Người già về hưu tại Trung Quốc Đại Lục ngồi xe lăn. (Ảnh: imtmphoto/ Shutterstock)
Gần đây, Đảng Cộng sản Trung Quốc (ĐCSTQ) công bố “kế hoạch 5 năm” tiếp theo, coi người “không tham gia bảo hiểm xã hội” là vấn đề phải giải quyết bằng cách “tìm cho ra người, vận động tham gia bảo hiểm”, còn nhấn mạnh phải dùng “dữ liệu lớn”.
ĐCSTQ lạm dụng công nghệ nhiều năm nay, luôn giám sát người dân về mọi mặt, nên việc “dùng dữ liệu tìm người” chẳng có gì lạ. Với chế độ đăng ký tên thật và nhận diện khuôn mặt, người Trung Quốc từ lâu đã chẳng có gì gọi là riêng tư.
Huống chi hồ sơ bảo hiểm xã hội vốn nằm trong tay chính quyền. Ai đã đóng, ai chưa đóng, đóng mấy năm, ngừng mấy năm, chỉ cần tra là biết, rõ như ban ngày. Nay cố ý nhấn mạnh “tìm cho ra người” chẳng qua là để tìm cớ cho bước “vận động” tiếp theo.
Dựa vào việc dọa dẫm, gây sức ép thì có đạt được mục tiêu “tỷ lệ tham gia bảo hiểm hưu trí cơ bản ổn định trên 95%” không? Câu trả lời không nằm ở chỗ lời đe dọa của ĐCSTQ có làm người ta sợ hay không, mà ở chỗ những người chưa tham gia bảo hiểm có bỏ ra được tiền thật hay không.
ĐCSTQ đã kích cầu tiêu dùng nhiều năm, nhưng vì sao tiêu dùng không tăng mà còn giảm? Thậm chí, tình trạng ngừng chi tiêu không còn chỉ xảy ra ở những người không có tiền mà đã lan sang cả những người có tiền. Như người dân đã đáp: “Tôi mà có tiền thì cần gì anh phải kích cầu?”
Bảo hiểm xã hội gắn với quãng đời còn lại của một người sau tuổi 60. Hễ còn việc làm, còn tiền tiết kiệm thì ai cũng đóng bảo hiểm như thường, cần gì ai phải dọa dẫm, đe nạt?
Tháng 7 năm nay, Bộ Nhân lực và An sinh Xã hội công bố số liệu cho biết 58 triệu người đã ngừng đóng bảo hiểm xã hội trong quý 1, trong đó người trẻ từ 20 đến 35 tuổi chiếm hơn 60%. Tỷ lệ ngừng đóng của những người có “việc làm linh hoạt” còn tăng vọt lên 38%.
Con số 58 triệu người này cao hơn 20 triệu người so với con số 38 triệu người ngừng đóng bảo hiểm mà ông Lý Khắc Cường, khi đó là Thủ tướng Trung Quốc, công bố năm 2013.
Số người ngừng đóng tăng nhanh, rốt cuộc vấn đề nằm ở đâu? Chỉ cần nhìn vào thu chi của những người này sẽ thấy họ từ lâu đã thu không đủ chi.
Thực ra, cách làm vừa ngu vừa ác này cũng xuất phát từ nhu cầu nịnh bợ bề trên. Cách đây không lâu, một giáo sư Đại học Bắc Kinh nói rằng “việc làm linh hoạt là một loại phúc lợi”, liền bị cư dân mạng đồng loạt hỏi vặn: “Sao không ăn cháo thịt?”
Điển tích này kể về vị hoàng đế ngu muội thời Tây Tấn: nghe tin dân chúng “không có gạo kê ăn cho đỡ đói”, ông ta lại khuyên họ đi ăn cháo thịt. Ngày nay, lịch sử lại lặp lại một cách trớ trêu và bên cạnh hoàng đế ngu muội cũng không thiếu kẻ tâng bốc, xu nịnh.
Có kẻ nói như vẹt, lại có kẻ ra oai thay bề trên: “Các người còn không chịu đi ăn cháo thịt thì lôi hết ra chém đầu bêu giữa chợ!”
Ngoài ra, đây cũng là kế “một mũi tên trúng hai đích” của ĐCSTQ. Một mặt là đe dọa người dân để những ai sợ hãi phải bỏ ra một khoản tiền. Mặt khác là tiếp tục nói dối, không thừa nhận và tìm mọi cách che đậy sự thật rằng bảo hiểm xã hội dưới chế độ ĐCSTQ thực chất là lấy tiền của số đông người nghèo để lo cho một nhóm nhỏ quyền quý.
Ngay từ năm 2012, khi ĐCSTQ định áp dụng chính sách “nghỉ hưu muộn linh hoạt”, đã có “93,9% số người phản đối”. Lý do chính là ở Đại Lục, “tổng mức đóng 5 loại bảo hiểm xã hội đã vượt 40% tiền lương, đứng đầu trong số 181 nước”. Mức này “gấp 3 lần 5 nước Bắc Âu, gấp 2,8 lần các nước G7 và gấp 4,6 lần các nước, vùng lãnh thổ láng giềng ở Đông Á”.
Chưa hết, mức lương làm căn cứ đóng thường lấy theo lương bình quân. Tuy nhiên, người Trung Quốc đều hiểu rõ lương của mình đã “bị bình quân hóa”, còn việc lương năm nào cũng tăng chỉ là điều ĐCSTQ bịa đặt.
Vậy mà ĐCSTQ vẫn dựa vào số liệu giả để khiến “mức đóng bảo hiểm xã hội cũng tăng không ngừng mỗi năm, với mức tăng trên 10%”. Đúng như người Trung Quốc vẫn nói: “Ngoài lương không tăng, mọi khoản chi tiêu đều tăng”, “lương không theo kịp giá cả”, “thu nhập không theo kịp chi tiêu”…
Trong “5 loại bảo hiểm”, bảo hiểm hưu trí chiếm tỷ trọng lớn nhất. Người lao động có đơn vị công tác đóng 8%. Người có “việc làm linh hoạt” phải tự gánh toàn bộ bảo hiểm xã hội, đóng tới 20%, cao hơn cả mức 16% mà doanh nghiệp thông thường đóng, và gần gấp 3 lần người làm việc trong đơn vị.
Trước mức đóng quá cao, nhiều doanh nghiệp vừa và nhỏ ở Đại Lục từ chối đóng bảo hiểm xã hội cho nhân viên. Thử nghĩ xem, đến chủ doanh nghiệp còn chê phí bảo hiểm cao, thì những người có “việc làm linh hoạt”, thu nhập bấp bênh, ăn bữa nay lo bữa mai, há chẳng càng chùn bước?
Gần đây, truyền thông Đại Lục thừa nhận khoản “chi lương hưu cho các cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp” đã chiếm 30,8% vào năm 2017 và tăng lên 38,4% vào năm 2024. Nếu nói 7 năm qua tăng gần 8% vẫn còn bình thường, thì riêng năm 2025 đã tăng 9,1%, như vậy là có điều mờ ám.
Có người nêu ví dụ: trong khi lương hưu bình quân của người thuộc cơ quan hành chính, đơn vị sự nghiệp đạt 6.300 nhân dân tệ mỗi tháng, công nhân viên doanh nghiệp chỉ nhận được 3.300 nhân dân tệ, còn cư dân thành thị và nông thôn thấp tới 200 nhân dân tệ.
Một thành phố ở tỉnh Giang Tây cũng ra thông báo “Lương hưu tháng 1/2023 của người nghỉ hưu toàn thành phố đã được chi trả”. Thông báo cho thấy người nghỉ hưu thuộc cơ quan nhà nước bình quân nhận 5.080 nhân dân tệ mỗi tháng, người nghỉ hưu từ doanh nghiệp nhận được 2.368 nhân dân tệ, còn cư dân thành thị và nông thôn chỉ có 207 nhân dân tệ.
Hai bộ số liệu tương tự nhau này cho thấy người làm việc trong “đơn vị nhà nước” nhận lương hưu khoảng gấp đôi người làm ở công ty thông thường, còn so với cư dân thành thị và nông thôn thì một trời một vực. Lương hưu của người có “việc làm linh hoạt” nằm giữa nhóm doanh nghiệp và nhóm cư dân thành thị, nông thôn, nhưng họ phải tự đóng toàn bộ bảo hiểm xã hội, đóng nhiều mà nhận ít.
Thực ra, những nhóm này vẫn chưa cho thấy hết chênh lệch thật sự về lương hưu ở Trung Quốc. Trên mạng xã hội, có người đăng bài cho biết những khoản lương hưu cao đến mức khiến người ta phải lè lưỡi thuộc về các quan chức cấp cao của ĐCSTQ.
Chẳng hạn, tiền hưu của một bộ trưởng kinh tế, thương mại, cộng thêm các loại trợ cấp, có thể lên tới gần 50 nghìn nhân dân tệ mỗi tháng. Ngoài lương hưu và đãi ngộ theo cấp bậc, ĐCSTQ còn chi cho quan chức cấp chính tỉnh, bộ các khoản phúc lợi, phụ cấp lên tới cả triệu nhân dân tệ mỗi năm.
Thâm hụt này không chỉ do lương hưu công khai của quan chức cấp cao quá cao, mà còn gắn chặt với các hành vi tham nhũng như biển thủ công quỹ.
Năm 2016, “Báo cáo Phát triển Lương hưu Trung Quốc 2015” được công bố, trong đó nêu rõ hơn 80 tỷ nhân dân tệ đã bị sử dụng sai mục đích nhưng không nói chi tiết số tiền này được dùng vào việc gì. Khi kiểm toán, các cơ quan liên quan của ĐCSTQ còn phát hiện riêng khoản thất thoát của quỹ bảo hiểm xã hội do “quản lý không đúng cách” đã lên tới hơn 17,5 tỷ nhân dân tệ.
Trong chốn quan trường của ĐCSTQ, nơi quan to tham to, quan nhỏ tham nhỏ, càng chống tham nhũng thì tham nhũng càng nhiều, liệu việc biển thủ quỹ lương hưu có giảm đi theo thời gian? Câu trả lời đã quá rõ.
Thời gian gần đây, những người đã nghỉ hưu ở Đại Lục đều mong chờ lương hưu tăng. Đến nay, thông báo tăng lương hưu vẫn chậm chạp chưa thấy đâu, thay vào đó là đe dọa, ép buộc những người chưa tham gia bảo hiểm phải tham gia. Có lẽ đây chính là câu trả lời mà ĐCSTQ đưa ra.
Cứ hứa hẹn những điều viển vông trước đã, còn khi nào thực hiện thì phải xem lượng tiền in ra có còn tăng thêm được không. Bởi sức ép giữ cho đồng nhân dân tệ không mất giá mà còn tăng giá vẫn còn đó, in nhiều tiền quá thì e khó bề xoay xở.
Tài chính của ĐCSTQ đã cạn kiệt. Khi giải quyết bài toán “túi tiền”, nếu không giật gấu vá vai thì cũng là lấy giáo mình đâm khiên mình. Cùng lúc đó, nỗi sợ trong lòng tăng gấp bội: ra tay nhẹ thì sợ không giải quyết được vấn đề, ra tay nặng thì có khi lại tự giải quyết luôn chính mình.
ĐCSTQ từ lâu đã coi quỹ bảo hiểm xã hội như tiền riêng của mình, chính đảng này là kẻ gây ra thâm hụt ngân khố, vậy làm sao có thể thật sự giải quyết vấn đề lương hưu? Vì thế, đến nay họ cũng chỉ tự lừa mình dối người, lừa được ngày nào hay ngày đó.
Theo Nhan Đan / Epoch Times
Palau, đảo quốc 18 nghìn dân có quan hệ ngoại giao với Đài Loan, đang…
Ông Essayli, công tố viên vụ theo dõi con trai ông Lại Thanh Đức, cảnh…
Liên quân Ả Rập Xê Út cho biết đã bắn hạ một tên lửa Houthi…
Thành phố Ô Lan Sát Bố tại Nội Mông, Trung Quốc, dự định xây gần…
Bộ Tư pháp Mỹ công bố bắt hai người Mỹ bị cáo buộc giúp lao…
Hồi cố nguyên nhân thất bại của chính sách đối Hoa của Mỹ chủ yếu…