị lần này sẽ tập trung xử lý các vấn đề nhân sự cấp cao. Số Ủy viên dự khuyết được đôn lên thay vào ghế trống cũng có thể cao kỷ lục.

Thống kê chưa đầy đủ mà tờ Minh Báo của Hồng Kông đăng cùng ngày cho thấy, trong một năm qua, 22 Ủy viên Trung ương và 6 Ủy viên dự khuyết đã bị chính quyền thông báo “ngã ngựa” hoặc bãi nhiệm tư cách đại biểu Đại hội Đại biểu Nhân dân Toàn quốc (Nhân đại). Trong số này có hai cựu Ủy viên Bộ Chính trị là Trương Hựu Hiệp và Mã Hưng Thụy.

Hơn 10 Ủy viên Trung ương khác trong quân đội và khối đảng, chính quyền cũng đã “mất tích” từ lâu. Tờ báo ước tính khoảng 45 người sẽ bị “đẩy ra khỏi” Ban Chấp hành Trung ương tại Hội nghị Trung ương 5.

Hồi tháng 8, Minh Báo từng đăng phân tích của kênh YouTube “Trung Quy Trung Củ”, theo đó trường hợp của những Ủy viên Trung ương “mất tích” cũng sẽ được kết luận tại hội nghị lần này. Bài báo nhắc lại, tại Hội nghị Trung ương 4 năm ngoái, nhiều tướng lĩnh cấp cao đã vắng mặt. Khi đó, cuộc thanh trừng còn giằng co, các ông Trương Hựu Hiệp và Lưu Chấn Lập vẫn tại vị, nên việc xử lý còn nhiều e ngại. “Bây giờ không còn những e ngại đó nữa, không cần phải dây dưa”, Minh Báo viết.

Bài báo tháng 8 ước tính có tới khoảng 30 người sẽ bị đẩy ra khỏi Ban Chấp hành Trung ương tại Hội nghị Trung ương 5, con số có thể xem là chưa từng có.

Một phân tích hồi tháng 7, do các học giả thực hiện theo đặt hàng của Hội đồng Các vấn đề Đại Lục (MAC) Đài Loan, đưa ra con số khác. Theo phân tích này, trong năm qua có khoảng 19 Ủy viên Trung ương đã ngã ngựa hoặc bị bãi nhiệm tư cách đại biểu Nhân đại. Nếu tính cả những người rời chức bất thường và những người lâu không xuất hiện công khai, Hội nghị Trung ương 5 có thể xử lý gần 30 người.

Trong một bài phân tích Epoch Times đăng hồi tháng 8, chuyên gia về vấn đề Trung Quốc Lý Lâm Nhất không loại trừ khả năng một số người “mất tích” sẽ bị chính thức loại khỏi Ban Chấp hành Trung ương tại hội nghị lần này. Ông lập luận rằng số người được công bố chính thức là đang bị điều tra đã lên tới 22, còn số người “mất tích” là 23. Vì vậy, số người bị khai trừ khỏi đảng tại Hội nghị Trung ương 5 có thể tới khoảng 40.

Hiệp hội châu Á (Asia Society), một viện nghiên cứu chính sách của Mỹ, mới đây công bố báo cáo, dự kiến 291 người sẽ dự Hội nghị Trung ương 5. Tỷ lệ tham dự khi đó là 77,4%, có thể lại xuống mức thấp kỷ lục.

Kể từ Hội nghị Trung ương 4 năm ngoái, Ban Chấp hành Trung ương đã có 8 ghế trống. Nếu cả 15 Ủy viên Trung ương đang bị điều tra đều bị khai trừ trước hoặc trong hội nghị, sẽ có tới 23 Ủy viên dự khuyết được đôn lên. “Đây sẽ là kỷ lục của một kỳ hội nghị toàn thể trong thời hậu Mao Trạch Đông”, báo cáo viết.

Nhóm tác giả lưu ý cần theo dõi xem có Ủy viên dự khuyết đủ điều kiện nào bị “bỏ qua” hay không, vì “điều này có thể báo hiệu rắc rối chính trị”.

Nhà bình luận độc lập Đỗ Chính hôm thứ Tư (21/10) viết trên tờ Thượng Báo rằng danh sách chờ xử lý hiện có 32 người, nhưng chưa chắc tất cả sẽ bị tuyên bố khai trừ tại Hội nghị Trung ương 5. Trong 25 người “mất tích” khác, một số có thể nằm trong danh sách bị xử lý lần này. Ông nhận định cuộc đại thanh trừng của ông Tập Cận Bình đang đi theo hướng “tự hủy diệt”, chưa làm đảng sụp đổ thì chưa dừng tay.

Một số Ủy viên Trung ương vừa ngã ngựa không kịp bị xử lý tại hội nghị lần này, nhưng cũng không thể dự họp. Chẳng hạn, ông Diệp Kiến Xuân, Ủy viên Trung ương, cựu Tỉnh trưởng Giang Tây, ngã ngựa hồi cuối tháng 8.

Nhiều Ủy viên dự khuyết cũng ở tình cảnh tương tự, gồm cựu Thị trưởng Thâm Quyến Đàm Vĩ Trung, Phó Thị trưởng Thường trực Bắc Kinh Hạ Lâm Mậu và cựu Bí thư Đảng đoàn Tổng Công hội Toàn quốc Từ Lưu Bình.

Ông Lý Lâm Nhất nói với Epoch Times rằng có hai Ủy viên dự khuyết thuộc khối công nghiệp quốc phòng lần lượt bị cách chức trong năm 2023 và 2024, sau đó không rõ tung tích. Đó là ông Viên Khiết, cựu Chủ tịch Tập đoàn Khoa học và Công nghiệp Hàng không Vũ trụ Trung Quốc, và ông Ôn Cương, cựu Chủ tịch Tập đoàn Đóng tàu Trung Quốc.

Cả hai đều chưa bị khai trừ tại Hội nghị Trung ương 3 và Hội nghị Trung ương 4. Theo ông Lý, điều này cho thấy vẫn chưa thể biết rốt cuộc bao nhiêu người “mất tích” sẽ bị nêu tên và xử lý công khai. Những người không bị khai trừ khỏi đảng có thể đã bị cái gọi là “xử lý nội bộ”.