Chính phủ Úc soạn luật buộc công ty AI chứng minh hệ thống an toàn hoạt động hiệu quả

Chính phủ Úc đang soạn luật buộc các công ty trí tuệ nhân tạo (AI) chứng minh rằng các hệ thống an toàn của họ hoạt động hiệu quả, lấy quy định trong ngành ngân hàng và hàng không làm khuôn mẫu.

Luật mới nhằm ngăn AI gây hại. Epoch Times dẫn tin đài ABC cho biết Chính phủ Liên bang đang hoàn tất kế hoạch quản lý các công nghệ AI tiên tiến nhất bằng một bộ tiêu chuẩn quốc gia, dự kiến ra đời trước cuối năm nay.

Gần đây, trong một đợt kiểm tra an toàn nội bộ của OpenAI, các tác nhân AI của công ty này đã xâm nhập trái phép một số trang web của Chính phủ Úc, trong đó có cổng thống kê Medicare. Sự cố cho thấy những rủi ro của công nghệ đang phát triển nhanh chóng này, đồng thời làm gia tăng lời kêu gọi siết chặt quản lý AI.

Trong bài phát biểu tại Sydney hôm thứ Năm (8/10), Trợ lý Bộ trưởng Khoa học, Công nghệ và Kinh tế số Andrew Charlton cho biết Chính phủ muốn buộc các công ty AI chứng minh hệ thống an toàn của họ thực sự hiệu quả. Chính phủ sẽ không quy định họ phải xử lý từng rủi ro ra sao.

Theo ông Charlton, thị trường không thể tự giải quyết các rủi ro này; cần đặt trách nhiệm vào đúng nơi rủi ro phát sinh.

“AI cần được quản lý, vì tác hại nó gây ra rất nghiêm trọng, khó khắc phục, và người gánh chịu lại là những người chưa bao giờ chủ động lựa chọn công nghệ này. Có khi không ai nhận ra cho đến lúc tác hại đã xảy ra,” ông nói.

“Thị trường không thể tự giải quyết vấn đề này, vì động lực hiện nay đang thúc đẩy cuộc đua về tốc độ và sức mạnh tính toán. Ngay cả những công ty dẫn đầu ngành cũng không thể một mình giảm tốc.”

Ông cho rằng, trước rủi ro từ các mô hình AI tiên tiến nhất, doanh nghiệp không có đủ động lực để tuân thủ những quy định hay hướng dẫn mang tính “tự nguyện”.

Học cách quản lý của ngân hàng, hàng không

Ông Charlton giải thích, để theo kịp tốc độ phát triển của công nghệ, Úc sẽ không cấm từng hành vi nguy hiểm cụ thể. Thay vào đó, các công ty AI phải liên tục đánh giá rủi ro và chứng minh họ ngăn được tác hại.

Theo ông, công nghệ thay đổi quá nhanh, nên những quy định chi tiết, cứng nhắc có thể “lỗi thời khi mực còn chưa khô”.

“Chính vì vậy, Úc có thể học hỏi nhiều từ ‘cách quản lý dựa trên hệ thống’. Cách này buộc công ty phải chịu trách nhiệm, phải giải trình, và tự kiểm soát việc phát triển sản phẩm, dịch vụ sao cho an toàn,” ông nói.

Cách làm này đã được áp dụng trong các lĩnh vực an toàn và sức khỏe nghề nghiệp, giám sát ngân hàng và an toàn hàng không, ông Charlton cho biết.

“Mục tiêu của chúng tôi là bảo đảm các công ty AI đáp ứng kỳ vọng về an toàn, chứ không cố liệt kê chi tiết từng rủi ro,” ông Charlton nhấn mạnh. “Câu hỏi không chỉ là ‘có sai sót hay không’, mà là đã có một hệ thống hoàn chỉnh để nhận diện rủi ro và ngăn sự cố hay chưa.”

Phe đối lập: “Chi tiết là điều then chốt”

Bộ trưởng Quốc phòng đối lập James Paterson cho rằng Úc nên quản lý AI theo cách “rất thực tế và sáng suốt”, và nhận định lập trường ông Charlton vừa nêu đang đi đúng hướng.

“Chi tiết là điều then chốt. Chúng tôi chờ xem cụ thể Chính phủ đề xuất những gì,” ông Paterson nói khi trả lời phỏng vấn trong một chương trình của đài ABC.

Ông Paterson cho biết Liên minh đối lập sẽ không trao cho Công đảng “tấm séc khống” về AI, nhưng sẽ ủng hộ những chính sách “hợp tình hợp lý”.

“AI mở ra cho Úc một cơ hội mà cả một thế hệ mới gặp một lần, nhưng đi kèm là những rủi ro rất thực. Điều quan trọng là đảng cầm quyền phải hành động vì lợi ích quốc gia và bằng thiện chí, thay mặt đất nước cố gắng làm tốt việc này,” ông nói thêm.

Bộ trưởng Ngoại giao đối lập Ted O’Brien kêu gọi Úc đạt thỏa thuận với Mỹ để được ưu tiên tiếp cận những mô hình AI tiên tiến nhất và tăng cường phòng thủ trước các cuộc tấn công mạng.