Bà Katie Zacharia tham dự buổi công chiếu bộ phim 'David' tại rạp AMC DINE-IN Thoroughbred 20 ở Nashville, thuộc thành phố Franklin, Tennessee, vào ngày 14/12/2025. (Ảnh: Terry Wyatt/ Getty Images)
Tổng thống Mỹ Donald Trump tuần trước bổ nhiệm bà Katie Zacharia, cố vấn truyền thông của một nền tảng mạng xã hội, làm thư ký báo chí Nhà Trắng, thay bà Karoline Leavitt, người nghỉ việc hồi tháng 8.
Sau khi bà Leavitt tuyên bố rời đi, dư luận từng đồn đoán rất nhiều về người sẽ thay bà làm thư ký báo chí Nhà Trắng. Khi đó, bà Zacharia không phải ứng viên sáng giá được nhiều người dự đoán.
Vậy vì sao ông Trump lại chọn bà, chứ không phải người khác?
Tôi cho rằng điều đáng chú ý nhất khi ông Trump bổ nhiệm bà Zacharia không nằm ở chỗ bà từng làm việc tại Bắc Kinh và nói được tiếng Trung, mà ở chỗ bà hội tụ cùng lúc 3 phẩm chất ông Trump rất coi trọng: trung thành về chính trị, có năng lực truyền thông và đồng thuận với đường lối chính trị của ông.
Nhất là khi cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11/2026 của Mỹ đang đến gần, quyết định nhân sự này không chỉ là một lần điều chỉnh trong đội ngũ báo chí Nhà Trắng. Quyết định ấy còn phản ánh cách chính quyền ông Trump nhìn nhận truyền thông chính trị, dư luận trên báo chí và cuộc cạnh tranh bầu cử.
Thứ nhất, bà Zacharia trung thành về chính trị. Đây là yếu tố quan trọng nhất.
Khi công bố quyết định bổ nhiệm, ông Trump đặc biệt khen bà Zacharia là người ủng hộ ông trung thành, xuất sắc trong nhiều năm, và nhấn mạnh bà tán thành phong trào MAGA. Các bài đưa tin của AP và Reuters cũng đều làm nổi bật điểm này.
Điều đó cho thấy khi chọn thư ký báo chí Nhà Trắng, ông Trump không chỉ xét kỹ năng họp báo của một người. Ông coi trọng hơn việc người đó có sẵn sàng chủ động, kiên quyết bảo vệ đường lối điều hành của ông hay không.
Với ông Trump, thư ký báo chí Nhà Trắng không thể chỉ là người thuật lại chính sách của chính phủ, mà còn phải bảo vệ được lập trường của Tổng thống khi đối đáp trước dư luận.
Thứ hai, bà Zacharia am hiểu truyền thông và có thể trực tiếp tham gia cuộc chiến dư luận.
Bà từng làm bình luận viên chính trị và pháp lý cho Fox News, Newsmax và một số kênh truyền thông khác. Bà cũng từng làm người phát ngôn của Bộ An ninh Nội địa trong thời gian ngắn, rồi làm cố vấn truyền thông cấp cao tại Trump Media & Technology Group, công ty của ông Trump.
Như vậy, bà vừa hiểu cử tri bảo thủ quan tâm điều gì, vừa có kinh nghiệm giải thích chính sách và trả lời các vấn đề gây tranh cãi trước ống kính truyền hình.
Mỗi ngày, thư ký báo chí Nhà Trắng không chỉ trả lời câu hỏi về tin tức. Người giữ vị trí này còn phải đối mặt với những câu hỏi dồn dập của phóng viên về kinh tế, nhập cư, ngoại giao và các vụ việc gây tranh cãi của chính phủ. Am hiểu cách truyền thông vận hành sẽ giúp bà nhanh chóng bắt nhịp với công việc.
Thứ ba, bà Zacharia không phải người ngoài mới gia nhập, mà là người nhà trong phe chính trị của ông Trump.
Bà từng tham gia các chiến dịch tranh cử tổng thống của ông Trump, nhất là tại các bang chiến địa then chốt. Thời chính quyền Tổng thống George W. Bush, bà cũng từng thực tập tại Nhà Trắng.
Bà vừa có kinh nghiệm trong giới chính trị Đảng Cộng hòa, vừa gắn bó trực tiếp với hệ thống truyền thông của ông Trump. Chính quyền hiện nay phụ thuộc nhiều vào phong cách riêng của Tổng thống, vào mạng xã hội và lối truyền thông trực tiếp. Với một chính quyền như vậy, người am hiểu ngôn ngữ chính trị của Tổng thống, nguyện vọng của những người ủng hộ và cách tính toán trong tranh cử sẽ có lợi thế thực tế.
Tôi cho rằng đây mới là bối cảnh chính trị quan trọng nhất để hiểu lần bổ nhiệm này.
Cuộc bầu cử giữa kỳ tháng 11/2026 sẽ là phép thử xem Đảng Cộng hòa có tiếp tục kiểm soát Quốc hội hay không. Kinh tế, chi phí sinh hoạt, chính sách nhập cư và cuộc chiến Iran đều có thể tác động đến lựa chọn của cử tri. Khi đưa tin, Reuters cũng đặt quyết định bổ nhiệm trong bối cảnh bầu cử giữa kỳ đang đến gần và tỷ lệ ủng hộ ông Trump chịu sức ép.
Trong hoàn cảnh đó, thư ký báo chí Nhà Trắng không còn chỉ thông báo tin tức theo thường lệ, mà gánh nhiệm vụ truyền thông chính trị trực tiếp hơn.
Một mặt, Nhà Trắng cần giải thích với cử tri về thành quả chính sách của chính quyền để tranh thủ sự ủng hộ của công chúng. Mặt khác, khi chính quyền vướng tranh cãi, thư ký báo chí phải nhanh chóng đáp lại chỉ trích, không để những luồng ý kiến bất lợi chiếm thế chủ đạo trong dư luận.
Lợi thế của bà Zacharia nằm đúng ở chỗ bà có cùng lúc kinh nghiệm trên truyền thông bảo thủ, kinh nghiệm truyền thông trong chính phủ và lý lịch chính trị trong phe ông Trump.
Tuy nhiên, điều đó không có nghĩa bà chắc chắn sẽ xoay chuyển được cục diện bầu cử. Thư ký báo chí có thể tác động đến cách cử tri hiểu về chính quyền, nhưng không thể chỉ dựa vào kỹ năng truyền thông mà xóa được những khó khăn cử tri gặp phải trong đời sống thực tế. Nếu kinh tế, giá cả hay các chính sách khác không đạt kết quả tốt, thì những cuộc họp báo dù mạnh mẽ đến đâu cũng chưa chắc thay đổi được nhận định của cử tri.
Nếu đặt việc bổ nhiệm bà Zacharia vào cách dùng người nhất quán của ông Trump, có thể thấy một đặc điểm khá rõ. Ở những vị trí phải trực tiếp thay mặt Tổng thống lên tiếng, ông Trump đặc biệt coi trọng lòng trung thành chính trị, sự tin cậy cá nhân và năng lực truyền thông.
Điều này không có nghĩa năng lực chuyên môn không quan trọng. Chỉ là ở vị trí này, năng lực chuyên môn phải gắn với mục tiêu chính trị của Tổng thống.
Thư ký báo chí Nhà Trắng vừa là cầu nối giữa chính phủ và giới truyền thông, vừa là một phần hình ảnh chính trị của Tổng thống. Ông Trump muốn bà không chỉ trả lời được câu hỏi, mà còn chủ động truyền tải quan điểm của chính quyền và đứng ra bảo vệ chính quyền khi báo chí chất vấn.
Dĩ nhiên, cách dùng người này cũng có hai mặt.
Nếu thư ký báo chí vừa trung thành vừa có năng lực, bà có thể giúp chính quyền giải thích chính sách rõ ràng hơn và bớt sự thiếu nhất quán trong khâu truyền thông. Còn nếu quá đề cao lòng trung thành mà xem nhẹ việc kiểm chứng sự thật, khả năng phán đoán độc lập và việc trả lời thẳng vào những câu hỏi gai góc, các cuộc họp báo có thể biến thành kênh tuyên truyền chính trị một chiều.
Vì vậy, muốn đánh giá bà Zacharia có đủ năng lực hay không, không thể chỉ xem bà có phải người ủng hộ trung thành của ông Trump. Điều cần xem thêm là bà có trả lời chính xác, tôn trọng sự thật và ứng phó hiệu quả với phóng viên thuộc nhiều lập trường khác nhau, trong khi vẫn bảo vệ lập trường của Tổng thống hay không.
Điều đáng theo dõi nhất thời gian tới là cách bà chủ trì các cuộc họp báo tại Nhà Trắng, và cách bà xử lý những vấn đề gây tranh cãi như kinh tế, nhập cư, ngoại giao trước bầu cử giữa kỳ. Những điều đó sẽ nói lên nhiều hơn lý lịch của bà: lần bổ nhiệm này rốt cuộc là một bước đi truyền thông thành công, hay lại là một lựa chọn chính trị đặt lòng trung thành lên trên hết.
McKinsey dự báo khoảng 11 triệu lao động Mỹ có thể phải đổi nghề trong…
Caixin đưa tin Anh đã phong tỏa dinh thự 18,5 triệu bảng tại London và…
Số người nghèo đa chiều toàn cầu tăng lần đầu kể từ năm 2010, lên…
Ủy ban châu Âu có thể đưa ra thêm biện pháp phòng vệ thương mại…
Thủ tướng Anh Andy Burnham tuyên bố vụ nghi âm mưu tấn công căn cứ…
Ông Farage gọi Ukraine là “một trong những nước tham nhũng nhất thế giới”, nói…
